İbn-i Fadlan isimli seyyahın Oğuz Türkleri hakkındaki gözlemlerini okudunuz mu?

10. yüzyılda Volga Bulgarları adı verilen bir Türk boyuna dönemin halifesi tarafından gönderilen İbn-i Fadlan'ın çok da uzun olmayan bir seyahatnamesi var.

İşbu seyahatnamede o dönemin Vikingleri dahil, Türkler hakkında bir sürü gözlemde bulunuyor. Arap olduğu ve bizim Türkler o dönem daha müslüman olmadığı için tepeden baksa da, bazı ifadelerinde çok şaşırdığı belli.

- Mesela adam Türk kadın ve erkeklerinin nehirlerde yan yana çıplak yıkanmasını, ancak kimsenin zina etmemesini inanılmaz yadırgamış. Bayağı aklı hafsalası almıyor. ''Nasıl çıplak yıkanırlar'' falan bile değil tepkisi, atalarımızın kadın görünce sapıklaşmamasını anormal bulmuş. Malum, kendisinin kültüründe saç görülünce saldırılıyor. Ki Türklerin zinaya kesinkes karşı olduğunu, birilerinin karısına, kızına ileşenin öldürüldüğünü net biçimde ifade etmiş.

- Türkleri hiçbir şeye tapmayan, yolunu şaşırmış eşşekler gibi gezen insanlar olarak niteliyor. Tabii bu kodumun arabı Asya mitolojisini, bu insanların dünyayı algılama biçimini bilmiyor. Söylediğine göre cinsel organ şeklinde ahşap heykeller yapıp ''Bizi yaratan budur'' diyerek tapınanları varmış bu özellikle Hindistan'da görülebilen bir inanç biçimi mesela.

- Oğuzların Peçenekler ve Karluklar gibi boylardan daha zengin olduğunu, oğuzların içinde 100 bin koyunu olan insanların olduğunu yazmış.

- Kadınların halkın çok içinde olmasından rahatsız olmuş. Halifenin mektubunu Volga hakanına sunarken, hakanın karısının da huzurda bulunması, hakanın yanında oturup kendisine sorular sormasını yadırgamış kendisi