Rasyonel verilerle Türkiye'de enflasyonun neden düşmeyeceğinin analizi nasıl yapılır?

"Nas neyi gerektiriyorsa onu yapmaya devam edeceğim" diyerek yıllardır milleti iyi söğüşlediler. Zaten işletme-müeahhit kafasını benimsemiş yandaşlar kelepir krediler kullanarak zenginliklerine zenginlik kattılar. Halk biraz enflasyonla başının ezildiğini fark ettiğinde ortodoks politikaya geçip çark ettiler. Enflasyonu dizginleyeceğiz, hayat pahalılığı ortadan kaldıracağız gibi antin kuntin söylemlerden ziyade veriler ne diyor bir ona bakalım.

Odaklanacağımız veri m2 para arzı. m2 para arzı, piyasada dolaşımda olan tüm parayı temsil ediyor. Pandemiyle birlikte bütün dünyanın kısmen enflasyonist bir ortama girdiği aşikar. Enflasyonu durdurmak için faizleri köklemek yeterli değil. İronik olsa da parayı piyasadan çekmek gerekiyor. Parayı değerli kılıp, paraya erişimi zorlaştırıp "tüketimi" azaltmak gerekiyor. Amerika Birleşik Devletleri'nde enflasyon %3 faizde %5 civarlarında. Peki m2 para arzı ne durumda?

Görseldeki veri Abd m2 para arzı. Faizleri kademeli artıran Abd, dolaşımdaki parayı da usul usul piyasadan çekiyor. Peki biz de işler ne durumda.

Evet gördüğümüz üzere, faizleri artırıp harıl harıl para basmaya devam ediyoruz. Tabii bu durumun birçok sebebi var. Seçimler yaklaşırken bizim gibi popülist rejimlerde kıtlığı gösteremezsiniz de diyebilirsiniz. Sadece ufacık veriyle dahi mevcut yıl içinde enflasyonun başını ezmek söz konusu olamayacak. İronik gibi görünse de, şu an hâlâ bolluk dönemindeyiz. Enflasyonla gerçekten mücadele başladığında işsizlik artmalı. İşsizliğin arttığı bir ülkede otomatikman tüketim bir miktar azalacaktır. Paraya erişmekte zorluk çeken bir halk tüketime yönelmeye eli gitmez. Bugün almazsam yarın daha da pahalı olacak enflasyonist ortamın en belirgin buyruğudur. Ekonomi böyle bir şey, birkaç yıllık hata onlarca yılına mâl olabiliyor