Demokrasi Nedir? Demokrasi Gerçekten En İyi Yönetim Sistemi Mi?

Günümüz şartlarında tabii ki de ABD'nin küresel etkisiyle birlikte demokrasinin en kusursuz ve doğru yönetim sistemi olduğu söylenir. Peki gerçek sahiden de öyle midir bu yazıda bunu irdeleyeceğim.

Demokrasi nedir?

Demokrasinin net bir tanımı bulunmamaktadır. Ancak "Belli bir zümrenin halkın iradesiyle iktidara getirildiği sistem." şeklinde bir tanım yapılabilir. Ancak bu tanıma bir ekleme yapmak gerekir zira bu tanım aynı zaman da cumhuriyet rejiminin bir tanımıdır. Ancak cumhuriyet ve demokrasinin farklı kavramlar olduğu bir gerçektir. Buna örnek olarak Sovyetler Birliği'nin verebiliriz. Sovyetler Birliği bir cumhuriyet olmasına rağmen bir demokrasi değildi ve tek parti diktatörlüğü ile yönetiliyordu. Tanımı düzeltecek olursak "Farklı partiler arasından halkın iradesiyle en yüksek oyu alan partinin iktidara geldiği siyasal sistem." şeklinde bir tanım elde ederiz. Burada cumhuriyet ve demokrasinin farkı önemlidir.

Demokrasinin tarihi

İlk medeniyetler genelde monarşiyle yönetilmesine rağmen şaşırtıcı bir şekilde Antik Yunan şehirlerinde demokratik yönetimlere rastlanmaktadır. Ancak günümüzün aksine o dönem kadınlar ve köleler oy kullanamıyordu. Fakat bir oylama sisteminin bile o dönemde uygulanmış olması takdire şayan bir durumdur. Roma İmparatorluğunda da demokrasinin uygulandığı görülmektedir. Tabii o dönemin şartlarına göre gene belli bir kesim oy kullanabilme hakkına sahipti.

Demokrasi tarihinde en önemli olaylardan biri Magna Carta antlaşmasıdır.

Magna Carta antlaşmasıyla beraber monarşinin yetkileri belli ölçüde sınırlandırılmıştır. Uzun süren monarşi çağından sonra yapılan bu antlaşma dönemin düşünürlerinde demokrasiye olan ilgiyi arttırmıştır. Ancak Kilise baskısı ve yaklaşan Osmanlı tehlikesi ile birlikte Avrupa sistem değişikliğinden ziyade ilgisini askeri teknolojilere yöneltmiştir.

18 ve19.yüzyıllar ile beraber Avrupa artık siyasi fikirlerin ortaya çıkmaya başladığı bir coğrafya haline gelmiştir. 30 yıl savaşlarıyla Kilise'den, 2.Viyana bozgunuyla da Osmanlı'dan kurtulan Avrupa bilim ve teknolojiye yaptığı yatırımlar yapmış ve siyaset de bundan nasibini almıştır. 1776'da ABD bağımsızlık bildirgesi ve 1789'da Fransız insan hakları ve yurttaş hakları bildirgesi ile insan hakları ve demokratik yönetim sistemi fikri güçlenmiştir. Ancak Napolyon'un iktidara gelmesiyle demokrasi sadece ABD ile sınırlı kalmış ve Avrupa'da gecikmiştir.

2. Dünya savaşıyla beraber Avrupa monarşi ve diktatörlükleri çökmüş ve ABD küresel olarak etkisini hissettirmiş olduğundan dünya genelinde demokratik rejimler kurulmuştur. 1991'de Sovyetler Birliğinin de yıkılmasıyla neredeyse tüm Dünya'nın demokrasi rejimiyle yönetildiği söylenebilir.

Demokrasi doğru yönetim sistemi mi?

Her ne kadar diktatörlüklere ve monarşilere göre demokrasi daha tercih edilebilir bir sistem olarak görülse de demokrasinin ciddi kusurları olduğu bir gerçektir. Demokrasiye çıkan en ünlü isimlerden biri Sokrates'tir (dolaylı olarak Platon). Sokrates'e göre halk devlet yönetebilecek kapasitede bir topluluk değildir, oy kullanacak kişilerin çok iyi bir eğitimden geçmiş küçük ve elit bir kesim olması gerektiğini savunur. Ayrıca demokrasinin getirdiği en büyük sıkıntılardan biri popülarizmdir. Yani politikacılar ülkeye faydalı olacak işler yerine halkın gözünü boyayacak işler yaparak devlete büyük zararlar verebilirler. Sokrates'in de dediği gibi halkın devlete faydalı olan işlerle göz boyama işlerini ayıracak kapasitede olmaması demokrasiyi ülke için çok tehlikeli bir hale getirebilmektedir. Bunun tarihte örneği 1933'te seçimle iktidara gelen Adolf Hitler'dir.

Sonuç

Genel olarak demokrasinin ne olduğunu ve ne kadar iyi bir sistem olduğunu sorguladık. Şahsi fikrime göre gelecekte insanlık demokrasi sistemine alternatif sistemler geliştirecektir. Bu yazıda hedefim demokrasiyi kötülemek değildir. Ancak bazı kavramları sorgusuz sualsiz doğru kabul etmek yerine sorgulamak, milli kültür ve bilincimizi arttıracaktır. Yazıyı okuyan herkese teşekkür eder iyi günler dilerim.