Çocuklar Ağlamasın!

Bir çocuk düştükten ya da yerlere yattıktan sonra yatıştırmak istesek bile genellikle "ağlama", "cesur ol", "erkekler ağlamaz", "ağlamak hiçbir şeyin çözümü değil" gibi şeyler söyler dururuz çocuklara.

Çocuklarımızın davranışlarına olmaz demekle yetinmiyor, çocuğa ve duygularına da olmaz diyoruz aslında. Onlara duygularını ifade etmeleri yerine nasıl bastırılması gerektiğini öğretiyoruz.

Bu da hem çocuğun gelişimin, hem de toplumun gelişimi çok derinden etkiliyor.

Aslında bakıldığı zaman çocukları bu şekilde yetiştiriyor olmak çokta şaşırtıcı bir durum değil. Çoğumuzun duyduklarımızı aktarıyoruz sadece. Ve bunları yetişkinlere söylediğimiz zaman içinde geçerli. Eğer bir şey bizim canımızı yakıyor ise neden ağlamayacakmışız ki?

Ağlamak istifade edilmesi gereken doğal bir savunma mekanizmasıdır.

Bir çocuk eğer kendi duygularını anlayıp yönetmelerini istiyorsak konuşmamızdan bazı kelimelere ve davranışlarımızdan da bazı alışkanlıkları çıkarmamız gerekiyor ki çocuklarımıza iyi birer örnek olabilelim.

Düşüncelerimizi, duygularımız ve davranışlarımızı bastırma alışkanlığımız ile mücadele etmeyi öğrenmeliyiz.

– “Bırak gitsin, Lucía” dedi büyükanne.
– Kimi?
– Göz yaşlarını! Bazen sayıları o kadar çok gözükür ki gözümüze bıraksak boğulacağız sanırız ama bu doğru değil.
– Bir gün göz yaşlarım durur mu dersin?
– “Elbette!” dedi büyükanne nazik bir tebessümle. “Göz yaşları uzun sürmez. İşlerini yapıp yollarına devam ederler.”
– İşleri ne peki?
– Göz yaşları sudur, Lucía! İşleri karşılarına çıkanı temizlemektir… aynı yağmur gibi. Her şey yağmurdan sonra farklı görünür.

(María Fernanda Heredia’nın Nedenini Yağmur Biliyor kitabından alıntıdır)

Çocuklara sevginizi verdiğiniz takdirde korkularının kaybolduğunu göreceksiniz.

Çocukların neden ağladıklarını bulma da ve duygularına yön vermede yardımcı olursanız şayet duygusal yönetim yetenekleri de gelişecektir.

Ama neyse ki doğa ana her zaman ki gibi bilgedir. Doğa yıllarca üzüntüyü başkalarında teselli etme ihtiyacı uyandıran duygu haline getirmek için çok savaşlar vermiştir.

Beyin üzüntü gördüğü zaman dikkat kesilecek, anlayışlı olacak ve üzüntü duyan kişiyi teselli edecek şekilde programlanmıştır.

Tepkilerin yanlış öğretildiği yıllarca süren eğitim hayatımız bizlere olumsuz ama sağlıklı duygularımızı bastırmayı ve yalnızca sığ yönümüzü göstermemizi öğretti.

Çocuklara üzüntünün pek çok sebebinin olduğunu, üzüntü duymanın çok doğal bir tepki olduğunu ve yön verilebileceğini öğretmemiz gerekiyor.

Onlara kendilerini yönetebilmek için gerekli yönetim şeklini sağlamalı ve üzüntü ile huzursuzluğun bize neler yapabileceği konusunda düşünebilme yetisini kazandırmamız gerekiyor.

Çocuklarınıza "ağlama" gibi söylemlerde bulunup duygularını bastırmayı öğretirsek şayet, korku ve inkar üzerine kurulu savunma mekanizmaları kurmuş oluruz.

Fakat olumsuz hisler ve sinir bozucu duygular hissetmek tamamen normal bir durumdur.

Yerlere yatıp ağlayan özellikle de 2 ile 6 yaş arasındaki çocukları çok görürüz ki bu yaşlardaki çocuklarda bu durum çok sık görülmekte. Böyle bir durumda çocukları dikkate almak gerekiyor.

Bu ağlamalar göz ardı edilmemeli ve ağlama süresi ve nedeni ile birlikte her zaman için dikkate alınmalıdır.

Çocuğunuz ağlama nöbetine girdiği zaman sinirlenebilirsiniz fakat kelimelerinizin çocuğu ve duygularını kabul ettiğinizi, kabul etmediğiniz şeyin davranışları olduğu belli edecek bir şekilde çıktığından kesinlikle emin olmalısınız.

Duygular oldukça karmaşıktır.

Örneğin, çocuklara üzgün olmanın, kızgın olmak ya da utanmaktan tamamen ayrı bir şey olmadığını öğretmeliyiz.

Olgunlaşıp daha esnek düşünce biçimleri oluşturdukça bunu içselleştireceklerdir yavaş yavaş.

Şunu belirtmek isterim ki düşünceleriniz düzensizken ve elinizden bir şey gelmiyorsa, ağlamanın sebebi ne olursa olsun, çocukları durumu irdelemeye ve hislerini adlandırmaya teşvik edebilirseniz.

Şayet işte o zaman duygunun yönetimini kolaylaştırmış olursunuz.

Dostça ve sağlıcakla kalın...

Sibel Erdem - 13.04.2018