Sosyal fobi ve panik atak hayatımı mahvetti ne yapmalıyım?

Merhabalar,

Sosyal Fobi Nedir?

Sosyal fobi, kişilerin birden fazla ortamda değerlendirme kaygısına bağlı olarak sürekli korku içinde yaşaması ve bu ortamlarda yoğun heyecan ve sıkıntı yaşayacaklarını düşündükleri için kaçınma davranışları sergileme durumunun sıklıkla yaşandığı bir kaygı bozukluğudur.

Bu fobiye sahip kişiler girdikleri birçok ortamda rezil olacaklarına, yanlış bir şey söyleyeceklerine, gülünç duruma düşeceklerine ve yargılanıp küçük düşeceklerine dair yoğun endişe duyarlar.

Bu kişiler, başkalarıyla etkileşimde bulunmaktan ve başkalarının yanında herhangi bir performans sergilemekten yoğun kaygı duyarlar.

Bizleri sınırlarımızı aşacak kadar korkutan, çaresiz hissettiren ve beklenmedik bir biçimde ortaya çıkan yaşantılarımız travma yaşamamıza neden olabilmektedir. Bize sıkıntı veren, canımızı sıkan ve çok üzüldüğümüzü düşündüğümüz her olayın travmayla sonuçlanmayacağını da göz önünde bulundurmak gerekmektedir. Hatta aynı olumsuz yaşantıyı deneyimleyen iki kişiden biri olay karşısında travmatize olurken diğerini o kadar fazla etkilemeyebilir. Burada en önemli unsur, olayı yaşantılayan kişinin duruma yüklediği anlam olmaktadır. Travma yaşantıları ise çoğunlukla depresyonu da beraberinde getirmektedir.

Depresyonda olan kişilerde görülebilen belirtiler nelerdir?

• Umutsuz ve çaresiz hissedebilirler
• Hayattan zevk alamayabilirler
• Uyku ve iştah sorunları yaşayabilirler
• Sevilen işlere karşı ilgilerini kaybedebilirler
• Her şeyin anlamsız olduğunu hissedebilirler
• Gelecekle ilgili olumsuz düşüncelere kapılabilirler
• Hüzünlü, kederli hissedebilirler
• Geçmişte yaşanan olumsuz yaşantıları zihinden atamama ve bununla gelen suçluluk ve pişmanlık hisleri yaşayabilirler
• İntihar ve ölüm düşüncelerine kapılabilirler
• Yalnız hissedebilirler
• Konuşmaları yavaşlayabilir
• Dikkatte belirgin bir azalma meydana gelebilir
• Unutkanlık görülebilir
• Enerji düşüklüğü gözlenebilir
• Kendine zarar verme düşünceleri olabilir

Yaşanan duruma depresyon diyebilmek için saydığım belirtilerden bir tanesi yeterli olmayacaktır. Bu belirtilerden bir kısmı belirli bir süre aralığında gözlenmelidir. Doğru tanı için mutlaka bir hekime başvurmanızı tavsiye ederim. uzun süre boyunca devam ettiği bilinmektedir. Bir uzmana görünmenizi tavsiye ederim.

Kişinin kendini olduğu gibi kabul edebilmesi, sevmesi, kendi ile barışık olma becerisi öz-şefkat kavramı ile ifade edilebilmektedir. Genellikle sevdiğimiz insanları tüm kusurlarıyla sevip hatalarını affedebilirken kendimize bu toleransı gösteremeyebiliriz.

Değer verdiğiniz ve fiziksel kusuru olan birini zihninizde hayal edin. Bu kusurundan dolayı kendini eve kapattığını, insanlarla görüşmediğini ve yaşadığı sorunların tek kaynağının kendisi olduğunu düşündüğünü söylediğini hayal edin. Ona ne söylerdiniz? Onu mu suçlardınız, onun dışında kalanları mı yoksa daha iyi hissetmesi için çözüm üretmeye mi çalışırdınız?

Çoğumuz yaşadığımız olumsuz duygulardan dolayı kendimizi yargılar, suçlar ve kendimize acımasız bir şekilde davranırız. Ancak asıl yapmamız gereken şey sevdiğimiz, kıymet verdiğimiz bir insana yaklaşır gibi yaklaşmak olmalıdır. Kendimizi suçlamak yerine; ne hissettiğimizi merak etmek, kendimizi iyi hissettirecek eylemlere yönelmek bizim için daha işlevsel olacaktır.

Başkaları için yapılan değişikliklerin, değişen kişiyi mutlu edememe ihtimali de göz önünde bulundurulmalıdır. Bir değişim olacaksa önce kişi bunu kendisi için yaptığında bir anlam kazanacaktır. Biz kendimizi nasıl sevip kabul edersek diğerleri de bizi o şekilde sevip kabul edecektir.

Son olarak;

Sosyal fobi, tedavisi olan hastalık olarak bilinmektedir. İlaç ve psikoterapi tedavisinin birlikte uygulandığı durumlarda iyileşme oranları oldukça yüksek olmaktadır. Gevşeme eğitimi, durumla baş etmek için kullanılan davranışların değiştirilmesi, sosyal beceri eğitimi gibi birçok teknik tedavilerde sıklıkla uygulanmaktadır. Yardım alınmadığı durumlarda bu rahatsızlığın uzun süre boyunca devam ettiği bilinmektedir.

Sağlıcakla kalın.

Uzman Klinik Psikolog Zübeyde Ezgi HORZUM