Öğreniyoruz: Tanrı Kaldıramayacağı Bir Taşı Yaratabilir mi?

Din Felsefesi dersi içerisinde tanrının sıfatları içerisinde yer alan kudret sıfatından kısaca bahsedelim.

Tanrının sıfatlarından bir tanesi de "kudret" sıfatıdır. Kur'an-ı Kerim'de "O her şeye kadirdir" şeklinde geçmektedir.

Öğreniyoruz: Tanrı Kaldıramayacağı Bir Taşı Yaratabilir mi?

Burada tartışma konusu ise her şey ibaresinin nasıl anlaşılması gerektiğidir. Yaratılmışlarda da bir şeyleri yapabilme kudreti (gücü) vardır ancak bizi tansırallıktan ayıran şey tanrının her şeyi yapabiliyor olmasıdır.

Peki tanrı imkansız şeyleri meydana getirebilir mi?

Öğreniyoruz: Tanrı Kaldıramayacağı Bir Taşı Yaratabilir mi?

Gazzali bu konuda şöyle bir görüş ortaya atmıştır. "Tanrının kudreti sadece mümkün olan şeylere taalluk eder."

Bu düşünceyi şöyle anlayabiliriz.

İmkansızlık üç kısma ayrılır. Fiziksel imkansızlık, mantıksal imkansızlık ve metafiziksel imkansızlık.

Fiziksel İmkansızlık: Tabiat kanunlarıdır. Örnek vermek gerekirse birinin tek başına 10 metre zıplaması fiziksel olarak imkansızdır.

Mantıksal İmkansızlık: Mantıksal kurallar bağlamında bir şeyin mümkün olmaması ya da imkansız olması demek. Örnek vermek gerekirse kare şeklinde daire olmaz. Bu mantığa tamamıyla aykırıdır.

Metafiziksel İmkansızlık: Tamamen metafiziksel kabullere bağlı olarak yani inandığımız dinin kurallarına göre mümkün ya da imkansız diye tanımlayabileceğimiz fiillerdir. Örnek vermek gerekirse tanrı intihar edebilir mi? Bizim inancımıza göre bu da imkansızdır.

Gazzali ise burada mantıksal imkansızlık dediğimiz kısmı kullanarak böyle bir söylemde bulunuyor. Yani mantıksal olarak imkansız olan şeyler çelişik fiillerdir.

Öğreniyoruz: Tanrı Kaldıramayacağı Bir Taşı Yaratabilir mi?

Özetle, tanrı kaldıramayacağı bir taşı yaratabilir mi? sorusuna yaratabilir dersek ilk aşamada kudreti için kulağa hoş gelse de ikinci aşamada tanrı bu taşı yaratabilir ama kaldıramaz olacaktır. Yani tanrının o halde her şeye gücü yetmiyor anlamı çıkacaktır. Dolayısıyla bu tür fiiller Gazzali'ye göre zaten kendiliğinden çelişik fiillerdir.

Yani tanrının kudretini, bizlerin mantık üzerine kurmuş olduğu dünyada, ancak mantık üzerine sınırlarsak, ondan çelişkili şeyler beklemezsek onun kudreti anlaşılabilir. Bu nedenle bu soru mantıksal olarak imkansızdır ve geçersizdir.

Bu yazı yalnızca inanan insanların bakış açısı ile oluşturulmuş olup, bir tanrı anlayışını kabul etmeyenler için bir önemi yoktur.

Teşekkürler.

Öğreniyoruz: Tanrı Kaldıramayacağı Bir Taşı Yaratabilir mi?
Cevapla