Ben Olmadan Biz Olamazsın! Hadi Şimdi Git Sen Ol, Sonra Gel Biz Olalım!

Hepimizin "biz"lik hakkında bir sürü bilgisi var; lakin öz güven, ego hakkında hiçbir anekdotu yok!

Araştırma yaptığımızda, edindiğimiz ilk ilgi BEN'in kibir, riyakar olarak görülür. İşin tuhaf tarafı öz güven kelimesi 19. yy'a kadar böbürlenme, gurur, kendini beğenme olarak tasvir edinmiş. Genellikle öz güven yükseltme üzerine yığınla öneri verilir lakin "öz güven nedir?" sorusu ışık görmüş tavşan gibi kalakalır. Bu Bencemde ilk önce BEN olma, birey olma, varoluş dayanağını olma ve sonra "biz" ruhu, sadakat, güven ve insanların çözüm yollarına bakacağız.

Geçenlerde kendinizi update etmek için 4 kitap önermiştim. Bu Bencemde Ayn Rand'ın Bencilliğin Erdemi ve Ego kitapları üzerinde gideceğim ̶d̶e̶s̶e̶m̶ ̶y̶a̶l̶a̶n̶ ̶o̶l̶u̶r̶

Ben niçin BEN olmalıyım?

İçin tuhaf kısmı soru çoğunlukla " 'biz' ruhu olmak için"e cevabına götürecektir. Ego, insanın "ben ve başkaları" konusunu edinmeyi sağlayacaktır. Bilinçli farkındalık sağlayacak ve alıntılara dayalı düşünceden ve hareket etmekten kurtaracaktır. Daha sonra kişilik mi, kavram mı olmak istediğinizi kendinize sorunuz! Sahip olmak ile olmak arasında farklar vardır, bu sadece sosyo-ekonomik alanda değil, bilginiz ve zekanızla da 'sahip olmak' arzusunu yerine getirebilirsiniz. Sahip olmak karşımızdaki tarafı "biz" olacağını ikana etmedir, BEN'i gerçekleştirme değildir.

"Niçin?" sorusunu etik düşünceniz üzerinden gidebilirsiniz genel etik anlayışınızı Aristo'nun dediği gibi zaman, sistem ve varlık üçlemesindeki vardığımız sentezlediğimiz ve sorguladığımız da erişebiliriz. Etik anlayışınız içinde sahip olmaya, biz olmaya meyilli fikirler olabilir; bunları "biz" olmanın zararları ve sahip olma arzusunun verdiği ruhsal çöküntü hatta çürütme üzerine sorgulama ve araştırma yaptığınız da farkındanlığınızla birlikte etik anlayışınız da değişecektir.

BEN ve Başkaları

Bunun için Varlık ve Hiçlik kitabını önerebilirim. Sahip olduğumuz birçok güdüyü aşırı derecede inceleyen bir denemedir; okurlara göre "80~90 sayfada derdini anlayabilirdi" dediği 770 sayfalık kitaptır. "BEN ve Başkaları" konusu "biz" değil, kendinin ve başkalarının muhtaçlılığını algılama ve öğretimsel farkındalık edinmedir. Bu farkındalığı edinirken, bilmenin acizliğine uğramamak gerekiyor. Birilerini aşağı çekme, kendin ile kıyaslama, değersizleştirme, davasızlık ve genel olarak çözüm sunmama ve gerçekleştirmeme durumu vardır. Örn; Sık sık bela okuma, 'kahretsin'ler, habire teşhis koyma gibi eylemler. Savunmalarında ise "Herkesi umursama!" "Eleştiriyi bile kaldıramıyorsun!" gibi cümleler kurar. Bazıları öyle komplikeli yapar ki, dışarından normal birinin anlayabileceği türden değildir. Teşhis gereklidir, lakin sadece teşhis ile kalmak, kendimizi avunmaktır.

Bunların bilincinde olup da "etliye sütlüye dokunmayacağım" kararı almayınız. Önce sonder* farkındalığı sonra yola kendinize öğretimsel gelişim temelleri koyarak ilerleyiniz.

Bencillik ve Fedakarlık

Buraya kadar anlattıklarımı kendinize özgün yapar; eksikliklerini, hatalarını giderir ve geliştirir iseniz; kontrol odağının öz-güvenin, öz-yeterliliğin yerinde, sağlıklı BEN varoluş temelini atmış olur. Çıkarsızlığa övgü, kusursuz olduğunu dile getirmektir ve o yüzden bencilliğe yergi, fedakarlığa övgü vardır. İşin çelişki kısımları ise;ilişkiye girdiği zaman "karşılıklı" fedakarlıkları istemek ve ne kadar istediğinin ölçüsü olarak da görürler. En çok yapılan ve görmezden gelinen nokta bencilliğimizi kullanan insanların fedakarlığı, fedakarlığımızı kullanan insanların bencilliğidir. Sağlıklı BEN'in, sağlıklı bencilliği olur. Zaten iki kelimede nelere kanalize ettiğimize göre değişmektedir. Fedakarlığa düşkün olma ve övülme nedeni, BEN'in Biz'le varoluş güdüsü kazanmasıdır. Bencillik ise;tek başına, kavram olma, kendi davası için var olmasıdır, prensiplerini koruma altına almasıdır.

Güven: Korku, çekinme ve kuşku duymadan inanma ve umulan, beklenen niteliğe inanıp bağlanmadır!

Ne güzel başlık oldu değil mi? Çok açıkça neler istediğimizin belli olduğu belli. Bunlar; anlatabilirlik, anlaşabilirlik, karşı tarafın hesap-verebilirlik, hak-verebilirlik, BEN alanını teşebbüse bulunmaması vs.'dir. Farklılıkların bilinmesi ve yeterli seviyede kanıtlanabilir olduğunu gördüğü an başlar güven duygusu. 1 temel ve 4 ekstra kriterler üzerine kuruludur; ①Varoluşuma saygılı ve moral verici mi?(Örn; Benimde bir birey olduğumun farkında mı? Motive edici ve moral yükselten uzun süreli seans yapabilir mi?)②Karakteristik yapısı nedir?(Örn; yalan söyler mi? hesap-vermeden kaçabilir mi?)③Bilinçli yetkinlik var mı?(Örn; Her işe burnunu sokar mı?)④Teşhisi ve çözümü dile getirdiği gibi eyleme geçebilir mi?(Örn; Gerçekten kalıcı çözüm mü, geçici çözüm yanlısı mı? Çözümlerde öz-denetime verdiği özen nedir?)⑤Yaptıklarının farkında mı?(Örn; Hatalar, yanlışlar, yalanlar her zaman olur! Peki, farkında mı?) Sizce hangisi güvende temel kriterdir?

Güven, etiksel ve bireysel değerlerimizi oluşturup, gerçekleştirip, standarttın üstünde hasat edindikten sonra "biz" ruhuna geçiştir. Hepimizin yetişkin benliği olacak diye bir kaide yok, lakin bunun ileride çocuğunuza ve kendinize zarar vereceğinin de farkına varmanız, kabullenmeniz gerekiyor. "Biz" olmak için BEN olmayınız! İnsana güven duyunuz! Mafyatik güvenden uzak durunuz!

Bencillik-Fedakarlık, güven, etik, çözümler yolları üzerine sayfalarca yazılması gereken onlarca birbirinden bağımsız olgu olmasına rağmen kısa kesmek gereklidir.

Bilgi toplumunda çıkıp, akıllı toplumuna geçtik lakin kafalarımız hâlâ bilgi-akıl vermeye odaklı, hatta referans vermeden. Bu çağda eğer referans vermiyor isen ya bilgi üretiyor (o çok mümkün değil) ya da onaylanma çabası içindesindir. Ne siz bilmiyormuş , yeni duymuşcasına "Katılıyorum" diyin, ne de yine siz yeni bilgi veriyormuş havasında olunuz. Yoksa bu kısır döngü devam eder.