Kıbrıs Barış Harekatı'nın, Öncesi ve Sonrasını Anlatıyorum!

Değerli dostlar tarihini bilmeyen milletler gün olur tarihten silinirler.

Aslında bu konuyu en doğru ve detaylı öğreneceğimiz bilgileri KKTC'nin kurucu Cumhurbaşkanı rahmetli Rauf Denktaş'ın "Kıbrıs 50 Yılın Hikayesi" adlı kitabında bulabilirsiniz.

Kıbrıs olayını öncesi ve sonrasıyla kısaca gözler önüne sermek istedim.

Kıbrıs Doğu Akdeniz'e hakim konumuyla hem ticari, hem askeri, hem de stratejik öneme sahip bir pozisyondadır. Osmanlı, Kıbrıs'ı alma konusunun önemini geç fark etmiş ve 1571'de adayı dünya deniz ticaretinin en önemli aktörlerinden birisi olan Venediklilerin elinden almıştır. Bu tarihten 1878'e kadar ada Türk hakimiyetindedir. 1877-78 Osmanlı Rus harbi sonrasında savaş için İngiliz krallığından alınan borçlara karşılık ada 2. Abdülhamit'in fermanıyla İngiliz krallığına kiraya verildiği açıklanmış ve askerimiz oradan çekilmiş, sonrasında 1914 yılında İngiliz krallığı adayı ilhak ettiğini açıklamıştı.

https://pio.mfa.gov.ct.tr/kibrista-ingiltere-donemi-1878-1960/

Daha sonra 1953 yılında DP hükümetlerinin girişimleriyle Türkiye Cumhuriyeti'nin adada söz sahibi ve garantör ülke statüsü tanındı ki bu önemli bir diplomasi zeferiydi. Devam eden süreçte Birleşik krallık, Türkiye ve Yunanistan'ın garantör ülke sıfatıyla imzalanan 1959-1960 Londra ve Zürih anlaşmalarıyla Kıbrıs Cumhuriyeti kuruldu. Anlaşmada adanın doğusu ve batısında mülkiyeti birleşik krallığa ait olmak üzere birer adet İngiliz deniz üssü bulunması şartı vardı. Bu üsler halen Birleşik Krallık toprağıdır.

1962 yılından itibaren Cumhurbaşkanı ve başpiskopos Makarios tarafından Türk toplumunun haklarını elinden alacak faaliyetler başlamıştı. 1963 yılında ünlü kanlı noel olayları ve EOKA terörü patlak verdi. EOKA adlı terör örgütü tıpkı 1990'lı yıllarda Bosna'da Sırpların yaptığı gibi toplu katliamlara girişerek Enosis fikrini adaya hakim kılarak adada Yunanistan'ı hakim kılma çalışmasına girişti. Olaylar giderek artıyor, Türk nüfus yaşadığı yerlerden sökülerek göç etmeye zorlanıyor, karşı çıkanlar sokak ortasında Yunan ordusu destekli EOKA teröristleri tarafından katlediliyordu.

1964 yılında başpiskopos Makarios 1959-60 kurucu anlaşmalarını feshettiğini açıklayarak Türk tarafının adada söz hakkı olmadığını ilan etti. O tarihte Kıbrıs Cumhurbaşkanı yardımcısı Dr. Fazıl Küçük Türkiye'den garantör ülke sıfatıyla olaylara müdahale etmesini talep etti. Zamanın Başbakanı Süleyman Demirel ancak 4 tane savaş uçağı gönderip Lefkoşa semalarında alçak uçuş yaptırabilmişti. Zira Türkiye'nin ne bir çıkarma gemisi, ne de hava indirme birlikleri vardı. 1965-1974 arasında Türkiye bir yandan Kıbrıs'a müdahale için askeri ve teknik donanımı bir yandan da gerekli altyapıyı hazırlamak üzere milli bir politika geliştirdi. Çıkarma gemileri alımına başlandı, Kayseri Hava İndirme Tugayı kuruldu, paraşüt birlikleri kurularak eğitimleri, teçhizatları sağlanmaya başlandı.

1958 yılında Türkiye'nin el altından sağladığı destekle Türk Mukavemet Teşkilatı kurularak silahlı EOKA militanlarına karşı silahlı bir Türk gücü oluşturuldu. 1974 yılına gelindiğinde adaya müdahale için gereken silah, mühimmat, teçhizat, hava indirme uçakları, çıkarma gemileri her şey artık hazırdı. CHP MSP koalisyonu savaş öncesi son bir diplomasi atağı denedi, olumsuz tavır karşısında Başbakan Ecevit, "Ayşe tatile çıksın." dedi ve operasyon başladı. Adanın %40'ı Türk kontrolüne geçti, Türk nüfusun can güvenliği sağlandı. Ecevit'in dediği gibi sadece Türklere değil Rumlara da barış getirmek için gittik oraya.

Sonra Kıbrıs savaşında NATO silahlarını NATO operasyonları dışında kullandığımız için NATO'dan ambargo yedik. Bu ambargo sonrasında öncelikle muhtemel bir Türk-Yunan savaşına ve yeni bir "Akdeniz" operasyonuna hazırlıklı olarak NATO bünyesi dışında Ege ordusu kuruldu. Askeri ve teknik ihtiyaçların sağlanması amacıyla Aselsan, Havelsan, Roketsan gibi firmalar kuruldu.

Yine 1975 yılında Kıbrıs Türk Federe devleti kurularak Türk halkının hukuku uluslararası diplomatik alanda korunmaya çalışıldı. Kolordu statüsünde kurulan Kıbrıs Türk Barış Kuvvetleri komutanlığı ile de adada Türk varlığının sökülemeyeceği tescil edildi.

1983 yılında ise Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ilan edilerek hukuki süreçte Muhatap olması gereken yeni bir Türk devleti kurulmuş oldu.