1 ay

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!

Dünyada büyük ses getiren efsane kompakt tasarım!

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!

1950'li ve 60'lı yıllarda Avrupa'da oluşan orta sınıfın otomobil ihtiyacını karşılamak üzere küçük motorlu hafif arabalar birden bire yaygınlaşmaya başlamıştı. Dünyada yükselen petrol fiyatlarının ve 2. dünya savaşıyla neredeyse sıfıra inan refah seviyelerinin de bunda büyük etkisi vardı. Fiat firması da bu pazardan piyasa kapmak için bir çalışma içerisine girdi. O dönemde genellikle 1000-1500 cc arası motor hacmindeki arabalar ilgi görüyordu.

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!

Fiat 124 doğuyor.

İlk defa 1966 yılında piyasaya sürülen Fiat 124 tipik İtalyan çizgileri taşıyan hoş bir tasarıma sahipti. 1200 cc motoruyla 65 beygir güç üretiyordu. 950 kg ağırlığıyla emsallerine göre 50-100 kg daha hafifti ve 4 vitesli şanzımanıyla da zamanın şartlarına göre oldukça düşük yakıt tüketimine sahipti.

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!

Bu hafif karoseri sayesinde 1200 cc'lik motorla 160 km hıza çıkabiliyordu ki o günün şartlarında küçük motorlu arabalar içinde en hızlılardan biriydi. Tasarım o derece beğenildi ki 1967 yılında Avrupa'da yılın otomobili seçildi.

Fiat 124 dünyaya açılıyor.

Seat 124 modeli
Seat 124 modeli

1967 Avrupa yılın otomobili ödülünü kazanan Fiat 124 Birleşik krallık da dahil avrupa ve dünyanın birçok ülkesinde ilgi gördü ve büyük siparişler alınmaya başlandı. Hemen ardından da Lisans satışları başladı. 1969 yılında İspanyol Seat firması Fiat ile lisans anlaşması yaparak Fiat 124 arabalarını Seat 124 markasıyla üretip satmaya başladı.

Facelift yapıldıktan sonra adı 2107 olarak değiştirilen Lada
Facelift yapıldıktan sonra adı 2107 olarak değiştirilen Lada

1970 yılında Sovyetler birliğinin otomobil üreticisi AutoVAZ da Fiat ile bir lisans anlaşması yaptı ve bu arabayı Lada 2101 markasıyla satışa sürdü. Lada 2101 markasıyla satılan arabanın estetiğinde değişiklikler yapılırken diğer firmalar aynı şekliyle üretmeye devam ettiler. Mesela Lada2101’de arka cam ve ön cam birbirinin aynısı olacak şekilde kaportada değişiklik yapıldı. Orada üretilen arabalarda arka cam rezistansı yoktu. Yine ön sağ ve sol çamurluk uçlarında yer alan yuvarlak sinyal lambaları da Lada’da kullanılmadı. Bu sayede arabanın elektrik tesisatında da bir miktar kablo tasarruf edilmiş ve maliyetler ucuzlatılmış oluyordu. Daha sonra facelift yapılıp 2107 olarak güncellenen tasarımda sinyal lambaları tekrar yerine gelmişti.

Fiat 124 Murat 124 oluyor.

Murat 124ün ilk gazete reklamlarından birisi
Murat 124'ün ilk gazete reklamlarından birisi

1971 yılında KOÇ şirketler grubu bünyesinde kurulan Türk Otomobil Fabrikası AŞ (TOFAŞ) Fiat ile lisans anlaşması yaparak Bursa'da bu arabayı üretmeye başladı ve yapılan isim yarışmasıyla arabanın adı markası MURAT olarak belirlendi. Fiat 124 artık Murat 124 olmuştu. Murat 124 Türkiye’de büyük ilgi gördü.

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!

Öyle ki Murat 124 almak ve binmek adeta bir prestij kaynağıydı. Nitekim o dönemde Ajda Pekkan’ın Murat 124 almış olması gazete haberi olmuştu. Hem Ajda Pekkan’ın hem Murat 124’ün reklamı bir arada yapılıyordu. Murat 124 televizyona da reklam veriyordu ama asıl ağırlığını gazete reklamlarına veriyordu. Sonuçta o zamanlar Türkiye’de televizyon pek de yaygın değildi ama gazete okuma oranı oldukça yüksekti.

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!

Fiat 124 Special, Fiat 124 Cabrio ve Fiat 124 Combi

Fiat 124 Cabrio modeli
Fiat 124 Cabrio modeli

Fiat 124 modeli gördüğü büyük ilgi karşısında iki yeni versiyon tasarımı yapılmasına yol açtı. Fiat 124 Special 1600 cc motor hacmi ve 86 beygir gücüyle spor kullanım ve rallilerde de reklam yüzü olarak kullanılmak üzere piyasaya sürüldü.

Rallilerde de kullanılan Fiat 124 Special
Rallilerde de kullanılan Fiat 124 Special

Fiat 124 Cabrio modeli yine 1600 cc motorla piyasaya sürülürken hem hard top hem soft top seçeneği vardı. Fiat 124 Combi modeli ise standart 1200 cc motorlu Fiat 124 arabanın station vagon versiyonuydu. Station modeli hem İspanya hem Sovyetler birliğinde üretilmiş ve Avrupa'da birçok ülkeye satılmış olsa da ne station, ne de Special modelleri Türkiye pazarına hiç sürülmedi.

Fiat 124 Combi modeli
Fiat 124 Combi modeli

Murat 124 Türkiye'de Büyük İlgi Görüyor

Vehbi KOÇ ve Rahmi KOÇ 50 bininci Murat 124 arabanın banttan çıkış töreninde
Vehbi KOÇ ve Rahmi KOÇ 50 bininci Murat 124 arabanın banttan çıkış töreninde

1974 yılına gelindiğinde İtalya Fiat 124’ü üretimden kaldırıp yerine aynı konseptte ürettiği ve daha estetik görünen Fiat 131 modelini üretime aldı. Seat 124 ve Murat 124 ise 1976 yılına kadar üretilmeye devam etti. Daha sonra Türkiye’de 1984-1995 yılları arasında bu araç Murat Serçe adıyla tekrar üretime alındı. Murat 124 Türkiye'de gerek orta sınıf ailelerin gerekse ticari taksicilerin büyük rağbet gösterdiği br arabaydı. Sorunsuz, düşük yakıt tüketimli, fonksiyonel ve kullanışli bir arabaydı. Nitekim Serçe adıyla tekrar piyasaya sürüldüğünde de büyük rağbet görmesi bunun bir kanıtı hüviyetindedir.

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!

Motoru Fiat 131’de kullanılan 70 beygirlik 1300 cc motorla değiştirilmişti. Ön kapılardaki kelebek camların kaldırılması ve ön panjur değişikliği dışında neredeyse 1966’da üretilen arabanın aynısıydı. Diğer yandan Sovyetler birliği piyasasında AutoVAZ tarafından üretilen Lada2101 modeli ufak birkaç facelift çalışmasıyla 2107 adıyla 1998 yılına kadar üretilmeye devam etti.

Murat 124 Mısır’da

Kahire trafiğinde Doğan ve Hacı Muratlar
Kahire trafiğinde Doğan ve Hacı Muratlar

1996 yılında TOFAŞ tarafından Mısır’a kurulan otomobil montaj fabrikasında Doğan ve şahin modellerinin yanı sıra Murat 124 üretimi de yapıldı. Ben 2015 yılında gittiğim Mısır’da hayretler içinde şunu gördüm: Kahire’de ticari taksilerin neredeyse üçte ikisi Murat 124 ve Doğan arabalardan oluşuyordu. Orada taksicilerden aldığım bilgiye göre de bu arabalar 2005 yılına kadar Mısır’da üretilmeye devam etmiş. Eğer bu bilgi doğruysa herhalde dünya tarihinin en uzun süre üretilen arabası ünvanı da Fiat 124’e ait demektir.

Murat 124 nasıl Hacı Murat oldu?

Kullananların gözü gibi baktığı ışıl ışıl Hacı Muratlardan bir tanesi
Kullananların gözü gibi baktığı ışıl ışıl Hacı Muratlardan bir tanesi

1990’ların sonunda artık Murat 124 arabalar fakir ailelerin çok ucuz fiyata ikinci el olarak aldığı ve zar zor ayakta tutmaya çalıştıkları arabalar olmuştu. Parçası ucuz, arızası kolay tamir edilen bu arabaların bazılarının dua ile arızasının giderildiğine dair espriler bile yapılmaya başlanmıştı ve Hacı Murat ismi o zaman kullanılmaya başlandı.

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!

Diğer yandan Sovyetler birliğinde ise bu arabaların üretildiği şehir Zhiguli (Jiguli) idi ve bu arabalar Sovyetler birliğinde 2101 ve 2107 adından çok Jiguli adıyla anıldı.

Fan kulüpleri ve Murat 124 hastaları

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!

Hacı Murat'ın meraklısı öyle çok ki fan kulüpleri, toplu geziler yapıp sosyal sorumluluk projeleri düzenliyorlar. Belki de dünyada en çok aksesuar yakışan ve en çok modifiye edilen arabalardan bir tanesi konumunda.

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!

Nostaljik 1970'lerin Yeşilçam oyuncularının resimleriyle süslenen, her renk boyanın yakıştığı, her aksesuarın yakıştığı efsane bir arabadır Hacı Murat. Öyle ki Cem Yılmaz Opet reklamında Hacı Murat kullandıktan sonra daha da gözde bir araba haline geldi. Daha sonra Kurtlar vadisi dizisinde Muro kod adlı karakter de Hacı Murat'la Muro adlı bir filmde oynadı.

Arkasına yine Hacı Muratta2n römork yapılmış bir Hacı murat
Arkasına yine Hacı Muratta2n römork yapılmış bir Hacı murat
Kim demiş bu arabanın Cabrio modeli Türkiyede yok diye?
Kim demiş bu arabanın Cabrio modeli Türkiye'de yok diye?

Umarım Bence'mi beğenmişsinizdir. :)

Arabaların Efsanesi: Hacı Murat!
10
25
Görüşünü yaz
Kapat

En İyi Erkek Görüşü

  • sabahları bunu okula bırakırdım ben sabah binerdik çalışmazdı okula kadar iteklerdik :) o mu bizi götürüyo bizmi onu anlamazdık yolun yarısında o bizi taşırdı yarısında biz onu iteklerdik hey gidi günler be
    Görüş hala geçerli mi?

En İyi Kız Görüşü

  • Bu sitede gördüğüm en bilgilendirici en güzel bence bu olabilir ellerine sağlık çok güzel bir bence olmuş
    Görüş hala geçerli mi?
    • tastycock

      Diğer bencelerime de bakmanı tavsiye ederim. Onları da beğenirsin.

Diğer Görüşler İçin Aşağı Kaydır

Kızlar & Erkekler Ne Diyor

924
  • canerozkum
    Özellikle cabrio modelini daha önce hiç görmemiştim, harikaymış ya.. Ciddi anlamda mükemmel gözüküyor. :) Daha önce okumadığım birçok bilgi var, eline koluna sağlık abi. :)
    • tastycock

      Eyvallah rehberim fenomenim. İnsan 46 yaşında olup 4 yaşından itibaren de araba meraklısı olunca herkesin bilmediği birçok şeyi bilir oluyorsun.

  • Ozan_Saral
    vay bee mahalle de vardı bir abide ara sıra sürerdim
  • Jidotojimoshi
    Kurtlar Vadisi karakteri Pusat Görkem SEVİNDİK kardeşimin en son dükkanımın önüne parkettiği ve abi araba nasıl dediği efsane arabadır. Tarih kokar nostalji barındırır, hayalim birtanesini alıp üstünü açtırmaktı babam izin vermedi...
  • onur26vw
    Babamın ben doğmadan 1 sene önce (1989) ehliyetini bu arabadan almıştı ve ben doğduktan sonraki ilk aldığı arabası da 1974 model ve mavi renkliydi. 1997 yılına kadar kullandık. Arabanın plakasını dahi unutamıyorum.
  • Soyersoyer
    Çok sağlam arabalardı, şimdi hepsi tel maşa, hele egea kartondan yapsalar daha iyidir
  • Şöyle bir kırmızı araba olsaydı müziği açıp içinde toz atsaydm
  • Hey gidi eski Türkiye, bir zamanlar ne modaydı bunlar.
  • nenasıl
    Haci denmesinin nedeni o zamanlar hacca araba ile gitmek serbestti ve hacca giden kisiye haci dendigi icin ilk murat 124 ler haci olmustur.
    • tastycock

      Hacı murat adı 1990'larda ortaya çıkan bir isimdir. 1991 yılından itibaren de hacca kara yoluyla gitmek yasaklanmıştır.

  • Blackh
    Ya bu isim bulma konusunda niye boyle beceriksiziz ki ☹arabaya murat ismi verilir mi
  • Serapzara
    geçtiğimiz yıl ben de bir tane klasik 131 vardı ilgilenen var mı
  • MrMyopıc
    Siyah rengi çok yakışıyor bu arabaya ya
  • Eline sağlık
  • Onraldmir
    Bayılıyorum bunlara
  • Bilgilikız58
    Güzel değil araba ama yazı için teşekkürler
  • handsome33
    Piyasa da var mı bunlar daha acaba
  • kediliçek
    Harbiden efsane!
  • BenーÜzülme
    Bizimkinin frenler tutmaaayiii
  • Jokerrr_33
    cidden efsane
  • isparos
    Güzel arabalardı.
  • KızılTurp
    Of bir arabam olsun hacı Murat olsun yeter
  • MagRipOgLu
    Hacı muratı olanlar şanslı
  • styxworld
    teşekkürler
  • qmqmqmmmseverim
    güzelmiş
  • Kmlll51
    Araba gibi araba yah
  • TolgaBebek
    çok güzel tebrikler
  • xxtruexx
    Hacı muroyu sevmeyen mi var be.
  • Carmena
    Az sürmedik bee
  • selodesidero
    Hala taliplisi vardır eminim :D
  • Metinzu612
    Müthiş bir tasarım gerçekten
  • jezey
    Bir şahin değilsin :D
  • Emir3346
    vayyyyy bee hey gidi hacı murat
  • Gizli Üye
    Çok güzel olmuş
  • Gizli Üye
    Yani ilgi alanım değil
YÜKLENİYOR...