Suçlu Mu Olunur, Suçlu Mu Doğulur?

Buradaki açıklamalarda soruya açıklık getirilmemiş ancak ailenin temel yapı taşı olduğu ve bu konuda belirleyici rolüne değinilmiş, kısmen katılıyorum. Genetik ya da çevresel etkiler kişinin suç işlemesine dolaylı etkisi olabilir. Ancak nasıl bir ailede yetiştiği daha belirleyicidir. Elbette istisnalar mevcuttur. Örneğin suç işlemiş bir ebeveynin çocuğu, üstüne kavga olan bir aile ve çevre ortamında büyüse bile kendisi bunlardan etkilenmeden doğru yolda kalabilir. Diğer türlü genetik olarak suça yatkınlığı olmayan aksine ebeveynin birisi hakim birisi savcı olan bir ailede doğan kültürlü ve nezih çevrede yetişen çocuğun öldürmek suretiyle yayaların üzerine araç sürmesini anlamlandıramazsınız. Her şey dört dörtlük ya da tam tersi olsa da eylem KİŞİDE biter. Bunun yanı sıra konunun toplumsal açıdan değerlendirilmesi gerektiğini düşünüyorum. Toplumdaki normların gelişmişliği ve uygulanabilirliği kişilerinin suç işlemesinde daha tetikleyicidir. Gözlemlerime dayanarak söylüyorum karşılaştığım insanların büyük çoğunluğu kendi çıkarına ters gelen bir konuda kanunları tanımazlar. En basit örneği ile trafik kuralları hiçe sayıp hiçbir ceza ödemek istemeyen bir zümrenin var olması gibi. Toplumdaki normların kalitesi ve uygulanabilirliği, toplumun gelişmişliği açısından önemli bir etkendir. Norveç, Türkiye, Afganistan ın suç oranlarındaki farkın temeli de budur. Nasıl ki bireyin gelişimi için aile önemli ise ailenin gelişimi için toplum önemlidir. Bu nedenle toplumda başlayan değişim zamanla aileyi sonra bireyi etkiler. Değişim istiyorsan önce kendinden başla sloganıyla bir yere varılacağını düşünen kişiler, toplumsal inkılaplarla ufkunun açıldığının farkında olamayanlardır…

Alakasız gibi duracak ama finalde daha net anlaşılacak. Ateş üçgeni diye bir kavram var. Ateş ısı, oksijen ve yakıtın birleşmesiyle meydana gelir. Isı, oksijen ve yakıt varsa mutlaka ateş de vardır. Buradan yakıtı ele alalım. Benzin çok kolay yanar ve bilinen bir yakıttır. Ama bu üçgenden bahsedildiğinde yakıt olarak sadece benzin, mazot, fuel oil gibi maddeler akla gelmesin. Ateşin tutunup varlığını devam ettirebileceği, pirolize edebileceği ve oksijenle hızla birleşen her şey potansiyel yakıttır. İnsan vücudu bile! Şimdi benzin mi daha kolay yanar yoksa insan vücudu mu? Tabiki de benzin, bir kıvılcım bile yeter.

Şimdi psikopatlar veya sosyopatlar suça eğilimlidir ama psikiyatrik, nörolojik veya endokrinolojik hiçbir bozukluğu olmayan kişiler de suça eğilimlidir. Psikopati ve sosyopati sadece bu eğilimin daha kolay açığa çıkmasına neden olur. Yani ideal bir ruh sağlığına sahip biri de potansiyel bir katildir. İnsan vücudunun veya tahtanın sadece bir kıvılcımla alev alması onun asla yanmayacağı anlamına gelmiyorsa bir sosyopit veya psikopit olmayan biri de suç işlemez diye bir şey yok. Bu bizim doğamızda var. İnsanlar suçlu doğar, suç işlememiş insanlar sadece suç işlememiş olarak ölür.

İlk bakış suçlu olabilme olasılığının genetik olması pek mantıksallığı kabul edilecek bir tez gibi görünmüyor.

Hani bazen belgesel gibi, kamu spotu gibi yayınlarda suça iten nedenler veya suça itilmiş insanlar klasik bir başlık vardır. Bu kişiler dehşet bir psikopat ruha sahip değilse, bu nedenleri irdelemek gerekir.

Aslında şimdiye kadar yaptığım gözlemler sonucunda iki farklı şekilde suçlu damgası vurulmuş insan gördüm. Birincisi çaresizlik, ailesizlik, eğitimsiz ve rol modelin suçlu olduğu bireyler; ikincisi gayet güzel yetiştirilmiş, neredeyse kötü yanları tamamen ahlâkî ve düzgün şekilde törpülenmiş ancak olağan üstü nedenlerle suça yönelmiş insanlar.

Her ikisine de birer örnek vererek bitirmek istiyorum. Birinci suçlu bireyler genelde varoşlarda yaşayan suç ailesinde normalleşmiş bir eylem olarak büyümüş kişiler, ikinciye örnek gayet normal ve yolunda bir hayatı varken sevgilisi tacize uğramış bir adamın acımasız bir katile dönüşmesi gibi.