E-Duvar Kurucusu Serdar TUR Röportajı: E-İmza Nedir? Elektronik İmza Nasıl Alınır?

Yine sizler ile bugün çok merak edilen konulardan bir tanesini konuşacağız. E-Duvar kurucusu Serdar TUR ile elektronik imza nedir, nasıl alınır ve diğer merak edilen tüm soruları kendilerine sorduk. İşte tüm cevaplar.

1. Elektronik imza mevzuatları tüm dünyada aynı mı?

Elektronik imza mevzuatları her ülkede değişiklik gösterebilmektedir. Her ülke kendi yasal çerçevesini oluşturmuştur. Ancak, birçok ülke benzer temel standartlar ve kavramlar etrafında düzenlemeler geliştirmiştir. Aşağıda farklı bölgelerdeki elektronik imza mevzuatlarına ilişkin bazı örnekler:

• Avrupa Birliği (AB): AB, elektronik imzalar için kapsamlı bir çerçeve sunan eIDAS (Electronic Identification, Authentication and Trust Services) yönetmeliğine sahiptir. eIDAS, AB genelinde elektronik imzalar, mühürler, zaman damgaları ve diğer güven hizmetleri için hukuki çerçeveyi belirler. eIDAS, elektronik imzaları üç kategoriye ayırır: basit elektronik imza, gelişmiş elektronik imza ve nitelikli elektronik imza. Nitelikli elektronik imzalar, özellikle yüksek güvenlik ve doğrulama standartlarına sahiptir ve AB genelinde yasal olarak elle atılan imzalarla eşdeğer kabul edilir.
• Amerika Birleşik Devletleri (ABD): ABD'de elektronik imzalar, öncelikle 2000 yılında yürürlüğe giren Elektronik İmza Kanunları Ulusal ve Küresel Ticaret Yasası (E-Sign Act) ve Uniform Electronic Transactions Act (UETA) tarafından düzenlenmektedir. Bu yasalar, elektronik imzaların yasal olarak elle atılan imzalarla eşdeğer olduğunu belirtir ve elektronik işlemlerin yasallığını tanır. Her eyalet UETA'yı farklı şekillerde benimsemiş veya kendi elektronik imza yasalarını oluşturmuştur.
• Asya - Çin: Çin'de elektronik imza kullanımı, Elektronik İmza Kanunu ile düzenlenir. Çin yasaları, elektronik imzaları ve dijital sertifikaları yasal olarak geçerli olarak tanır. Çin, elektronik işlemler için güvenli bir yasal çerçeve oluşturmayı ve elektronik imza kullanımını teşvik etmeyi amaçlar.
• Güney Amerika - Brezilya: Brezilya'da elektronik imza kullanımı, Medeni Kanun ve İmza Yasası gibi yasalarla düzenlenir. Brezilya, elektronik imzaların kullanımını ve dijital sertifikaları tanır. Brezilya'nın ICP-Brasil adında kendi sertifika altyapısı vardır ve bu altyapı, güvenli elektronik imza oluşturmak için kullanılır.
• Ortadoğu - Birleşik Arap Emirlikleri (BAE): BAE'de elektronik imza kullanımı, Elektronik İşlemler ve Ticaret Kanunu ile düzenlenir. Bu yasa, elektronik imzaları ve elektronik işlemleri yasal olarak tanır ve bireyler ile kuruluşların elektronik ortamda iş yapmalarını kolaylaştırır.

2. E-İmza nedir? E-imza nasıl alınır?

Islak imza ile aynı hukuki geçerliliğe sahip olan elektronik imza, elektronik olarak yapılan işlemler sırasında gönderilen bilginin yolda değişmediğini, gönderen kişiye ait olduğunu ve inkar edilemeyeceğini garantiler. Yani elektronik ortamda gerçekleşen işlemlerde, kişilerin kimlik bilgilerinin doğruluğunu garanti eder.

E-imza almak için yetkili Elektronik Sertifika Hizmet Sağlayıcı’lara (ESHS) başvuruda bulunmak gerekir. Gerekli olan Nitelikli Elektronik Sertifikalar için başvurulacak bu hizmet sağlayıcılar, 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu uyarınca Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na bildirim yapmış durumda olmalıdır. Aşama aşama anlatıyorum:

• E-imza Sağlayıcı Firma Seçimi: Türkiye'de hizmet veren birçok yetkili e-imza sağlayıcı firma bulunmaktadır. Bu firmalar, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından yetkilendirilmiştir. İlk adım olarak, güvenilir ve ihtiyaçlarınıza uygun bir e-imza sağlayıcı firma seçmelisiniz.
• Gerekli Belgelerin Hazırlanması: E-imza başvurusu için genellikle nüfus cüzdanı, pasaport veya ehliyet gibi resmi bir kimlik belgesi gereklidir. Şirketler ve tüzel kişilikler için ek belgeler (ticaret sicil gazetesi, imza sirküleri vb.) istenebilir. Seçtiğiniz sağlayıcı firma, başvuru için hangi belgelerin gerekli olduğunu size bildirecektir.
  Başvuru Yapma: Gerekli belgelerle birlikte seçtiğiniz e-imza sağlayıcı firmanın şubelerinden birine şahsen başvurmanız gerekebilir. Bazı sağlayıcılar, online başvuru imkanı da sunabilir. Ancak, kimlik doğrulama işlemleri için genellikle yüz yüze bir görüşme yapılması zorunludur.
• Kimlik Doğrulama ve Sertifika Oluşturma: Başvuru ve gerekli belgelerin teslim edilmesinin ardından, sağlayıcı firma kimliğinizi doğrulayacak ve size özel bir e-imza sertifikası oluşturacaktır. Bu sertifika, dijital ortamda kimliğinizi doğrulamak için kullanılacaktır.
• E-imza Yazılımının Yüklenmesi ve Aktivasyon: E-imza sertifikanız hazırlandığında, ilgili yazılım ve sertifikanın yükleneceği bir donanım (genellikle bir USB token veya akıllı kart) size teslim edilir. Sağlayıcı firma, e-imza yazılımını ve sertifikanızı bu donanıma nasıl yükleyeceğiniz ve kullanacağınız konusunda size rehberlik edecektir.
• E-imza Kullanımına Başlama: Tüm bu adımlar tamamlandıktan sonra, e-imzanızı resmi belgelerde, sözleşmelerde, elektronik tebligatlarda ve uygun diğer elektronik işlemlerde kullanmaya başlayabilirsiniz.

3. Yalnızca KamuSM mi elektronik imza sağlıyor?

Hayır, Türkiye'de elektronik sertifika sağlayıcı kuruluşlar vardır bunlardan bir tanesi de E-Güvendir. E-Duvar olarak E-Güven iş ortağımızdır.

4. Elektronik imzamı hangi uygulamalarda kullanabilirim?

• E-devlet uygulamalarında (turkiye.gov.tr)
• E-imzanın zorunlu tutulduğu kamu projelerinde (UYAP, Sanayi Bakanlığı, EKAP…)
• MERSİS Projesi kapsamında ticari sicil işlemlerinde,
• Gümrük ve dış ticaret işlemlerinde,
• Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) Sisteminde,
• Çalışan hizmet sözleşmelerinde ve diğer tüm sözleşmelerde,
• Banka talimatlarının gönderilmesinde,
• Performans, izin, fazla mesai ve masraf onay formlarında,
• Genel Kurul, Ortaklar Kurulu ve Yönetim Kurulu kararlarının imzalanmasında,
• Bayi ağı iletişiminde sipariş sürecinde,
• Elektronik arşivin e-imzalanmasında,
• Islak imza gerektiren tüm uygulamalarda kullanabilirsiniz.

5. Elektronik imza sadece şirket sunucularında mı atılabilir?

• Elektronik imza sertifika sağlayıcı tarafındaki sunucularda yer alır.
• İmzalı belgeleri doğrulamak için ayrı bir uygulama mı kullanmalıyım?
• Belge imzalamak için, belgenin imzalanacağı platform üzerindeki uygulamalar kullanılır.
• Bir belge elektronik imzalı ise ilgili tüm taraflar elektronik olarak imzalamak zorunda mıdır?
• Hayır değildir, fakat e-imza ile tüm zaman kaybı ortadan kalkabilmektedir.

6. E-Duvar'ın kuruluş fikri nasıl ortaya çıktı ve bu sektörde neyi farklı yapmayı hedefliyorsunuz?

E-Duvar, çevredeki Mali Müşavirlerin e-imza ürünlerinde yaşadıkları sorunlara çözüm sunmak amacıyla kuruldu. Sektördeki farklılığımızı, hızlı ve güvenilir hizmetlerimiz ile anında erişilebilir teknik destek sağlayarak belirlemeyi hedefliyoruz.

7. Elektronik imza sektöründe karşılaştığınız en büyük zorluklar nelerdir ve bu zorluklara karşı hangi fırsatları görüyorsunuz?

Sektördeki en büyük zorluklar arasında kalifiye personel bulma ve teknik desteği sürekli sağlama yer alıyor. Fırsatlar açısından, e-imzanın online sistem oluşu ve e-devlet onayı alması, geniş bir kullanım alanı sunuyor.

8. E-Duvar'ın sunduğu elektronik imza çözümleri diğerlerinden ne şekilde ayrılıyor ve müşteri deneyimini iyileştirmek için hangi yenilikleri sunuyorsunuz?

E-Duvar, sektördeki diğer çözümlerden titiz teknik desteği, hızlı ve güvenilir hizmetleri ile ayrılıyor. Müşteri deneyimini iyileştirmek için AR-GE çalışmalarımızla sürekli yenilikler geliştiriyor ve geri dönüşleri dikkate alıyoruz.

9. E-Duvar'ın gelecek beş yıl içindeki hedefleri nelerdir ve sektördeki gelişmelere ayak uydurmak için nasıl bir strateji izliyorsunuz?

E-Duvar, gelecek beş yıl içinde Türkiye'de öncü bir E-İmza kuruluşu olmayı hedefliyor. Bu doğrultuda, teknolojik gelişmeleri yakından takip eden ve müşteri geri dönüşlerine odaklanan bir AR-GE stratejisi izliyoruz.

10. E-imza kullanımının yaygınlaşması için ne gibi adımlar atıyorsunuz ve kullanıcıların adaptasyon sürecini kolaylaştırmak adına neler yapıyorsunuz?

E-imza kullanımının yaygınlaştırılması için çeşitli AR-GE çalışmaları yürütüyor ve bireysel kullanıcılar ile KOBİ'lere yönelik destek ve teşvikler sunuyoruz. Kullanıcıların adaptasyon sürecini kolaylaştırmak için teknik destek sağlıyor ve süreci basit ve anlaşılır hale getiriyoruz.