Siirt'in perde pilavının hikayesini biliyor musunuz?

“Bir Şehir-Bir Yemek” Siirt’in Perde Pilavı

Siirt’in içinde bulunduğu bölge, göçler nedeniyle etnik ve dinsel inanışlar yönünden çeşitlilik göstermiştir. Urartular, İskitler, Medler ve Persler, egemenlik dönemlerinde dinsel inanışlarını da buralara yaymışlardır.

Malazgirt Savaşı’ndan sonra Türkler Anadolu’ya yerleşmeye başlamış ve Büyük Selçuklu Devleti’nin isteği dışında küçük Türk devletçikleri kurulmuştur. Siirt Yöresi, Hasankeyf Artuklular’ın yönetimindedir. Artuklular’a bağlı göçebe Türkmenler yöreye yerleşmiş, Artuklu beyleri ve askerleri, kentlerde Türkleşmenin çekirdeğini oluşturmuşlardır.

Siirt, Milli Mücadele Dönemi’nde toprak ağalığı düzeninin ve aşiret ilişkilerinin egemen olduğu tipik bir kasabadır. Siirt’in, Rus tehlikesini atlattıktan sonra, karşılaştığı diğer bir tehlike de İngiltere’dir. İngilizlere ait bir birlik, halka gözdağı vermek amacıyla Siirt’e gelerek birkaç gün kaldıktan sonra geri çekilmiştir. Siirt, bunun dışında yabancı güçlerin işgaline uğramamış bir şehirdir. Bu kısa tarihsel panoramanın ardından çok özel lezzetlere ev sahipliği yapan mutfağından bahsetmeye başlayabiliriz.

Tarihindeki sadelik ve turistik mekânlarındaki azlığın tersine Siirt mutfağı, Türk mutfağında özel bir yere sahip. Kendine has şekliyle içli köftesi, envai çeşit sakatat yemekleri ve meşhur dolmasıyla kendine genişçe bir yer bulan bu mutfağın tartışmasız en özgün ve özel yemeği de perde pilavıdır. Üstelik sembolik değeri olan bu yemeğin kendine has bir de hikâyesi var: Düğün dernek sonrası evine gelinini buyur eder kayınvalide el yapımı yufka ile kaplanmış pilavı genç kıza sunarken “Kızım bu ev artık senin de evin; bu evin sırlarını, sorunlarını kendi sırrın, kendi mahremin gibi saklamalı ve bir başkasına açık etmemelisin” demek ister. Böylelikle kayınvalide pilavın yufkasını gelinin manevi bağlılığı ile bağdaştırır. Ayrıca gelinin yeni eve girerken eve, evliliğe bereket getirmesi için başından aşağı pirinç taneleri dökülmesi gibi pilavda kullanılan pirinç taneleri de bolluk ve bereketin simgesi hâlini alır. Pilavın iç malzemesinde kullanılan bademler erkek torun, dolmalık fıstıklar ise kız torun hasretini, kuş üzümleri sağlığı, acı ve tatlı baharatlar ise hayatın acı ve tatlı günlerini temsil eder. Siirtli gelinlere karabiberin neyi temsil ettiği sorulduğunda cevap mizahidir: Kaynana.