Metabolizma Nedir ve Nasıl Çalışır?

En basit ifade ile metabolizma tanımını yapacak olursak, metabolizma; hücrelerin vücuttaki homeostazı yani dengeyi korumak için kullandığı bir dizi kimyasal reaksiyondur. Bu süreç, vücudunuza aldığınız kalorileri oksijenle birleştirip ve daha sonra kullanılabilir enerji üretimi demektir. Boş oturur halde veya uyurken bile, metabolizmanız vücudunuzun solunum ve kan dolaşımı gibi hayati operasyonlar için ihtiyaç duyduğu enerjiyi harcamaya devam eder. Metabolizma sağlıklı yaşamın devam etmesini sağlayan hayati bir kavramdır aslında.

Tabii ki biz genellikle hayati ve bu kadar önemli işlevselliğini düşünmeyip daha çok yağ yakımına olan etkisi ile metabolizmamızı hızlı çalışmasına odaklanıyoruz.

Vücudunuzun kilo verme yeteneği ve hızı bireysel bazal metabolizmaya (inaktif, istirahat eden bir organizmanın enerjiyi yayma oranı) bağlıdır ve cinsiyet, yaş, vücut büyüklüğü, vücut kompozisyonu, genetik, fiziksel aktivite gibi bir dizi faktörden etkilenir. Böylece daha fazla kas kütlesi olan biri tipik olarak daha fazla kalori yakar; oysa, yaşlı bir insan düşük kas kütlesi ve yavaşlayan bir metabolizma nedeniyle daha az kalori yakar.

Aslında, fiziksel aktiviteyi artırmak, kalori yakmanın ve metabolizmanın et etkin yollarından birisidir.

Uyku alışkanlıkları da dahil olmak üzere yaşam tarzınızın diğer yönleri de metabolizmanızı daha iyi veya daha kötü olarak değiştirebilir. Uyku yoksunluğu ve uyku bozukluklarının derin metabolik ve kardiyovasküler etkileri olabilir.

Yavaş Çalışan Bir Metabolizmanın Nedenleri ve Semptomları

Birkaç büyük metabolizmamızı öldüren ve hasar veren gıda grupları vardır.

Bunlar arasında;

• hazır meyve suyu,
• rafine edilmiş tahıllar,
• işlenmiş bitkisel yağlar,
• karbonhidrat ve
• sodyum bakımından yüksek ancak değerli besin maddelerinde düşük olan atıştırmalıklar bulunur.

Bir diğer önemli metabolizma hasar vericiler ise sükraloz ve aspartam dahil yapay tatlandırıcılardır. Günde sadece bir diyet kola bile, artan bel çevresi, kilo alımı ve yüksek açlık kan şekeri seviyeleri de dahil olmak üzere metabolik sendrom risk faktörlerini önemli ölçüde arttırdığı gösterilmiştir.

Metabolizmanız bir veya birkaç faktörden dolayı olumsuz etkilendiğinde, çok sayıda sağlık sonucuna neden olabilir. Kilo alımı, yorgunluk, kas güçsüzlüğü, tiroid fonksiyon bozukluğu, kan şekeri dalgalanmaları, hormon dengesizlikleri, şeker düşkünlüğü ve hatta sindirim sorunları... Sağlıklı çalışmayan metabolizmanın diğer belirtileri yemek sonrası devamlı şişkinlik, kronik kabızlık, zorlu kilo verme süreci ve sürekli gözlenen ödemdir.

Metabolizmanızı Doğal Olarak Hızlandırmanın En İyi Yolları

Artık büyük metabolizma katilleri olan gıdaları bildiğinize göre, metabolizmanızı artırmanıza yardımcı olabilecek gıdaları, yani vücudun enerji kullanmasına ve harcamasına yardımcı olabilecek gıdaları yemeye odaklanma zamanı.

Metabolizmanızı hızlandırmak istiyorsanız, yemeklerinize ve atıştırmalıklarınıza yüksek kaliteli protein eklemek kesinlikle şarttır. Yüksek proteinli gıdalar ayrıca daha uzun süre tok hissetmenize yardımcı olur, bu da özellikle kilo vermeye çalışıyorsanız çok daha faydalıdır.

Bazı protein açısından zengin gıda seçenekleri arasında organik yumurta, otla beslenen sığır eti, balık ve kefir gibi fermente süt ürünleri bulunur.

Proteine ek olarak, kapsaisin adı verilen aktif bir bileşik içeren kırmızı biberi de tüketebilirsiniz. Araştırmalar kapsaisin tüketiminin metabolik hızı arttırdıgını göstermiştir.

Zencefil, tarçın ve karabiber gibi baharatlar da artan yağ yakımı ile bağlantılı mükemmel seçimlerdir. Zencefil eski çağlardan beri metabolik sağlık endişelerini tedavi etmek için kullanılmıştır ve tüketildiğinde vücutta termojenezi arttırdığı gösterilmiştir. Taze veya kurutulmuş formda bir smoothie içinde kullanabilir ya da limonlu sıcak zencefil çayı da içebilirsiniz.

Ağırlık Çalışmak ve Egzersiz

Tüm bunların yanı sıra besinler her ne kadar metabolizma üzerinde etkili olsa da en çok metabolizmayı iyileştiren ve sağlıklı kalmasını sağlayan egzersiz yapmaktır. Hatta ağırlık ile yapılan yüksek yoğunluklu egzersizlerin daha etkili metabolizma hızlandırdığını göstermiştir. Bunun yanı sıra günlük ortalama 45 dk yapılan yürüyüş de sağlıklı metabolizmanın en iyi dostudur.

Sağlık dolu günler.