İbadet ederken ne düşünüyorsunuz?

Aslında söylediğin birçok ahlaki ilkeye İslam da zaten çağırıyor: kul hakkı yememek, adaletli olmak, iftira atmamak, dürüst olmak vs. Bunlar güzel şeyler. Ama burada mesele sadece “iyi insan olmak” değil; iyinin ve kötünün nihai ölçüsünün ne olduğu meselesi.

Ayrıca çoğu Müslümanın “inançsızlar ibadet zor geldiği için inanmıyor” demesi de yüzeysel bir yaklaşım olabilir. İnsanların inanç krizleri bazen psikolojik, bazen felsefi, bazen yaşadığı kötü temsil örneklerinden kaynaklanabiliyor.

Ama Kur’an’daki “müşrikleri bulduğunuz yerde öldürün” ayetini bağlamından koparmak da adil değil. O ayet belirli bir savaş ortamında, anlaşmayı bozup saldıran gruplarla ilgiliydi. Yoksa Kur’an aynı zamanda “Sizinle din konusunda savaşmayanlara iyilik yapmanızı Allah yasaklamaz” da diyor.

Bir de şu soru önemli: Eğer ahlak sadece kişisel sezgiden ibaretse, yarın biri “benim ahlak anlayışım farklı” dediğinde ona objektif olarak neden yanlış diyebileceğiz? Dinin iddiası tam burada başlıyor zaten.

İnanmaktan da önemli şey nedir bilir misin? İnandığın şeyi bilmek. Peki bilgiden daha önemli şey nedir? Karşındakini aptI zannetmemek. Sen beni öyle zannediyorsun açık açık. Muhtemelen "bir yerlerden" müşrikleri nerede bulursanız öldürün diye bir şey duyuverdim de öyle hoop diye inanmayıverdim. Sen o ayetin bağlamını biliyor musun ki bana bağlam dersi vermeye çalışıyorsun? Kısaca bunu demenin yolunu yapıyorum. Bağlam istiyorsan aç önünü arkasını oku, savaşan falan bana hikaye anlatma, durduk yere ayetin başı zaten "bu bir fesih bildirisidir" deniyor yani barış anlaşmasını ayet iptal ediyor, karşında yeni yetme özenti zırcahil yok, senin dinini senden minimum 20 kat daha iyi bilen biri var karşında. Heee tek ayet ile mi islam için açık açık saldırgan, saygısız vs demeye çalışıyorum? Yoo, son din islam oluncaya kadar savaşın ayeti ne demek? Dünya üzerinde herkes ya müslümanlara haraç verecek, ya müslüman olacak, ya ölecek başka alternatif yok. Peki sünnet olmak hiç geçmezken, farz zannettikleriniz için bile kuran "farz" yazmazken ne için farz yazıyor tahmin edebilir misin? Hoşunuza gitmeyecek olsa bile canınız ve malınızla cihad size "farz" kılınmıştır. Çocuk kandırır gibi dille cihad edilir sözle olur vs geyiğine girme. Yahudi ve hristiyanları dost edinmeyin, onlar birbirinin dostudur diyor ne iyilik yapmasından bahsediyorsun çocuk mu var karşında? Ennnn fazla yapacağın şey başa çıkamayıp yorumu silmek olur. Semavi dindekine saygısı olmayanın müşriklere veya dinsizlere saygısı mı olur? Darül harp nedir biliyor musun? Hepsini geçtim şeriata göre "mürtedin cezası" nedir tam olarak? Yani ben bir şeriat devletinde ne cezası alırım onu söyle, saygılı, ahlaklı, adaletli islam bana ne ceza keser açık açık yaz görelim.

Seni aptal yerine koymuyorum. Zaten yazdıklarından konuya çalıştığın belli oluyor. Ama bir metni bilmekle, o metnin tarih boyunca nasıl yorumlandığını bilmek aynı şey değil.

Evet, klasik fıkıhta mürted meselesi var. Evet, klasik dünyada darülharp/darülislam ayrımı vardı. Evet, savaş ayetleri var. Bunları inkâr ederek konuşmanın anlamı yok. Ama burada kritik mesele şu: 7. yüzyılın siyasal-hukuki dünyasını mı konuşuyoruz, yoksa dinin metafizik hakikat iddiasını mı?

Çünkü aynı İslam geleneğinde hem savaş hukukunu geliştiren insanlar var, hem de yüzyıllarca gayrimüslimlerle birlikte yaşayan medeniyetler var. Tarih sadece ayetlerden değil, onların nasıl anlaşıldığından oluşuyor.

Bir de şu problem var: Modern insan sürekli dini “bugünkü liberal bireycilik” üzerinden yargılıyor. Ama aynı modern dünya iki dünya savaşı çıkardı, atom bombası attı, sömürgecilik yaptı, milyonlarca insanı seküler ideolojiler uğruna öldürdü. Yani mesele sadece “dinde savaş ayeti var” kadar basit değil; insanın güçle ilişkisi.

“Mürtedin cezası ne?” diye soruyorsun. Klasik fıkıhta bunun siyasal ihanet ve toplumsal savaş bağlamıyla birlikte ele alındığını biliyorum. Bugünkü modern ulus-devlet mantığında bunun nasıl anlaşılması gerektiği ise Müslümanlar arasında hâlâ ciddi şekilde tartışılıyor. Sana dürüst cevap bu.

Ama şunu da söyleyeyim: Bir dini, en sert tarihsel yorumları üzerinden değerlendirirsek aynı yöntemi bütün ideolojilere uygulamamız gerekir. O zaman insanlık tarihinde temiz çıkan çok az şey kalır.

Mürtedin cezasının ölüm olduğunu bilip yine de etrafından dolaşıp gevelemen hoşuma gitti, en azından açık açık gebermen lazım demeye utandın. 2 dünya savaşı çıktı hıhı evet, atom bombası atıldı doğru vs bununla başkasını gömüp kendi inancını yüceltemezsin maalesef ama parmak bastığın iyi oldu. Rusya 2. Dünya savaşına saldırgan Almanya'yı durdurmak ge daha fazla insan ölmesin diye girdi, İngiltere kendi vatandaşlarını korumak için girdi, Amerika atomu pearl hurbor gibi nice binlerce vatandaşını korumak için girdi, demek istediğim "bencil" amaçlar için değil, "topluluk" için oldu bunlarz islamda ise "ganimet" gibi bireysek bir amaçla yağmalar soygunlar yapıldı, katliamlar kişisel servet edinmek yani gebertilen kabilelerin ayağından terliklerini alıp paylaşmayı kitabında hak gören bir tanrı var ortada, enfal 1. ayet ve aynı surenin 41. Ayetini oku anlarsın. Hee ben aaldırgan ayetlerin bazısına değindim, islamın tamamen sahte olduğunu delilli ispatlı ortaya dök dersen orası çok basit. Önce yeryüzünü (dünyayı) yarattık, sonra duman halindeki göğe yöneldik. Bu ayete göre madem. dünya evrenin en eski gök cismi yani güneşten diğer gezegen ve galaksilerden, asteroid ve yıldız kümeleri, beyaz cüce, kızıl cüce vs ne varsa her şeyden eski gök cismi dünya değilse senin inancın çuvallamıştır bu kadar basit. İsa'ya incili indirdik diyor mu dinin? İsa 30da ortaya atılıp 32,5 yaşında öldürülüyor anlatıya göre tabi yaşadıysa, ee incil diye bir şey görmemiş bu kişi, o öldülten sonra havarileri ayrı ayrı inciller yazmışlar, sağa sola dine davet mektuplarını sokmuşlar incil içine yani incil inen bir kitap olmadığı gibi İsa'nın gördüğü bir şeyde değil.

Daha devam etmeyeyim üzülürsün, sağda solda ayet önemli değil yorumlamak önemli de deme çıkar radikalin biri dini için alıverir kelleni, tehlikeli söylem bunlar. Sözün özü bir hayale inanıyorsun, bunun sebebi yüksek egon sadece. Yaaani sen doğuverdin, ailen müslümandı ve yanılıyor olamazlardı, araştıaya zaten gerek yoktu başkaları araştırıp senin doğuştan bulduğun araştıaya gerek olmatan gerçeği bulmalılardı. Ee sonuçta 1.5 milyar müslüman yanılıyor olamazdı, 2.5 milyar hristiyan, 1 milyar budist, 1 milyar ateist ve inançsız yanılır ama müslüman hiç yanılır mıymış? Ayette biz bir bedende iki kalp yaratmamışızdır deniyor mu? Evet. İki kalp ile doğan var mı? Evet. Boş veeer sorgulama, çıkamazsın işin içinden inanmaya devam et ama çokta emin olmadığın konuları bilen birine karşı savunmaya kalkma rezil olursun.

Fark ettim ki mesele artık “hakikati birlikte aramak” değil, karşı tarafı küçük düşürmek olmuş. “Rezil olursun”, “üzülürsün”, “yüksek ego” gibi ifadeler zaten bunu gösteriyor. O yüzden her başlığı saatlerce tartışmanın anlamı yok.

Ama birkaç şeyi net söyleyeyim:

Birincisi, Kur’an’ı modern kozmoloji kitabı gibi okuyup “önce dünya yaratıldı demek ki evren modeli çöktü” demek, metni kendi bağlamından koparıp bugünkü bilim diliyle zorla konuşturmak oluyor. Klasik müfessirlerin çoğu bu ayetleri zaten fizik kitabı gibi okumadı. Aynı şey İncil meselesi için de geçerli; Kur’an’daki “İncil” kavramı bugünkü kanonik dört gospel ile birebir aynı şey olmak zorunda değil.

İkincisi, “İslam sadece ganimet dini” anlatısı tarihsel olarak fazla indirgemeci. İnsanlık tarihindeki bütün imparatorluklar savaş yaptı; seküler olanlar da yaptı, dini olanlar da. Ama sadece İslam’a gelince bütün tarihi “yağma” diye okumak seçici bir okuma oluyor.

Üçüncüsü, iki kalple doğan insanlar meselesi biyolojik anomaliler üzerinden mecazi bir ifadeyi çürütmeye çalışmak gibi duruyor. Dil dediğimiz şey zaten her zaman literal çalışmaz. “Kalpsiz insan”, “gözü kör olmak” gibi ifadeleri de anatomik okumuyoruz.

Son olarak şunu söyleyeyim: Ben “ailem Müslümandı diye” inanıyor değilim. Dünyada milyarlarca insan farklı inançlarla doğuyor zaten. O yüzden bir insanın hangi ailede doğduğu, tek başına hakikatin ölçüsü olamaz. Ama aynı şekilde internette din eleştirisi izlemek de otomatik olarak insanı hakikate ulaştırmıyor.

Senin bazı eleştirilerin ciddi ve tartışmaya değer, bazıları ise polemik düzeyinde. Ama ne sen aptalsın ne de inanan herkes sorgulamamış insanlar. Dünyanın en büyük filozofları, fizikçileri, matematikçileri arasında da inanan insanlar vardı. Demek ki mesele sadece “zekâ” meselesi değil; insanın varlığı nasıl anlamlandırdığı meselesi.

Sondan başlayalım, din senin hayatı nasıl anlamlandırdığınla ilgilenmez, ben çok yüceyim o halde şintoist olmalıyım diyemezsin, ihtiyacına göre din seçemezsin, bu çiçekler çok güzel o zaman kesin bir güç yaratmış olmalı kafasıyla din seçilmez, "gerçek din" mantığı varsa gerçek olan senin hayalinde canlandırdığın gibi olmak zorunda değil. Ben zeka meselesi demedim, fizikçi bir bilim insanı sadece fizikle ilgilenip din konusuna temelden girmeyebilir, aile inancını sürdürüyor ve sorgulamıyor olabilir, yüzeysel araştırmış olabilir yani yaptığı iş yüksek zeka isteyen herkes din konusuna kafa patlatmak zorunda değil. Tam tersi şekilde kafası hiçbir şeye basmayan kişi kendini sadece din araştırmasına verip "hakikati bulmuş" olabilir. İnternette din eleştirisi izleme lafını bana atmamışsındır diye umuyorum, benim ne kadar akaid, siyer, fıkıh, kelam, icma, sahih ve mütevatir hadis, tefsir ve nasih mensuh gibi konularda eğitimli olduğumu bilip bilmeden internetten duyuyor bunları minvalinde bir terbiyesizlik yapmazsın herhalde. İki kalp çok basit bir örnekti, amacım direk gömmek değil zaten konuya uygun cümleler seçip o yönde eleştirimi yaptım ama sadece savaş cihad mürted vs o konudan bakmamak gerek dedin kıvırdın, bende al bak sadece o konu yüzünden eleştirmiyorum, bu kitapta doğru düzgün bir bilgi yok, Bakara yani öküz etiyle ölüye vurmuşlar dirilmiş, ay cart diye deniz şak diye yarılıvermiş, kayadan deve çıkmış vs hepsini geçtim Zülkarneyn güneşi takip etmiş nereye batıyor diye, en sonunda dünya üzerinde bir balçığa battığını görmüş, o yüzden oradakiler siyahiymiş.

Dünyayı çarşaf gibi sermiş, bizde çarşaf düz derilir, dağlar plakaların üst üste binmesiyle oluşur yani deprem bölgeleridir ama dağları zelzele olmasın diye çakmış, dünya yaratıldığından beri ayların sayısı 12 imiş ama biz milyarlarca yıl önce 5 ay kadar hızlı döndüğünü biliyoruz, tatlı ve tuzlu deniz varmış karışmazmış ikisinde de inci ve mercan yetiştirirmişiz, tatlı suya sahip deniz yok, tatlı ve tuzlu su birbirine karışır, organik olarak tatlı suda inci yetişmez, tatlı suda ne organik ne suni olarak mercan hiç yetişmez yani 1 ayette 4 hata birden var sen ne konuşuyorsun? Sperm yumurtalıkta oluşur, bel ve kaburga arası diyor yerini bilmiyor, arı suresinde arılar ne yer neresinden çıkarır onu bilmiyor, her canlıyı erkek ve dişi yaratmış daha bölünen canlıları, erkeği doğuranları, cinsiyet değiştirenleri, cinsiyetsiz doğanları vs bilmiyor ki görmemiş hiç, rahimlerdekinin cinsiyetini yalnızca o bilirmiş ama ultrason icat edilir diye düşünememiş, rüzgarı kesiverirmiş gemiler öylece kalırmış, denizleri yemek ve süs eşyası yani inci çıkarın diye yaratmış, gökten bıldırcın eti ve kudret helvası indirivermiş, ol dediğinde olurmuş kimseye ihtiyaç duymazmış ama milyarla melek var ve 6 gün sürüyor her şeyi yaratması. Kısacası daha konuşmaya başlamadım bile, ganimetten sadece örnek olarak verdim ama sen islam = ganimet demişim gibi tepki vermişsin, komikti.

Şu an yaptığın şey aslında tek bir konuyu tartışmak değil; kozmoloji, biyoloji, tarih, hadis, tefsir, metafizik, ahlak, savaş hukuku ve mucize kavramını aynı sepete doldurup “hepsi çöktü” demek. Böyle olunca mesele tartışma değil, veri yağmuruna dönüyor.

Mesela mucize anlatılarını “bilimsel imkânsızlık” diye eleştiriyorsun ama mucizenin zaten doğa düzeninin olağan akışını aşan şey olduğu iddia ediliyor. “Deniz yarılamaz o halde mucize yalan” demek, “mucize tanımını baştan reddediyorum” demek oluyor. Bu felsefi bir tercih, bilimsel bir çürütme değil.

Bazı eleştirilerin ise yorum farkı içeriyor. “Yeryüzünü serdik” ifadesini düz dünya diye okuyorsun; başkası yaşanabilir hale getirme anlamında okuyor. “İki deniz karışmaz” ifadesini yüzde yüz fiziksel ayrım sanıyorsun; başkası farklı yoğunluk katmanları ve bariyer bölgeleri üzerinden yorumluyor. Yani burada “tek mümkün okuma” yok.

Bazıları da doğrudan hatalı aktarım gibi duruyor. Mesela “Zülkarneyn güneşin balçığa battığını keşfetti” değil, kendi perspektifinden öyle gördüğü anlatılıyor. Biz bugün de “güneş battı” diyoruz ama kimse güneş literal olarak denize girdi sanmıyor.

Ayrıca şunu fark ettim: Sen sürekli “Kur’an bilim kitabı değilse neden hata yapıyor?” diyorsun ama aynı anda metni tamamen modern bilim diliyle okumaya zorluyorsun. 7. yüzyıl insanına hitap eden bir vahyin, kuantum biyolojisi veya modern embriyoloji terminolojisiyle konuşmaması normal.

Ama en önemlisi şu: Senin itirazlarının çoğu aslında “Tanrı neden benim beklediğim şekilde konuşmadı?” noktasına çıkıyor. Bu ise bilimsel değil, epistemolojik bir beklenti.

Ben burada seni dine sokmaya çalışmıyorum. Ama dürüst olmak gerekirse sen de sadece soru sormuyorsun; baştan “bu saçmalıktır” hükmüyle okuyorsun. Böyle olunca tartışma hakikat arayışı değil, karşılıklı pozisyon savunmasına dönüyor.

Gerçek olmadığı için "bu saçmalıktır" diyorum doğru, bunu AYETLERE bakarak yaptığım için gururluyum. Ama sen ve senin gibiler ayeti öyle anlama, 7. Yüzyılda öyle anlamadılar, evrensel diyoruz her dönemi kapsıyor diyoruz ama aslında yerel ve tarihsel demeye getiriyorsunuz. Tanrı neden beklediğim şekilde konuşmadı ne demek? Zırvalamanın böylesi artık yeter. Daha demin hayatı nasıl anlamlandırdığına göre demiyor muydun? Sen her şeyin bir anlamı olmalı diye düşünüp o halde bu din gerçek olmalı diyeceksin, sonra bana sen olöyle istediğin için oyle olmayınca inanmadın iması yapacaksın, yemezler. İyi bir laf ebesi olup 3-5 yabancı kelime kullanıp terminoloji, epistemoloji vs demen seni veya dinini haklı çıkarmıyor, o yüzden laf ebeliğinin yetmediğini bil istedim. Mucize nedir biliyoruz, hadi bizde mucize görelim artık Sodom ve Gomorre gibi Lgbt yürüyüşü yapan 10 bin kişi üzerine güpegündüz taş yağsın, ebabil kuşları pişmiş toprak falan atsın hadi kim tutuyor tanrını? 1.5 milyar müslüman gece gündüz İsrail'e lanet yağdırıyor, 10 milyonluk minnak İsrail güçlenerek vura vura geliyor, neden helak olmuyor? Haaaa Gazzeliler İsrail kadar güçlü olsa 1 tane yaşayan yahudi kalmazdı bu arada, müslümanlar dünya üzerinde hizada duruyorsa güçsüz olmaları yüzündendir. Güçlü olsalar hiçbir gayrimüslime yaşama şansı vermezlerdi. Gelelim ayet öyle yazılmış ama öyle anlama mevzusuna.

Karınızı dövün yazıyor ama darabe fiilinin 17. anlamına göre o evden çıkarın demek oluyor diye kıvırmaca başlasın. Önce bağlamından koparma, başını sonunu da oku diye başlar bu işler, sonra mealcilere suç atılır, tefsirde öyle denmiyor denir ve önünüze aksi yönde bir tefsir konunca o tefsirin yazarı kafir ilan edilir, bunlar bana sökmez. Kadınlar tarlanızdır dilediğiniz gibi varın ayetinin tefsirini oku bakalım, Ömer karısına anal girer ve helak oldum diye Muhmed'in yanına koşunca dilediğin gibi gir anlamına gelen bu ayet nazil olur. Ee araştır, tefsiri oku sonra konuşursun. Bu ayeti tefsiri bilmeyenler islamda livata yok diye gezinirler. Tefsire gireceksek ben kaybetmem, dinin kaybeder. Bedir kuyuları olayından beni kureyza katliamına kadar hepsi var tefsirlerde.