Kuran, Kurban Hakkında Ne Diyor?

Merhaba, bu yazımda sizlere Kuran'ın, kurban hakkında ne dediğinden bahsetmek istiyorum.Haydi başlayalım!

Kurban ne demektir?

Öncelikle kurban Arap dilinde yaklaşmak, yanaşmak demektir.Dini bağlamda bu ritüel ile Allah'a yaklaşmak demektir.Yani bizler kurban keserek Allah'a yakınlaşırız.

Kurban etimolojisi

Hangi kurbanlık hayvanlar kabul olur?

Öncelikle kutsal kitaptan bazı ayetlerle bu soruya olan cevapları desteklmek istiyorum.

Hac 34: ''Kendilerine çiftlik hayvanlarını(deve, koyun, keçi, sığır) geçimlilik olarak vermesinden ötürü ALLAH'ın ismini anmaları için, her topluluğa ayrı bir kurban ibadet biçimi belirledik. Tanrınız bir tek tanrıdır. Sadece O'na teslim olun. Samimi olanlara müjde ver.''

H

ac 36 : Bedence gelişmiş hayvanları da sizin için, Allah'ın işaretlerinden yaptık, onlar da sizin için bir iyilik vardır. O halde, onların üzerine sıra halindeyken Allah'ın ismini anın.

Gördüğümüz gibi kurban sadece bazı bedence olgunlaşmış sağmal hayvanların üzerlerine Allah'ın adı anılarak kesilmesiyle yapılan bir ibadettir.

Kurban için en önemli şart nedir?

Kuran bize habil ile kabilin hikayesini anlatır ve şöyle der:

Maide 27 : ''Onlara, Adem'in iki oğlunun haberini gerçekle oku. Hani onlar birer kurban sunmuşlardı, ardından O ikisinden birinden (kurban) kabul edildi, diğerinden hiç kabul edilmedi. [kurbanı kabul edilmemiş olan] "Seni mutlaka ama mutlaka öldüreceğim!" dedi. [kurbanı kabul edilmiş olan] "Allah, sadece sakınanlar'dan (geleni) kabul eder.''

Kuran'a göre sadece ama sadece Allah'tan sakınların veya çekinenlerin kurbanı kabul edileceği bildirilmiştir.Yani siz her ne kadar kurbanlık hayvanlara yüksek paralar harcasanız da, eğer Allah'a karşı bir çekinme duygunuz yoksa, o kurban asla kabul olmayacaktır.

Bir diğer ayet de şöyledir :

Hac 37 : ''Onların ne etleri, ne de kanları Allah'a ulaşır; ona ulaşacak olan sizin sakınışınızdır.''

Allah, hayvanların kanlarının veya etlerinin Allah'a ulaşmadığını, ama sizin korunma duygunuzun Allah'a ulaştığını söylüyor.Yani besili dana almak yerine, yatırımınızı daha çok takvanıza yapmanız gerekmektedir.

Allah'ın ete veya kana ihtiyacı yoktur.

Zariyat 57 : ''Onlardan geçimlilik istemiyorum. Beni doyurmalarını da istemiyorum.''

Kurban etinden kendim yiyebilir miyim veya kime yedirmeliyim?

Bunu da hemen Kuran'dan cevaplayalım:

Hac 36 : Onların yanları devrildiği [öldükleri] zaman, onlardan yiyin ve isteyene de istemeyen de yedirin. İşte bunun gibi, onları sizin için hizmete sunduk. Teşekkür etmeniz beklenir.

Bizler kurbanı sadece evimize et girsin diye değil ama diğer insanların karnı doysun ve Allah'ın ismini/yüceliğini analım diye kesmeliyiz.

Her yıl Kurban kesmek gerekli (zorunlu) mudur?

Aslına bakarsanız, Kuran'a göre kurban kesmek sadece Kabe'yi hac etmek isteyenlerin üzerine bir zorunluluktur.Yani Kuran asla bizim anladığımız '' yılda bir kez kesilmeli '' söylemine karşı durur ve sadece hacca gitmek isteyenlerin yapması gereken bir ibadet olarak bahseder.

Hac 27 -28 : İnsanları Hacca çağır. Gerek yaya gerek her türlü binek üzerinde, uzak yakın her yerden sana gelsinler.Bunun kendilerine sağlayacağı yararlara tanık olsunlar. Ve kendilerine geçim olarak verilen hayvanlar üzerine belli günlerde
Allah'ın adını ansınlar. Böylece onlardan yiyin, muhtaç ve yoksul olanları doyurun.

Yani Kuran, kurban kesmeyi sadece hac ile ilişkilendirir.Normal zamanda yapılması gerektiğinden asla bahsetmez.

Peki Kevser suresindeki kurban kes! emri ne oluyor?

Söz konusu diyanet çevirisi şu şekilde:

Kevser 2 : O halde, Rabbin için namaz kıl, kurban kes.

Ancak, günümüz çevirmenleri, bu kelimeni kurban kesmek anlamında olmadığını, Kuran'da kurban kesmek için bir çok kelime kullanıldığını ( عقر, هلل, ذكو) söylemektedir.Kevser suresindeki kelime ise ( نحر ) kelimesidir.

"İnhar=انحر" emrinin, ''yönel'' veya "göğsünü kıble yönüne çevir" gibi farklı anlamlara gelmesi mümkündür. (kurtubi, zad'ul mesir)

Yani bu çok anlamlı bir kelimedir.Ama kurban kes demek değildir diye kesin bir şey söylememiz doğru değildir.Eğer böyleyse bu da hac esnasında kurban kesimine işaret eder.

Günümüz çevirmenleri ayetin tarihsel bağlamını ve sözlükleri esas alarak bu yorumu yapmaktadır.Bu kelimenin ilk anlamı Allah'a yönel olduğu açıktır.

Kevser 2 : Öyleyse Rabbin için namaz kıl; yönel

Mezhepler de kurbanın sadece hac ile ilişkili olduğunu söylemektedirler.

Peki Kuran'da kurban bayramı var mıdır?

Hayır Kuran, ne ramazan bayramından ne de kurban bayramından bahseder.Ama hac dışında kurban kesmek elbette ki yasak değildir.Kişiye kalmış bir şeydir.Eğer Allah'a böyle yakınlaşmak istiyorsanız bu da bir yoldur.Zaten bu kurban ibadeti sadece hac esnasında yapılması zorunludur.

Bu arada çok gariptir, semitik dillerde hac bayram demektir.Yani hacda kurban keserek, insanları doyurarak aslında bayram yapmış olursunuz.

Hac etimolojisi

Kuran'da sadece bayramı, İsa peygamberin gökten inen sofrası ile ilişkilendirir. Leonardo da Vinci'nin ünlü İsa'nın son akşam yemeği eserine konu olmuş olaydır bu.

Tabi bizler Kuran'da geçen Hz İsa'nın söz ettiği bayramı da kutlasak çok daha iyi olurdu. Elbette ki diğer bayramlar da çok güzel ancak Hz İsa'nın vasiyetini yapmak bizler için daha öncelikli olsaydı çok daha iyi olurdu diye düşünüyorum.

Bayramlar insanları yakınlaştıran yollardır ve Kuran açısından bu bayramları kutlamak bir sorun değil hatta tavsiye bile edilebilir.

O zaman hepimiz Allah'a yakınlaşacak yollar arayalım.

Maide 35 : Ey inananlar! Allah'a karşı çekinin; O'na yol arayın ve O'nun yolunda çaba gösterin . Hac 34 : Sizin tanrınız bir tek tanrıdır. Sadece O'na teslim olun. Samimi olanlara müjdele.