Türkiye'nin En İlgi Çeken Bilim Dalını, En Sevilen Hocalarından Biriyle Konuştum: Adli Tıp Ve Prof. Dr. İ. Hamit Hancı

Malumunuz, müptelası olduğumuz biricik sitemiz KizlarSoruyor oldukça renkli, her konunun tartışıldığı bir platform. Binlerce üye ve her birinin ayrı bir ilgi alanı var. Bugün özellikle son yıllarda oldukça ilgi çeken bir konuyu, bu konunun en bilgili ve en sevilen hocalarından biri ile konuşmak istedim. Kendisi de beni kırmadı ve talebimi kabul etti. Konumuz Adli Bilimler ve Adli Tıp. Konuğum ise Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana bilim Dalı Öğretim Üyesi. Aynı zamanda Adli Bilimciler Derneği Genel Başkanı olan Prof.Dr.İ. Hamit Hancı

Asıl söyleşimize geçmeden birkaç kelam etmek isterim. Gelişen ve değişen dünya konjonktüründe, teknolojinin ileri seviyeye taşınması ile çok şey değişti. Kanıt bırakmadan suç işlemek neredeyse imkansız hale geldi. Bunda en büyük pay şüphe yok ki ülkemizde çok iyi bir yerde olan Adli Tıp kurumudur. Sadece Adli Tıp değil, Adli Bilimler bir bütün olarak çok önemli yer teşkil ediyorsa bunda en büyük pay sahiplerinden biri hocamız. Hem öğretim üyesi, hem Adli Bilimciler Derneği Başkanı olması sebebiyle bilgisiyle Türkiye gençliğini bilimin ışığıyla aydınlatmakla kalmıyor, onların kalbine girmeyi de başarıyor. Hani denir ya gençle genç, çocukla çocuk, tatlı mı tatlı, hoş sohbet, halkın içinde. Türkiye'nin her yerini bilen gerçek bir bilgi adamı. Onu KizlarSoruyor'da görmekten ayrıca mutlu olduğum belirtmek isterim.

Zaman kaybetmeden başlayalım o halde.. :)

Öncelikle teşekkür ediyorum teklifimi kabul ettiğiniz için hocam. Adli Bilimler denildiği zaman akla ilk gelenler biri Adli Tıp. Ancak bununla sınırlı değil elbette. Adli Bilimler hangi dallardan oluşur?

Ben de size teşekkür ediyorum bu imkanı verdiğiniz için. Öncelikle tüm üyelere selam ve saygılarımı sunuyorum. Dışarıdan bakıldığında, sadece otopsi yapan, ölüm sebeplerini ve zamanını belirleyen, travma geçiren kişilerin vücudu üzerindeki darp izlerini belirleyerek adli raporunu yazan ve cinsel

saldırılarda delil belirleyen bir bilim gibi görülen Adli Tıp, gerçekte pek çok bilim dalıyla ortaklaşa çalışmaktadır. Aslında Adli Tıp, çok daha büyük bir ailenin bir parçası, halk tarafından bilinen yönüdür.

Biz bu geniş aileye Adli Bilimler diyoruz.

"Koku delil olarak kullanılmalı"

Adli Koku kitabının yazarlarından biri de hocamız Prof. Dr. Hamit Hancı.

Eski zamanlarda Adli Bilimcilerin yaptıkları pek çok tanımda Adli Bilimler; Tıp, Fen ve Sosyal Bilimler

alanlarındaki bilgilerin adaletin hizmetine sunulmasıyla ilgilenen bir dal olarak tanımlanmaktaydı.

Oysaki Adli Bilimlerin inanılmaz genişlemesi sonrası 2016 yılında çıkarttığımız Adli Koku kitabının ön sözünde bu tanımlamayı genişlettik. Bizim beklentimiz, mevzuatın değiştirilerek kokunun delil veya ön delil olarak kullanılması. Koku, başlı başına muazzam bir alan. Her insanın kokusu farklıdır.

“Adli Bilimler; Tıp, Sağlık, Temel, Fen, Sosyal, Siber, Savunma ve Güvenlik bilimleri ile Felsefe, Spor ve Sanatın adalete bilirkişilik hizmeti vermesini sağlayan bilimler bütünüdür”dedik. 2017 de

çıkarttığımız Su Altı olay yeri inceleme kitabımızda tanımı daha da genişlettik.

"Yalanı yakalamak zor iştir"

Hocamız, rahmetli Kuzey Kıbrıs Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş ile

Hocam sizin aynı zamanda beden dili uzmanı olduğunuzu öğrendim. KizlarSoruyor'un çoğu üyesi genç insanlarız. Ve hayatta insanları tanımak konusunda yeterli tecrübemiz yok. Üyelerimize birkaç ipucu vermenizi istesem. Bir insanın samimi ya da değil olduğunu, yalan söyleyip söylemediğini beden diliyle nasıl anlarız?

Estağfurullah. Böyle bir uzmanlığım yok. Sadece Adli Bilimler alanında bu konuyu da gündemde tutuyoruz. Yalan yakalamak çok zor bir iştir. Ancak yalan söylemek de çok zordur. Hele aynı yalanı birden fazla söylemek daha zor. Ama konuyla ilgili eğitim almadan insanları yorumlamamak gerekir.

"Otopsi ölümden sonra ne kadar erken sürede yapılırsa o kadar net sonuçlar elde ederiz"

Sayın hocam bir otopside ölümün ne şekilde gerçekleştiği mutlaka anlaşılır mı? Mesela hiç darbe almamış, yara bere yok. Kan yok. Kalbi durmuş. Ama aslında belki de ilaç ya da zehir içirilerek cinayet işlendi. Belli bir süre geçti Yine de belli olur mu? Otopside nelerle karşılaşıyorsunuz?

Otopsi ölümden sonra ne kadar erken sürede yapılırsa o kadar net sonuçlar elde ederiz. Otopsi sadece ölenin kafa göğüs ve karın boşluklarını açıp bakmak değildir. Bu işlemler esnasında alınan organ parçalarının üzerinde histopatolojik, toksikolojik ve mikrobiyolojik incelemeler yapılmasını da kapsamaktadır.
Zehirlenmelerde çok hızlı bir şekilde otopsi yapılmalıdır. Her geçen zaman diliminde zehri bulmamız zorlaşır.

"Dünyadaki en büyük silahlar nükleer silahlar değil
meteorolojik silahlardır"

Türkiye'de ilk kez düzenlenen Şubat ayındaki "Adli Osteoloji / Kemik Semineri"nde yaptığınız bir konuşmada "En büyük silah, meteorolojik silahtır" demişsiniz. Hocam bunu ilk kez duydum. Meteorolojik silah nedir. Onu Nükleerden bile tehlikeli kılan nedir? Bugüne kadar hiç kullanıldı mı?

Dünyadaki en büyük silahlar nükleer silahlar değil, meteorolojik silahlardır. Hava modifikasyonu diye bir olay var. Havayı değiştirip, fırtına çıkartıp, yağmur yağdırıp, uçaklarınız için havayı düzgün hale getirebilme imkanlarına sahip gelişmiş ülkeler.
Biz de bu alanda kendimizi geliştirmek zorundayız.
Havayı yöneten savaşı yönetir. Nükleer silahı bir bölgeye atarsanız 5-10 kilometre kareyi etkiler. Ama bununla yüzlerce kilometre karelik yeri etkileyebilirsiniz. Havayı tarım üzerine kullanarak tarıma terör tehdidi yapılabilir. Suni tohumlama ile bitkileri zehirleyebilirsiniz. Agroterorizmle bitkileri yok edebilirsiniz.

"Hayatımda her daim 'sevdiğim işi yapmak değil, yaptığım işi sevmeliyim' diye düşünürüm."

Son olarak tüm meslek hayatınız boyunca çok şaşırdığınız, çok ilginç bir olay var mı?

Hayatımda her daim “sevdiğim işi yapmak değil, yaptığım işi sevmeliyim” diye düşünürüm. Ben hastayla ilgilenmeyi çok severdim, herkes benden fizik tedavi, psikiyatri ya da tamamlayıcı tıp beklerken Adli tıpı seçtiğimde çok şaşırdılar. Bölümüme severek isteyerek başladım. Eskiden içine kapalı bir alandı şimdi dışa açıldı. TUS sınavını kazanarak 1988'de Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı'nda ihtisasa başladım. 1992'de Uzman, 1994 yılında 31 yaşımda Doçent oldum. Herkes tıp fakültesinde ve TUS dönemi çalıştı ben ise TUS sonrasında çalıştım, “bu benim mesleğim olacak en iyisini yapmalıyım” diye düşündüm.

Hocam KizlarSoruyor üyesi olan çoğunluğu genç arkadaşlara ne söylemek istersiniz?

Hangi alanı seçerseniz seçin. Önemli olan seçtiğiniz alan değil seçtiğiniz işi severek yapmanız. Martin Luther King’in dediği söz hayatımda hep önemli olmuştur; “Eğer sizden sokakları süpürmeniz istenirse, Michelangelo’nun resim yaptığı, Beethoven’in beste yaptığı veya Shakespeare’in şiir yazdığı gibi süpürün. O kadar güzel süpürün ki gökteki ve yerdeki herkes durup ’Burada işini çok iyi yapan, dünyanın en iyi çöpçüsü yaşıyormuş’ desin.” Bence “sevdiğini bulamıyorsan bulduğunu sev” prensibi ile yaptığın işin en iyisini yapacaksın. Ben başka bir şey olacaktım diyerek gün geçmez, o bitti. Artık yeni bir sayfa olmalı. Gençler bundan sonraki yaşamlarının ilk günlerindeler, artık oraya konsantre olsunlar. Geçmişe saplanıp kalmasınlar. Yaptıkları işi sevsinler. Hepsine ayrı ayrı sevgilerimi sunuyorum.

Aslında çok şey konuştuk ve konuşacak çok şey vardı. Olabildiğince kısalttım. Yine de çok uzun diyenler olacağını bile bile yazımın sonunda bilime ilgi duyan, eğitime önem veren ve çağdaş Türkiye'nin ancak bunlarla var olacağına inanan, canımın içi KizlarSoruyor üyelerine selam olsun...

Bugün, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana bilim Dalı Öğretim Üyesi.Aynı zamanda Adli Bilimciler Derneği Genel Başkanı olan Prof.Dr.İ. Hamit Hancı KızlarSoruyor'da idi.

Ve aklımda şu sözüyle bitirmek istedim.

Eğer sizden sokakları süpürmeniz istenirse, Michelangelo’nun resim yaptığı, Beethoven’in beste yaptığı veya Shakespeare’in şiir yazdığı gibi süpürün. O kadar güzel süpürün ki gökteki ve yerdeki herkes durup ’Burada işini çok iyi yapan, dünyanın en iyi çöpçüsü yaşıyormuş’ desin.. Martin Luther King

Bu söz gibi, olağanüstü günlerimiz olsun. Sevgiyle. :)