Atatürk'ün Bakış açısından Milliyetçilik Kavramı

Bizim toplumumuzda Atatürk'ün taşıdığı ilkeler ve yaptığı değişimler yeterli bir seviyede anlaşılamamış durumda ne yazık ki. Bu yazıda Atatürk'ün Milliyetçi anlayışının ve kapsamının ne olduğu üzerine değerlendirmede bulunacağız.

Osmanlı Devletinin 20. yüzyılda gittikçe hızlanan işgal edilme yarışı sırasında bazı aydın kişiler, işgali durdurmanın tek yolunun birlik ve beraber sağlayarak karşı koymaktan geçtiğinin farkına varmışlardı. Anadolu'da insanları tek bir dava altında toplayıp işgal kuvvetlerine karşı birleştirmesi düşüncesiyle halkın ortak değerlerine yönelme ve bunun sonucunda birleştirici ülkü ve fikirler ortaya çıkmaya başladı. Bunlar arasında en popüler olan ve en fazla taraftar toplayan fikirler şunlardı:

• Osmanlıcılık (osmanlı ülküsü, bu ülküyü korumanın gerekliliği)


• İslamcılık-Ümmetçilik (din ülküsü ve bu ülküyü korumanın gerekliliği)


• Milliyetçilik Tip 1 (Türkçülük olarakta bilinen, saf Türk ırkı ve Türk etnik kökeni ülküsüne dayanan milliyetçi anlayış)


• Milliyetçilik Tip 2 (Yurttaşlık olarakta bilinen, Anadolu'da yaşayan tüm insanların aynı ülküyü paylaştığını; etnik köken olarak değil paylaşılan kültür bakımından milliyetçi anlayış)

Bunların arasında Atatürk'ün tercih ettiği, Tip 2 Milliyetçilik yani Yurttaşlık ülküsüdür. Bunu dolaylı yoldan çıkartıyoruz, Cumhuriyet'in 10. yılı kapsamında 1933 yılında ulusa sesleniş nutkunda "Yurttaşlarım, milli birlik ve beraberlik, Ne mutlu Türküm diyene!" sözleri üzerinde detaylı bir analiz yapacak olursak zorlanmadan görebiliyoruz. Aşağıdaki linkten 10. yıl nutku metninin tamamına ulaşıp okuyabilirsiniz:https://www.nigde.edu.tr/aiitaum/page.php?page=10

Siyasi, Askeri, Toplumsal bir lider olarak Mustafa Kemal'i tanımamız gerektiğini düşünüyorum. Bu nedenle sıkça birbiriyle karıştırılan Milliyetçiliğin iki tipini ayrım yapmak gerekte yarar var. Atatürk'ün düşünce dünyasında Milliyetçilik kavramı, Türk Milleti kavramı, Anadolu'da yaşayan bütün insanları kapsayan; toprak bütünlüğü ve yurttaş ülküsü üzerine kurulan bir kavramdır.

Okuduğunuz için teşekkürler umarım faydalı bulursunuz :)