Kim daha özgürdür?

Bence özgürlük, kuralsızlık ya da kanunsuzlukla ölçülmez. İngiltere’de kırmızı ışıkta duran insan, eğitimli, medeni ve toplum kurallarına saygılıdır; günlük hayatı kontrol altında, güvenlikli ve planlıdır. Ama aynı zamanda davranışları büyük ölçüde kurallarla sınırlıdır. Kendi seçimlerini yapıyor gibi görünse de, aslında toplumsal normlar ve yasalar tarafından şekillendiriliyor. Öte yandan, Afrika’daki o yerli, yasayı bilmez, kurala bağlı değildir; yediği, içtiği, uyuduğu her şey kendi kararına bağlıdır. Doğayla iç içe, kimse ona ne yapması gerektiğini söylemez. Ama bu özgürlük aynı zamanda hayatta kalma mücadelesiyle sınırlıdır; açlık, tehlike, doğal koşullar gibi baskılar sürekli vardır. İnsan gibi söylemek gerekirse, gerçek özgürlük ikisinin dengesi gibi: hem kendi seçimlerini yapabilmek hem de güvenli bir çerçevede yaşamak. Tek başına kuralsızlık ya da kurallara bağlılık, özgürlüğün tamamını vermez. Biri güvenle özgür, diğeri doğayla özgür; hangisi daha özgür sorusu aslında kişiye ve bakış açısına kalmış