Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yol'un Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Bugün sizinle bambaşka bir yolculuğa çıkacağız. Bu yol öyle bir yol ki; transseksüel kimliğini gizlemeden ülkemizde oyuncu olarak kendini kabul ettiren Ayta Sözeri bu yol için Tedx söyleşilerinden birinde, binlerce izleyici karşısında şunları diyordu. "Başkalarına göre gidilmeyen yol, benim ilk gittiğim yol, gidilmemesi gereken bir yoldu." Bugün bu yol hikayesinde, Ayta Sözeri'nin de dediği gibi "Gidilmemesi gereken yolda" ayıplanan, hor görülen, dışlanan ama doğru bildikleri yolda, günahıyla, sevabıyla sadece ait olduklarını düşündükleri gerçek cinsel kimliklerine kavuşmak için bedel ödeyen, kısa adı LGBT olan insanların, o duymak istemeyip kulağınızı kapattığınız hikayesine tanıklık edeceksiniz. Hem de birebir bu değişimi yaşayarak, kendi ait olduğu cinsel kimliğine kavuşmuş ve bu bedelleri fazlasıyla ödemiş biriyle.

Yine çok şaşıracak, konuya dair tüm bildiklerinizi gözden geçirecek ve sadece KizlarSoruyor değil, başka mecralarda da ses getirecek bir yazının parçası olacaksınız.

Başlayalım o zaman :)

Melike Arzu Şakiroğlu

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Öncelikle söyleşi isteğimi kabul ettiğiniz için teşekkür ediyorum. Kısa adı Spod olan "Sosyal Politikalar Cinsiyet Kimliği ve Cinsel Yönelim Çalışmaları Derneğin desiniz. İlk olarak dernekte görevinizi ve şahsınız olarak bugüne kadar LGBT adına yaptıklarınızı kısaca anlatır mısınız?

Evet yaklaşık son 2 yıldır SPoD'dayım. İlk olarak gönüllü arkadaşlarımla birlikte TranSPoD adlı bir trans çalışmaları grubu kurduk SPoD çatısı altında. Bu grubun amacı trans arkadaşlarımıza yardımcı olmak. Mesela Türkiye genelinde geçiş sürecindeki arkadaşlarımıza hastane süreçlerinde yardımcı olmak amaçlı Türkiye genelinde geçiş sürecine yardımcı olabilecek hastane haritalandırması yaptık malum hepimiz büyük şehirlerde yaşamıyoruz. Kars'ın ücra bir köşesindeki trans arkadaşımızın da yararlanabileceği hastaneleri bulduk. Şu anda hala derneğimizin yürüttüğü Birleşmiş Milletler nüfus fonu ile birlikte LGBT mültecilerle alakalı da çok güzel bir projemizde devam ediyor.

8 ay kadar TranSPoD'da görev aldıktan sonra olağanüstü genel kurul ile SPoD yönetim kurulu başkanı oldum.

7 ay kadar başkanlık yaptıktan sonra normal genel kurulumuzda yeniden yönetime seçildim. Yönetim kurulu üyesi ve yönetim kurulu genel sekreteriyim.

"Sevgi dolu bir ailede büyüdüm"

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Biraz sizin özelinizde LGBT'nin "Bence" en önemli parçası olan transseksüel bir insanın yaşadıklarına bakmak istedim. Mesela aileniz, anne, baba, kardeşleriniz. Nasıl bir ailede büyüdünüz ve nasıl bir çevrede çocukluğunuz geçti?

24.10.1976 Erlangen (Almanya) doğumluyum. Almanya'da doğdum ve ilkokulu Almanya'da okudum. Daha sonra ailemin Türkiye'ye geri dönmesi ile ben de gelmek durumunda kaldım. Orta ve lise eğitimimi Adana'da tamamladım. Türkiye'ye döndükten sonra annem babam ayrıldıkları için anneannemlerde kaldık bir süre. Sevgi dolu bir ailede büyüdüm. Ailenin ilk ve yurt dışında doğan torunu olduğum için tüm ilgi üzerimdeydi.

"Kendimi ilk keşfettiğimde 6 yaşındaydım."

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Cinsel gerçeğinizi keşfedip, ilk bunu ne zaman hayata geçirmeye karar verdiniz?

Kendimi ilk keşfettiğimde 6 yaşındaydım. Hep bir kız çocuğu gibi giyinmeyi istiyordum ve kuzenlerimin kıyafetlerini zorla giyiyordum. Çocukluk resimlerimin çoğunda üzerimde hep bir kız çocuğunun kıyafetleri var. İlk erkek arkadaşım ben orta okuldayken oldu ve normal erkek çocuklarına göre daha feminendim.

O zaman ki isminiz neydi?

Onu söylemek istemiyorum.

Annem, "Sen bir erkek çocuğusun, yapma bir daha" derdi.

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Normal bir erkek çocuk gibi, arabalarla silahla hiç oynamadım. Hep evcilik ve bebeklerle oynuyordum. Annem evden çıkar çıkmaz makyaj malzemeleri ile boyanır, perdeden gelinlik yapardım. Annem dönünce gördüğü manzara karşısında beni döverdi ve 'Sen bir erkek çocuğusun, yapma bir daha' derdi. Ben ise her seferinde 'Hayır ben bir kızım' der dayağımı yer otururdum.

"Annem bana 'Kızım' diyor."

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Liseye giderken cinsel kimliğim artık iyice anlaşılmaya başlandığında ise ailem tarafından baskılar gelmeye başladı. Saçını uzatma, dar pantolon giyme, o arkadaşla gezme iyi değil gibi. Çünkü arkadaşlarımın çoğu eşcinseldi. Lise bittikten sonra ailemle aramda büyük sorunlar çıkmaya başlayınca evden kaçtım. Ankara'da transseksüel bir arkadaşımın yanına gidip kendi kimliğimi yaşamaya başladım. Ailem beni uzun süre aradı, ancak transseksüel olduğumu öğrenince uzunca bir süre hiçbirisiyle görüşmedim. Yani onlar görüşmek istemediler. Babam ve kız kardeşim ile halen görüşmüyorum. Annem ve sülalemin tamamı çok yakınım şimdi. Ama bu ortamın sağlanması 10 yılımı aldı. 10 yıl boyunca hiçbir aile bireyimle konuşmadım. Annem şu an 'Kızım' diyor. Diğer akrabalarım da sanki bir kız çocuğu olarak doğmuşum gibi davranıp eskiye dair hiçbir şey söyleyip beni kırıp incitmiyorlar.

Babamı çok özlüyorum. Bazen diyorum ki. Kapısına git."Ben geldim, istiyorsan döv" de.

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Babanızı özlüyor musunuz?

İnsan babasını özlemez mi? Ben onun için canımı veririm. Ve bazen diyorum ki,' Kapısına git. Ben geldim. İstiyorsan döv'. Ama halam her seferinde önüme geçiyor 'Halacığım babanda yüksek tansiyon var, kalp var, bak aniden bir şey olur. Ömür boyu vicdan azabı çekersin' diyor. Ve kalıyorum öylece. Ara sıra evin yakınlarında gidip, gizli bir köşeden babamı uzaktan görüyor kendimce rahatlıyorum.

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Ameliyat süreci nasıl geçti? O dönemi nasıl geçirdiniz?

Ameliyat sürecim evden ayrıldığım ilk günden itibaren istediğim tek şeydi. Ve 1995 yılında istediğim vücuda. Büyük bir ameliyat geçiriyorsunuz ve uyandığınızda yanınızda olmasını istediğiniz ilk insanlar anne babanız. Ama yoklar. Buruk bir duygu da yaşasam çok şükür başarılı bir ameliyat geçirdim.

"Türkiye'de bir gün trans bir kadının, normal insanlar gibi çalışabileceğine inanıyorum."

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Ne yazık ki transseksüel vatandaşlarımız başka iş imkanı verilmediği için çoğunlukla zorunlu seks işçiliği yapıyorlar. Belki yıllar sonra Türkiye'de her şeyin farklılaştığı, devlet memuru, kasiyer, esnaf, ticaret yapan vs. gibi normal bir işte kimliğini saklamadan çalışabileceğini düşünüyor musunuz?

İnancım var. Evet olabilir. Bununla da ilgili bir projemiz bitti. Belediye eşitlik endeksi projemiz var. Mesela Bursa, Nilüfer belediyesi, İstanbul Şişli belediyesi gibi pek çok belediye bu projenin içinde. Bana göre bir kota olsa her iş yerinde LGBTİ çalıştırılsa ve meslek edindirme kursları açılsa faydalı olur diye düşünüyorum. Ve insanlar seks işçiliği yapmadan kosgep'den de yararlanıp kendine iş yeri açabilir. Çünkü kadın girişimciler için bile devletimiz destek verirken bizler unutulmayalım istiyorum. Aslında şöyle de bir şey var. İnsanların gözünde trans kadınsan mutlaka seks işçiliği yapıyorsun. Örneğin ev kiralamak istiyorsun, vermiyorlar. Veriyorlarsa da normal insan 1000 TL veriyorsa aynı eve, trans kadından 2500 istiyorlar. Toplu taşımaya binemiyor çünkü başka gözle bakılıyor. Transların kuaföründe fön 50 TL. Evet. Seks işçiliği yapmak zorunda bırakıyorlar bir nevi.

"Gazetede bir trans kadını 5 adam rahatsız etti. O da kendini savunmak için şöyle yaptı yazana kadar, direkt travesti terörü diye yazılıyor."

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Sizinle söyleşi için bir süredir görüşüyoruz. Çok aklı başında, bilinçli, çok farklı bir profil çizdiniz. Ama bazı transseksüeller gerek internet ortamı, gerek sosyal hayatta uç davranışlarda bulunabiliyorlar. Ve sizin gibi mücadele eden insanları da bir yerde zor durumda bırakıyorlar. Aslında bu toplumun her kesiminde var ama konu siz olduğunuz için bu minvalde sormak istiyorum. Hiç öz eleştiri yapıyor musunuz?

Ben bunu şöyle değerlendiriyorum. Normal insanların da içinde farklı insanlar var. Beş parmağın beşi bir değil. Normal bir şekilde kabul görmediği zaman, muhtemelen kendi problemlerinden dolayı böyle bir profil çiziyor o arkadaşlar. Ama eminim ki onlara da normal bir iş sunulsa bunlar olmayacak. Ya da gazetede bir trans kadını 5 adam rahatsız etti. O da kendini savunmak için şöyle yaptı yazana kadar, direkt travesti terörü diye yazılıyor. Bu kadar dışlanma da aslında medyanın çok büyük rolü var. Mesela yaptığımız güzel şeyler medyada yer almıyor. Yani her şeyin bir sebebi var aslında.

"Türkiye'de LGTB olup toplum baskısı yüzünden kendini gizleyen çok ünlü insanlar var."

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Söyleşiye karar verdikten sonra size 'Sormamı istemediğiniz bir şey var mı?' dediğimde, tüm açık yürekliliğinizle 'Hayır yok. Her şeyi sorabilirsiniz' dediniz. Yine de bu soruyu sorup sormamak arasında kararsız kaldım. Kendisinden çok cevabının beni kararsız bıraktığı sorum şu; Türkiye'de LGBTİ olup toplum baskısı yüzünden gizleyen iş, sanat, siyaset dünyasından kimse var mı?

Var tabi ki. Ama sanırım insanları ifşa etmiş oluyor bunları söylemek. O yüzden de kimseyi zor durumda bırakmamak adına sessizlik hakkımı kullanmak istiyorum.

Ama ben çok merak ederim. Eminim bir çok okuyanımız da merak ediyordur. Söyleyemediğiniz bu isimler söylediğiniz takdirde waaaww diyeceğimiz kişiler mi?

Ben bile öğrendiğimde waaaawwww dedim. Ağzım açık kaldı. Ama ifşa etmeyi sevmiyorum. İlerleyen zamanlarda kararım değişirse söz sana söyleyeceğim ilk :)

Cinsel kimliklerini bulmak için bu yolculuğa çıkan insanların bilinen adıyla L (lezbiyen) G (gey) B (biseksüel) T (transgender)'i temsilen Türkiye'nin bu konuda en büyük derneği Spod'un Yönetim Kurulu Sekreteri Melike Arzu Şakiroğlu ile konuştum. Buraya yer olmadığı için aktaramadığım konuları, başka bir yazıma taşıyacağım aşikar.

Bence;

"Önce İnsan" diye bakıldığında, ayıplamadığında, hor görmediğinde, anlamaya çalıştığında, belki de toplum olarak farklı bir boyuttayız diyebileceğiz. Günahıyla sevabıyla LGBT. Her şekilde "ÖNCE İNSAN"

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yolun Sıra Dışı Yolcuları LGBT

Spod

Teknik konularda yardımları için gazeteci arkadaşım sevgili Mehmet Koçak'a çok teşekkür ediyorum. :)

Simgeleri Rengarenk, Hayatları Siyah Beyaz: Gidilmemesi Gereken Yol'un Sıra Dışı Yolcuları LGBT
Cevapla