Meraklısına Kahvenin Tarihi, Buyursunlar ✌🏼

Başlangıçta …

Kahvenin geçmişi efsaneler ve entrikalar ile doludur. Kahve dünyada en çok ticareti yapılan tarım ürünlerinden biridir ve her kültür ve kıtada tüketilen en sevilen içecekler arasındadır.
Bu hikaye, MS 800-900 tarihleri arasında belli bir çalıyı yiyen keçilerin, enerjik hale geldiğini fark eden Etiyopyalı keçi çobanı Kaldi ile birlikte başladı.
Merak edip kendisi de deneyen Kaldi, benzer bir etkiyi kendisinde de hissetti. Kaldi ve dans eden keçileri gören bir keşiş, bu çalının birkaç meyvesini yanına aldı. Keşiş, bu meyveleri ufalayıp kaynamış suya attı (bu dünyanın ilk fincan kahvesi olabilir). Bu içeceğin kendisine verdiği enerjiyi fark edince manastırına geri dönüp bu keşfini paylaştı. Keşişler bu keşfi "Tanrının lütfu" olarak gördüler çünkü artık uzun duaları esnasında ayık kalabiliyorlardı.

1000 Civarı

Arap Tüccarlar Kahveyi Kendi Ülkelerine Taşıdılar Tüccarlar kahveyi Kızıl Deniz üzerinden Yemen'e (Arabistan) getirdiler, çekirdeklerin ilk kavrulduğu ve kahve bitkisinin yetiştirildiği ilk yer burasıdır. Çekirdekleri kaynatıp qahwa (uyutmayan demektir) adı verilen bir içecek yarattılar.

1300 Kahve İslamiyet ile Birlikte Yayılıyor

Müslümanlar, kahve çekirdeklerini bir çorba gibi kaynatıyorlardı çünkü böylelikle kötülükleri kovduklarına inanıyorlardı. İslamiyet Kuzey Afrika, Akdeniz ve Asya'ya yayılırken kahve de onu takip etti. Ama Araplar akıllıydı: Çekirdekleri haşlayarak bitkinin Arabistan dışında yetişmesini engellediler. (Taze çekirdekleri Hintli bir hac yolcusu ileride Mekke'den kaçıracaktı.) 1450–1650 Osmanlılar Kahveyi İstanbul’a Getiriyor İslam dünyasının dört bir yanında erkeklerin buluşup oyun oynadıkları ve kahve (sıcak ve sütsüz) içtikleri kahvehaneler açılmaya başladı. Kahvehanelere girmesi yasak olan kadınlar, kahveyi ilaç niyetine kullanırlardı. Kahve bir afrodizyak olarak o kadar çok önem gördü ki, Osmanlı yasalarına göre bir kadın, kendisine yeteri kadar kahve getiremeyen kocasına boşanma davası açabilirdi.

1615-1700 Kahve Venedik Limanı üzerinden Avrupa'ya Giriyor

Venedikli bir tüccar, Osmanlı'da gördüğü kahveye aşık olur. Bu kadar etkilendiği kahveyi satmak üzere İtalya'ya getirdi ve kahve çabucak Avrupa'ya yayıldı. İtalya (1645-1655), Londra (1652) ve Paris'te (1672) kahvehanelerin açılması çok uzun sürmedi. Kahvehaneler insanlar için birer buluşma noktası haline geldi ve birçok önemli kuruluş bu kahvehanelerde kuruldu; Londra'da Garraway'de toplanan borsacılar nihayetinde Londra Borsası'nı kurdular. Fakat artan talebi karşılamak için daha fazla kahve yetiştirmek gerekliydi.

1690 Kahve Mocha'dan Kaçırılıyor Hollanda Kahve İhracatına Başlıyor

Yemen’in Mocha limanından kahve bitkilerini kaçıran Hollandalılar, Seylan ve Doğu Hindistan kolonisi Java (içecek adını buradan almıştır) ile başlamak üzere kahve taşımacılığı ve ticari yetiştiriciliğe ilk başlayanlar oldular. Amsterdam, kahvenin ticaret merkezi haline geldi.

1714 Fransa Kralına Soylu bir Hediye

Hollanda büyük miktarlarda kahve yetiştirmeyi başardı ve Avrupa soylularına kahve ağaçları hediye etti. Bu hediye ağaçlardan biri de "Soylu Ağacını" kraliyet bahçesine dikip yetiştiren 14. Louis'ye verilmişti. Paris'te tatil yapan bir bahriyeli subay, bir dalı koparıp Martinik'e getirdi. Bu fide fırtınalara, kuraklığa ve tüm olumsuz şartlara dayandı. Karayipler'e döndüğünde canlandı; bu fidenin Orta ve Latin Amerika'da bulunan, eski Fransa kolonilerinde bulunan birçok Coffea Arabica ağacının atası olduğuna inanılır.

1727 Hollanda ve Fransa'nın Tekelini Brezilya Kırıyor

Fransa, kahve bitkisinin yayılmasını önlemek amacıyla Yeni Dünya'da bulunan kahve tarlalarını daima korumuştur. Fakat Guiana'da bulunan Fransız ve Hollanda kolonileri arasındaki bir anlaşmazlığı çözmek için gönderilen Brezilyalı Yarbay Francisco de Melo Palheta'nın eline bir fırsat geçti. Bir taraftan görevini yapan Palheta, diğer yandan Fransız Guiana'nın valisinin karısı ile bir yasak ilişki başlattı. Ayrılma vakti geldiğinde, valinin karısı Palheta'ya içine kahve çekirdekleri gizlenmiş bir elveda buketi gönderdi. (Bu çekirdekler Brezilya'yı dünyanın en büyük kahve yetiştiricilerinden biri haline dönüştürdü ve kahveyi elitlerin elinden alıp herkesin tüketebildiği bir içecek haline getirdi.)

1869 Kahve Yaprağı Pası Seylan'da (Sri Lanka) Ortaya Çıktı

Bu hastalık on yıl içinde Hindistan, Seylan ve Asya'nın diğer bölgelerinde bulunan kahve tarlalarının büyük bir kısmını yok etti.

1882 New York Kahve Borsası Açıldı

Adı CSCE (Kahve, Şeker ve Kakao Borsası) idi.

1900-1910 Kahvede Yenilikçilik Hızını Yakalıyor

R. W. Hills, kahve paketlerinin havasını alan vakumlu paketleme yöntemini icat etti. Bu yöntem, çekirdeklerin daha uzun süre taze kalmasını sağlıyordu. Misafir için iyi bir gelişme olsa da yerel kavurma merkezleri için kötü bir haberdi ve birçoğunun kepenk kapatmasına yol açtı. Bir İtalyan işadamı olan Luigi Bezzera, 1901 yılında ilk ticari "espresso" makinesinin mucidi oldu. Söylentilere göre, işçilerin kahve molalarını kısaltmak için demleme süresini kısaltan bir makine icat etmişti. Espresso, yani ekspres kahve adı buradan gelir.

1900 Almanya Kafeinsizleştirmeyi Keşfediyor

Diğer bir efsaneye göre, Alman kahve ithalatçıları Ludwig Roselius ve Karl Wimmer kafeinsiz kahveyi 1903 yılında yanlışlıkla keşfettiler. Nikaragua'dan gelen kahve sevkiyatının bir kısmına deniz suyu karışmıştı. Demlenen kahvenin tadı yine de güzel olsa da çekirdeklerin içindeki kafeinin büyük kısmı kaybolmuştu.Tuzlu kahve satmak istemeyen bu ithalatçıların araştırmacıları, çözeltiler ve buhar kullanarak kafeini çıkarmayı başardılar.

1901 Çözünebilir Kahve Keşfedildi

Japon asıllı Amerikalı kimyager Satori Kato, çözünebilir bir kahve harmanı yarattı. 1906 yılında, mucit George Washington bu fikri alıp ilk toplu üretimi yapılan hazır kahveyi piyasaya sürdü. Maalesef bu kahve pek lezzetli değildi, daha vakti vardı.

1908 Alman Ev Kadını Kahve Filtresini Keşfediyor

Dresden'de yaşayan Melitta Bentz, aşırı demlenmiş kahvenin acılığına sahip olmayan ideal kahveyi demlemek için bir yol arıyordu. Uzun denemeler ve yanılmaların ardından, oğlunun okulda kullandığı kurutma kağıdının doğru araç olduğunu fark etti. Kağıdı daire şeklinde kesti, altına delikler açılmış metal bir kupanın üstüne yerleştirdi, üzerine öğütülmüş kahve koyup üzerinden sıcak su döktü. Böylelikle kahve taneleri kupaya hiç değmedi.

1933 Dr. Ernesto Illy İlk Otomatik Espresso Makinesini Geliştirdi

“Espresso'nun Babası" olarak bilinen Dr. Illy, mükemmel espresso shot'ının "dili boyaması" gerektiğine inanırdı.

1938 Nestlé Hazır Kahveyi Ticarileştirdi

Dondurularak kurutulan hazır kahveyi mükemmelleştirmek Max Morgenthaler'in yedi yılını aldı ve Nescafé böylelikle doğmuş oldu. Bu içecek askerler arasında o kadar popüler hale geldi ki 2. Dünya Savaşı boyunca sadece askerler için üretildi. 1956 yılında ABD'de yayınlanan TV reklamları da satışları arttırdı; bu reklam kuşakları bir fincan çay demlemek için fazla kısa olsa da bir fincan (hazır) kahve için yeterliydi. Geride kalmak istemeyen çay şirketleri, poşet çay ile yanıt vermekte gecikmedi.

1945 Buhar yerine Piston

Bütün espresso makineleri bu tarihe kadar buhar ile çalışıyordu, bu yüzden kahvede yanık veya acı bir tat kalıyordu. Achille Gaggia buhar kullanımını tamamen bırakan, kahveyi daha yüksek sıcaklıkta demlemek için manüel piston pompaları ve sudan yararlanan bir makine geliştirmek için yıllarını harcadı. Makinesi başarılı oldu ve bu yeni teknik beklenmedik bir buluşa yol açtı. Dünyada ilk kez bir espresso shot üzerinde "krema", yani günümüzde her espresso shot üzerinde bulunan açık renkli hoş köpük belirdi. Buharsız demleme tekniği ve Gaggia'nın çığ açan kollu piston patenti, günümüz espresso makinelerinin temelini oluşturur.

1948 “Cappuccino” Kelimesi Sözlüklere Giriyor

Cappuccino “küçük kapüşon” anlamına gelir ve bu içecek adını iki sebepten aldı. Kahvenin aldığı renk ve içeceğin üzerine yerleştirilen köpük kapağı, İtalyanlara kahverengi cüppeli ve kapüşonlu Capuchin keşişlerini anımsattı.

1966 Özel Kahveler ABD'ye Geliyor

Hollandalı bir kahve kavurucusunun oğlu olan Alfred Peet, özel kahve kavuruculuğunu Kuzey Amerika'ya getiren kişi olarak bilinir. Hollanda'da doğan Alfred bütün dünyayı gezmiş, farklı kahve ve çay şirketleri için tadımcı ve alıcı olarak çalışmış. Yolu nihayet Amerika Birleşik Devletleri'ne düştüğünde, Amerikalıların içtiği kahvenin o kadar kötü olduğunu düşünmüş ki kendi kahvesini kavurmaya karar vermiş. Nihayetinde Berkley California'da Peet's Coffee & Tea'yi açmış. Bilindik kahve lezzeti ile yetinmeyen meraklı akademisyenler ve kahve tutkunları arasında koyu kavrulmuş kahve merakı uyandırdı. Ayrıca Jerry Baldwin, Zev Siegl ve Gordon Bowker'a kendi kavurma yöntemini öğretti. Bu üç genç adam Starbucks'ı kurarak koyu kavrulmuş kahveyi Seattle'a getiren kişiler haline gelecekti.

Kahve tarihinin bu kısmından sonrası mağazalarımızın gelişmeleriyle devam etmektedir. Dünyada 62 ülkede kahve üretilirken, kaliteli kahveleri içmek için titizlikle çalışıyoruz. Hepinize afiyet olsun.

Sağlıklı ve bol kahveli günler 😊