Renault 12 (Toros) Sadece Bir Araba Değildir, Arabadan Daha Fazlasıdır!

Türkiye'de halen bir taşra klasiği olan Renault 12 serisinin tarihçesini anlatacağım bugün sizlere. Renault 12 modeli 1969 yılında ilk defa üretilmeye başlanıp 2000 yılına kadar toplamda 2,5 milyondan fazla satılmış bir arabaydı

Renault 12 ilk tasarım şekilleri

Renault 12 modelinin elde çizilen ilk taslak resmi
Renault 12 modelinin elde çizilen ilk taslak resmi

Renault 12 modelinin tasarım çalışmaları 1967 yılında başlamıştı. O tarihte çizilen ilk resim de, 1968 yılında üretilen ilk prototip de aslında çok aşırı derecede tipsizdi. Hem önde hem arkada asimetrik bir görüntü vardı.

İlk prototip olarak üretilen R12 arabanın ilk fotoğrafı
İlk prototip olarak üretilen R12 arabanın ilk fotoğrafı

Önde solda tek, sağda iki far vardı ve uzun far sadece sağ iç tarafta kalan far olarak düşünülmüştü. Arkada ise stepne bagaj kapağı üzerine yerleştirilmişti. 1969 yılında seri üretimden çıkan ilk otomobil ise bildiğimiz ve birkaç detay dışında neredeyse hiç değişmeyen Renault 12 yüzüydü. Prototipteki asimetrik ve çirkin görüntü ortadan kaldırılmıştı.

Fransada gazetelere verilen ilk Renault 12 reklam görselleri
Fransa'da gazetelere verilen ilk Renault 12 reklam görselleri

Renault 12 Paris Otomobil Fuarında görücüye çıkıyor

Renault 12 (Toros) Sadece Bir Araba Değildir, Arabadan Daha Fazlasıdır!

1969 yılında Paris otomobil fuarında görücüye çıkan seri üretim Renault 12 arabalar 1971 yılında Türkiye'de Oyak-Renault ortaklığıyla üretilmeye başlandı. Kolay kolay paslanmayan kaporta ve önden çekiş Renault 12 arabaların en önemli özellikleri olarak ön plana çıkıyordu.

20 Ülkede toplam 2,5 milyon satan ve 37 yıl üretilen efsane

1600 cc motor hacmiyle 120 beygir motorlu R12 ralli aracı Alpine
1600 cc motor hacmiyle 120 beygir motorlu R12 ralli aracı Alpine

Kanada, Arjantin, Meksika, Fransa, İtalya, Norveç, Almanya, Belçika, Hollanda, İspanya, Türkiye, Suudi Arabistan, Fildişi Sahilleri, Mısır, Lübnan, Azerbaycan ve Romanya Renault 12 modelinin satıldığı ülkelerdi. R12 otomobilin piyasaya sürülen 1400 cc motorlu modelinden hariç bir de rallilerde reklam amaçlı kullanılmak üzere üretilen 1600 cc ve 120 beygir gücünde R12 Alpine adı verilen bir modeli daha vardı. Bu model toplamda 5.000 adet kadar üretildi.Türkiye'de bu model hiç satılmadı.

Renault 12 Gordini
Renault 12 Gordini

Yine Türkiye'de satılmayan 1400 cc motor hacminde 110 beygür gücünde bir de R12 Gordini modeli vardı. Performans amaçlı üretilen Alpine ve Gordini modellerinin neden Türkiye'de satılmadığına dair hiçbir bilgi yok.

Renault 12 (Toros) Sadece Bir Araba Değildir, Arabadan Daha Fazlasıdır!

Renault 12'nin Türkiye'ye getirilmeyen bir de otomatik vitesli modeli vardı. İşin aslı Avrupa'da da pek satılmadı bu model. Belki de otomatik vitesli Renault 12'nin satılmama nedeni Renault'un ilk otomatik vites denemesi olmasından dolayıydı.

1983 Kasa estetiğine dokunuşlar yapılıyor

Renault 12 (Toros) Sadece Bir Araba Değildir, Arabadan Daha Fazlasıdır!

Kasa çizgilerinde ufak dokunuşlar yapılan R12 direksiyon simidi, vites kolu ve kokpit görüntüsü ise ciddi şekilde değiştirilmişti. Diğer taraftan Renault 12 otomobillerin en büyük sorunu şuydu: Arabanın kalorifer sistemi ısıtmıyordu. Buna Türkiye piyasasında Çorum'lu bir girişimci çözüm üretti ve halk arasında Çorum kaloriferi diye bilinen ürün ortaya çıktı.

Renault 12 (Toros) Sadece Bir Araba Değildir, Arabadan Daha Fazlasıdır!

Çorum kaloriferi aracın iç orta konsol kısmına yerleştirilen, radyatör suyundaki sıcaklığı bir fan yardımıyla içeri vererek güçlü bir ısıtma sağlayan önemli bir tasarımdı. Çorum kaloriferi olmayan araç ikinci elde satılamıyordu. Ya da düşük fiyata gidiyordu. Kaldı ki çorum kaloriferi yaptırmadan bu arabaya kışın binene donarak ölebilirdi. Arabanın kalorifer sistemi camın buğusunu bile çözmeye yetmiyordu.

Renault Toros modeli piyasaya çıkıyor

Renault 12 (Toros) Sadece Bir Araba Değildir, Arabadan Daha Fazlasıdır!

1989 yılında Renault Türkiye fabrikalarında arabanın estetiği biraz daha değiştirildi. Plastik tamponlar, kapılarda plastik şeritler, tavan rayları, plastik jant kapakları, dört köşeli farların yerine yuvarlak çift far görüntüsünün alması ve 5 vitesli transmisyon sistemi en önemli farklardı.

Renault Toros Kokpiti
Renault Toros Kokpiti

Renault Toros da çok ilgi gördü. Özellikle taşrada köylünün jipi olarak nam saldı. Önden çekiş sistemi sayesinde tırmanamadığı rampa, çıkamadığı dağ yolu yoktu Torosların.

Jitem ve Renault 12

Jitem-r12 espirilerine bir örnek
Jitem-r12 espirilerine bir örnek

1990'lı yıllarda gayrı resmi jandarma istihbarat kuruluşu olduğu iddia edilen ve adına Jitem denen yapı tarafından terör örgütü mensuplarının beyaz toroslarla alınıp kırsalda öldürüldüğü efsanesi çokça yayıldı. Belki de bir şehir efsanesiydi bu. Ama espirilere de konu olan bir durum ortaya çıkmıştı.

Jitem-Beyaz toros espirilerine bir örnek
Jitem-Beyaz toros espirilerine bir örnek

Terör örgütüyle bağlantılı 17.000 kişinin beyaz toroslarla alınıp infaz edildiği iddia edilse de bu hiçbir zaman bir kanıta dayandırılamadı. Mahkemelerde de bu konuda bir kanıt bulanamadı. Ama halk arasında da espiriler geliştirilmedi değil.

R12 Dacia adıyla varlığını sürdürüyor

Renault 12 (Toros) Sadece Bir Araba Değildir, Arabadan Daha Fazlasıdır!

2000 Yılında Türkiye'de üretimden kalkan Renault 12 modeli 2006 yılına kadar Renault Romanya fabrikalarında Dacia 1310 adıyla üretilmeye devam etti. Bu esnada bu aracın Pikap versiyonu da Romanya Dacia fabrikalarında üretildi. Pek piyasada tutulduğu söylenemez ama R12'nin hafif ticari araç sınıfına da girmesi sağlanmış oldu. 1969 yılında ilk üretilen R12'den itibaren 2006 ylına kadar üretilen araçların en önemli özelliği kaportasının önce kataforez tekniğiyle antipas kaplanması ve sonra boyanmasıydı. Bu sayede en zor ve nemli iklim koşullarında kolay kolay paslanmayan kaportası tercih sebebi oluyordu. Yine yukarıda bahsettiğim çekiş gücü de önemli bir avantaj sunuyordu.

Kar paletli Renault 12 araba
Kar paletli Renault 12 araba

Köylünün jipi sözü boşuna değildi

Milletin off road donanımlı arabalarla çıktığı yerlere köylü dayılar Renault 12 ile rahatça çıkıyordu. Hatta bir vatandaş R12 aracı kar paleti takarak modifiye edip televizyon haberlerine de konu olmuştu. Türk köylüsü için Renault 12 sadece bir otomobil değildi. Otomobilden çok daha fazlasıydı. Bir yaşam tarzıydı. Yolda kalmayan arabaydı. Ve bir de Renault motor teknolojisi önemliydi. Renault motorları çok dayanıklı ve kolay kolay arıza aypmayan motorlardı. Aynı zamanda alınan bir Tofaş kuş serisi 2 defa motor rektifiyeye girerken Renault toros motoruna anahtar bile değmeden çalışmasına devam ediyordu.

Umarım bencemi beğenirsiniz.

Renault 12 (Toros) Sadece Bir Araba Değildir, Arabadan Daha Fazlasıdır!
Cevapla