Filozof, Peygamber ve Bilim İnsanı: Empedokles

Empedokles'in yaşamı, felsefi ve bilimsel, dini görüşlerini kısaca anlatacağım.

Empedokles'in yaşamı

Empedokles MÖ 490-30 civarlarında sürgün edilene dek günümüz İtalya'sına bağlı Sicilya'nın güneyindeki Akragas'ta yaşamıştır.

Soylu bir aileye mensuptur. Kendinin Tanrı olduğunu söylemiş, Aristokles, Platon ve Aristoteles'i de etkileyen bir tıp okulu kurmuştur.

Hayatına, diğer mucizelerini saymazsak, kendinin ölümsüz olduğunu göstermek için Etna Yanardağı'na attığı söylenir. Bence oldukça havalı bir ölüm şekli!

Felsefi ve bilimsel olarak

Kendisi merkezkaç kuvvetinin ilk örneklerini vermiş, ayın ışığının sebebinin yansıma olduğunu bilen fakat güneşin de aynı şekilde ışıklarının yansıma olduğunu zannetmiş birisidir.

Arkhe probleminde, iyi bir politikacıya yakışır şekilde, kendinden önceki fikirleri uzlaştırmıştır.

Ne sadece Herakleitos'un dediği gibi ateş, ne sadece Anaksimandros'un dediği gibi aperion ne de Anaksimes'in dediği gibi havadır arkhe. Ona göre ateş, hava, su, toprak, bir dört element arkhedir.

Ve bunların, yani dört elementin çeşitli oranla karışması diğer her şeyi oluşturur. Onların karışmasına sebep olanda sevgi ve çatışmadır. Hangisi ağır basarsa ona göre bir eğilim oluyor dünyada.

Örneğin Altın Çağ'da (Yunan mitolojisinde Tanrıların ilk defa insanı yarattıkları çağ) sevgi baskın ve çatışma dışarıdayken, devirler değiştikçe sevgi dışarıda kalmış ve çatışma baskın hâle gelmiştir. Sevgi birleştirici, çatışma ayırıcıdır. Dolayısıyla elementlerin birleşip, ayrılması da buna bağlıdır.

Dini olarak

Empedokles'in rüzgâra hükmettiği, 30 gündür ölü olan bir kadını dirilttiği söylenir. (Anlaşılan eski tarihlerde mucize göstermek daha kolay, sonradan bu mucize işi İsa'yla birlikte zirveye ulaşıyor.)

Kendisinin Tanrı olduğunu söylemiş, etrafında öğrenci toplamıştır. Dini görüşleri daha Pythogorasçıdır. Kendisi de bazı şeyleri yasaklamıştır.

Son olarak Pythogorasçı görüşü de etkileyen Orpheusçuluktur ve hem Pythogorasçılar hem de Orpheusçular ruh göçüne inanır. Aynı şekilde Empedokles'te ruh göçüne inanmaktadır. Bir vakitler erkek ve kız çocuğu, bir kuş, bir çalı ve bir balık olduğunu söylemiştir.

Pythagoras'ta bir gün sokakta yürürken bir köpeğin hırpalandığını görmüş, "durun" demiş, "o eski bir dostumdur, sesinden tanıdım."