Alyansın Tarihçesi Nedir?

Alyansın tarihçesi nedir?

Gelinliğin tarihçesini yazdıktan sonra birde alyansın tarihçesi hakkında bilgi edinmem gerektiğini düşündüm ve bu konu ile ilgili de araştırmalar yaptım.

Alyans kelimesi İngilizce "alliance" kelimesinden gelmektedir. Türkçe anlamı ise ittifak yapmak, birbirinin müttefiki olmak anlamında kullanılır. Alyans takan çiftler, hayata karşı verilen mücadelede birbirleri ile birleştiğini müjdelediğine inanılıyordu.

İlk alyansın ortaya çıkışı 4.800 yıllarında Eski Mısır'da kenevir gibi bitkilere yüzük şekli verilmesi ile ortaya çıktığı tahmin edilmektedir. Daire ve halka şeklindeki cisimlerin, başlangıç ve bitiş noktalarının olmaması nedeni ile; çemberin sonsuzluğu simgelediğine inanılıyordu, ve böylece alyans aşkın ve evliliğin sonsuzluğunu ifade ediyordu. Çember aynı zamanda eski toplumlarda büyük önem taşıyan güneşin ve ayın şeklinde olmasından kaynaklı bir sembol haline gelmişti.

İlk yazılı yüzükler ise M.Ö. 9. yüzyılda İtalyanın Yarımadası'nda kurulu olan Roma Uygarlığı'nda alyans malzemesi olarak bitki değil de yerine demir kullanılmaya başlanmıştır. Bu aşamada evlilik sembolü olan alyans, sadece kadınlar tarafından takılan bir nişaneydi o dönemlerde. İçine sözler yazılarak kullanılıyordu. Bu yazılar ise Romalıların kendini ifade etme şekli idi. Alyansın içine yazılan yazılar ise "seni seviyorum", "sen benim içinsin", "şansın olacağım" gibi yazılar yazılmakta idi. Bu gelenek tam olarak 2900 yılına kadar devam etti ve günümüzde de evlilik alyaslarına yazılar yazılmakta.

Yıllar boyu süre gelen yüzük parmağının da elbetteki bir hikayesi var. Hem Romalılar hem de Mısırlılar yüzüğü sol ellerinin üçüncü parmağına takıyorlardı. Bu parmaktan geçen ve Latince ismi "vena amoris", yani "aşk damarı" dır. Bu damarın direkt olarak kalbe gittiğini düşünülüyordu o zamanlar ve evli çiftler de kalben bağlıklıklarının simgesi olan bu alyansları kalıcı aşkın sembolü olarak düşünüyorlardı. Ayrıca bu parmakta yumuşak metal fazla aşınmıyor ve parmağa da zarar vermiyordu.

İlk altın alyans ise 860'lı yıllarda Papa Nicolas tarafından nişan ve evliliğin belirtisi olarak altın alyans kullanılması gerektiğini söyleyen ilk kişidir. Altın yüzüğün çıkması ile birlikte ilk olarak nişan yüzüğü ve düğün yüzüğü bir birinden ayrılmış oluyor o dönemlerde. Ancak kesin ayırım 12 yüzyılda Papa III. Innocent'in evliliklere yüzüğün eklenmesi ve törenin kilise de yapılması şartını da getirmiştir.

Erkeklerin ise ilk kez alyans takmaları II. Dünya savaşı sırasında oluyor. Askere giden erkekler, geride bıraktıkları eşlerini hatırlamak adına bu yüzüğü takmaya başlarlar. Alyans kültürü daha çok Osmanlı ve Arap ülkelerinde yayılmaya başlıyor. Altın işlemeciliği ve taşlarla süslemelere kadar gidiyor o dönemlerde. Yüzük ve takı, erkeklerde ihtişamın ve kadınlarda da güzelliğin simgesi olarak görülüyor.

Tarih boyunca alyans modellerinde olduğu gibi tüm takılarda da tarih sembolizm olmuştur. Özellikle de yüzüklere bir takım anlamlar yüklemeye başlamışlar. Antik Mısır'dan beri takılması en özel olan parçalar hep yüzükler olmuştur. Tarih boyunca yüzükler kişisel tılsımlar, ticari işlemler, statü sembolleri ve tabii ki aşkın sembolü olarak kullanılmaya başlanmış. Alyansın aslında bilinen belli başlı bir hikayesi mevcut değil. Antik Mısır döneminde evlilik kurumu her din, ırk ve topluma göre tarihler içeresinde farklılıklar göstermiştir. Tarihler boyunca alyanslar aşkın sembolü olarak çokça kullanılmıştır. Bazıları da yasal sözleşmeler niteliğinde kullanmışlardır. Alyans modellerinin sembolize ettiği şeyler tarih boyunca sürekli değişkenlik gösterdiğinden veya zaman içerisinde kaybolup gitmişlerdir.

Roma İmparatorluğu Evlilik Alyansı (3. Yüzyıl)

Bundan yaklaşık olarak 5000 yıl önce Eski Mısır'da sazlıklarda dokunan malzemeler ile veya deriden yapılmış evlilik yüzüklerinin değiş tokuşunun yapıldığı ilk kültür olduğuna dair bilgilerin mevcut olduğunu biliniyor. Mısırlıların özellikle kare şeklindeki yüzükleri gücü temsil ettiği söyleniyor. Alyans tasarımlarında daire şeklide tasarımın kabul görmüş olması ise M.Ö. çağlara dayanıyor. Daire şeklinde olan alyansın ise sonsuzluğu ifade etmesi olarak da değerlendirilmiştir. Daire şeklide tasarlanan alyansların ortasında kalan boş kısmı ise sonsuz yaşam ve sonsuz aşka açılan kapı olarak görmekteydiler.

Roma Dönemi Gümüş Alyans Modeli

Mühürlü yüzükleri ise tarihte ilk kullananlar Yunanlılar ve Romalılar olmuştur. Ve bu yüzükleri kişisel imza olarak kullanmışlardır yıllarca. Bu mühür yüzüklerinin Roma dönemlerinde bilinen en eski nişan yüzüğü olduğunu söylenir. İnsanlar tarihler boyunca, Mısır'da bağlılığın hediyesi olarak alyans değiştirdiler, sonra da Yunanistan'da aşıklar Eros Tanrısı ve onun melekleri için birbirlerine alyans verip durdular. Ama evliliğin ve bağlılığın sembolü olan alyansları ilk olarak Romalılar döneminde kullandığı sanılmaktadır.

Antik Alyans Modeli Örneği

Yaygın olarak kullanılan alyans türlerinden biri de birbirini tokalaşır gibi tutan iki elin resmedildiği bağlanmak, aşk anlaşması anlamına gelen yüzük türü idi. Bu evlilik yüzüklerinin de en çok doğal taşlardan yapılanı tercih ediliyordu. Altın alyans modelleri üzerinde en çok kullanılan taşlar ise Akik, Lal, Oniks ve Akuamarin taşları idi.

Akik Taş (Agat, Achat, Yemen Taşı)

Lal Taşı

Oniks Taşı

Akuamarin Taşı

Tarihler boyunca alyans kullanımı yaygınlaşmış ve beraberinde ise alyans takma geleneğini yanında getirmiştir. Tarihte tüm halkın her kesiminde bu yayılmış ve sadece zenginlerin ve soyluların geleneği olmaktan çıkmıştır. Ama bu seferde alyansa farklı bir anlam katan maddi değer sembolü ortaya çıkmaya başlamıştır. Bir rivayete göre de alyanslar kemik, deri, gümüş, örgü, altın gibi pek çok farklı malzemelerden yapılmaya başlanması ile alyansın maddi değerinin yanı sıra sevginin ve bağlılığına göre sembolize edildiği söylentileri yayılmıştır.

Roma Dönemi Nişan veya Evlilik Törenini Gösteren Heykel

Dostça ve sağlıkcakla kalın.

Beyaz gelinliğin tarihçesi BENCE'mi okumak isterseniz lingi tıklamanız yeterli olacaktır.

https://www.kizlarsoruyor.com/kultur-sanat/a106531-beyaz-gelinligin-tarihcesi