Türk Toplumunun Yabancı Dil Öğrenmesine Engel 4 Temel Sebep

"Anlıyorum ama konuşamıyorum!", "Ya bu İngilizce çok zor, sen nasıl öğrendin?" veya "Biz bu İngilizceyi en kolay yoldan nasıl öğreniriz?" şeklinde ifadeleri çok sık duyduğumuz Türk toplumunun asıl sorunu dil 'öğrenememek' değil, 'öğrenmemek'tir.

Nasıl mı? İnsan bir hususta, ancak şahsi olarak tüm çabaları göstermiş ve elinde olmayan yine şahsi veya dış engeller dolayısıyla sonuca ulaşamamışsa, ancak o zaman 'yapamıyorum' şeklinde bir ifade kullanabilir. Biz dil öğrenme konusunda dünyanın en istekli milletiyiz -çaycı alımında bile dil istendiğini düşünürsek-, fakat bu konuda açık ara en başarısız millet olduğumuz da aşikar. Peki Aborjin toplumunun bile yabancı dil öğrenebildiği bir dünyada biz neden öğrenemiyoruz? İşte bazı sebepler;

Kapalı toplum yapısı

Dil öğrenmenin önünde en büyük engel toplumumuzun dışa kapalı yapısıdır. Osmanlı'nın duraklama döneminden bu yana, diğer toplumlarla ilişkilerimizin büyük bölümünü sadece siyasi sürtüşmeler ve atışmalar kapsıyor. Ülkemizi bir yılda ziyaret eden turist sayısı(ortalama 7 milyon insan) bile Paris'in çektiği turist sayısının 10'da 1'i kadar komik bir rakamla sınırlı. Durum böyle olunca dil öğrenmeyi tetikleyen 'zorunlu ihtiyaç' kavramı ortadan kalkıyor ve ihtiyaç duymayınca toplum dil öğrenmek üzerindeki ilgisini kaybediyor.

Vizyonsuzluk

İnsan, kendi vizyonunun sınırlarını dünyanın ufku zanneder. (Arthur Schopenhauer)

Nüfusun yüzde 90'ının kendi geliştirmekten uzak bireylerden oluştuğunu hepimiz biliyoruz. Bu durum ülkemizde resmen saltanat gibi aileden çocuklara geçiyor. Öğretmen olarak bizzat liselerde edindiğim gözlemlere göre öğrencilerin ağzından yabancı dil dersleriyle ilgili en sık duyulan ifade "Biz başkalarının dilini neden öğreniyoruz?". 3. dünya ülkelerinde bile gençler lise çağında dünyayı gezerken, bizim gençlerimizin kafa yapısı ortada. Temel yaşam ihtiyaçlarımız, cinselliğimiz ve maddi durumumuz tatmin olduğu sürece bizim için hayatta geriye yapılacak tek şey kalıyor: Yatmak. Durum böyle olunca insanlardan bırakın dil öğrenmeyi, sıkıştıklarında kalkıp tuvalete bile gitmelerini beklemeniz onlara haksızlık.

Medya

Çok şükür ki devlet büyüklerimizin de dile getirdiği üzere buzdolabından sonra her evde var olan diğer bir araç da televizyon. Bugün insanlar üzerinde en büyük etkiye sahip olan medya unsurları halen televizyon kanallarıdır. Ama görünen o ki televizyon kanallarımız kültürler arası ilgiyi tetikleyecek yararlı içerikler sunmak yerine, Hint dizileri, müthiş asker dizilerimiz, magazin programları, evlendirme saatleri, kutuplaştırıcı siyasi içerikler, seviyesiz spor programları ve Survivor ile halkı kendi içine daha da gömmeye yeminli gibi.

Dil kazanımı hakkındaki yanlış teşhisler

Toplumda "Dil öğrenmek çok kolay yeaaaa!" veya "Dil öğrenmek kadar zor bir şey yok!" ifadelerine sıkça rastlarsınız. Fakat ikisi de yanlıştır. İlk ifade sizde dili kısa sürede öğrenip konuşabileceğiniz ve hatta dilin sizin beyninizde kendi kendine yerleşeceği gibi gerçek dışı beklentiler oluşturur. Süreç uzadıkça da bu kez yapamadığınız hissine kapılır ve çabalamayı bırakırsınız. İkinci ifade ise, daha baştan önünüze bir set çeker ve asla öğrenememek korkusuyla kendinizi kısıtlamanıza sebep olur. İki durum da herhangi bir doğruluk payı içermez. Dil öğrenmek kolay veya zor diye nitelendirilemez. Dil öğrenmek bir süreçtir ve bu süreç sizin ilginiz ve pratik sıklığınıza endeksli olarak kısalabilir ya da uzayabilir.

Dil öğreniminde yaşanan problemler veya öğrenmeyi olumsuz etkileyen faktörler çoğaltılabilir. Müfredatlar, uygulama yanlışları, öğretmen ve öğrenci performansları gibi birçok etken bu başlık altında tartışılabilir. Fakat bu tarz içerik meselelerini ve diğer detayları tartışmadan önce bu yazıda bahsi geçen en temel problemlerin ortadan kaldırılıp, dil öğrenmeye elverişli bir ortam yaratmak kaçınılmaz hale gelmiştir.