Kurban Bayramı Eziyet ve Katliam Değildir

Kurbanın özünde yardımlaşma ve empati vardır.

Her kurban bayramında hayvan hakları konusunda hassasiyet sahibi olan çevreler ve İslam karşıtı kesimler tarafından kurban kesiminin katliam ve eziyet olduğuna dair beyanlar gündeme gelir. Kurban kesmek, küçükbaş veya büyükbaş bir hayvanın kesilip etinin komşulara ve ihtiyaç sahiplerine dağıtılması gereken bir ibadettir. Kurbanın özünde yardımlaşma ve empati vardır. Gelişmiş ülkelerde bile vegan ve vejetaryen nüfusunun ortalama %3 civarında olduğu düşünüldüğünde kurbanın katliam olduğunu iddia edenlerin tamamına yakını et yiyen insanlardır.

Gerek su ürünleri, gerek kanatlı hayvan eti, gerekse büyükbaş küçükbaş eti olsun, hatta İslamın yemeyi yasakladığı domuz, yılan, kedi, köpek gibi hayvanların etleri de bu hayvanların öldürülmesi sonucu kurbana katliam diyen insanların sofralarını süslemektedir. Kasaptan aldığımız etler, yediğimiz dönerler, sucuklar ve aklınıza gelen her türlü hayvani ürünü bu hayvanların öldürülmesiyle yiyebiliyoruz. Bu açıdan bakıldığında kurban kesimine katliam demek samimi gözükmemektedir.

Kurban kesmek katliam değildir!

İnsan türü hem etobur hem otobur olduğu için et yemek insanın doğasındandır ve bir ihtiyaçtır. Nasıl ki doğada etobur hayvanlar avlanmak suretiyle et yemektedir, etobur olan insanların da et yemeleri için bazı hayvanların öldürülmesi gerekmektedir. Kurban bayramı diye bir bayram olmasa bile insanoğlu her gün yemek için milyonlarca hayvanı kesmektedir.

Kurban bayramının katliam olduğunu söyleyenlerin aksine bir empati vesilesi olduğunu söylemek daha doğru olur. Hamburger zincirlerinde, kasaplarda, dönercilerde, et restoranlarında günlük tüketilen etin miktarı hesaplandığında, Kurban bayramında kesilen hayvanların binlerce katı her gün kesildiği halde verilmeyen tepkinin özellikle kurban kesimine verilmesi, hem kurban bayramına verilen tepkinin bilinçsiz ve ciddiyetten uzak olduğunu, hem de kurban bayramının aşıladığı empatinin karşılık bulduğunu gösterir. Kasaptan et alırken, hamburger, döner, sucuk vs yerken, kimse o et için bir hayvanın öldüğünü düşünmez.

Kesildiğini görmediğimiz hayvanın etini aldığımızda o hayvanın öldürüldüğü aklımıza gelmez. Yalnızca etin ağızda bıraktığı lezzeti hissederiz. Ancak kurban bayramı geldiğinde kendi etimizi kendimiz keseriz. O güzel etleri yememiz için hayvanların öldüğüne gözlerimizle şahit oluruz. Eğer kurban bayramında hayvan kesmek yerine et satın almak ibadet sayılsaydı, muhtemelen hiç kimse kurban bayramına tepki göstermeyecekti.

Kurban bayramı yediğimiz etler için hayvanların öldüğünü bize öğretmektedir veya hatırlatmaktadır.

Sosyal medyada "maksat fakire et vermekse kasaptan al fakire ver" şeklinde komik paylaşımlara şahit olduk. Sanki kasaptan alınan et için hayvanlar ölmüyor. Demek ki öldüğünü görmediğimiz hayvanlara acımıyoruz. İşte kurban bayramının empati işlevinin nasıl toplumda karşılık bulduğunu bu tepkilerden görmekteyiz. Kurban bayramı yediğimiz etler için hayvanların öldüğünü bize öğretmektedir veya hatırlatmaktadır.

Sadece kurbanda değil, 365 gün bilmemiz gerekir ki yediğimiz her et için hayvanlar can vermektedir.

İnsanoğlu tarih boyunca hayvanlardan çok farklı şekillerde yararlanmıştır. Etlerinin yanı sıra sütlerinden derilerinden yararlanırız. Binek olarak kullanırız, bal yaparlar yeriz. Ancak kimi zaman hayvanlardan yararlanmak için onlara eziyet edilmektedir. Çin'de kedi ve köpeklerin derileri canlı canlı yüzülmektedir. Kuzey ülkelerinde foklar dövülerek öldürülmektedir. İspanya'da boğa güreşleri ve festivallerinde boğalara sırf zevk için işkence edilmektedir. Dişleri için sayısız fil ve kaplan öldürülmektedir.

Sirklerde en vahşi hayvanlar dayakla eğitilmektedir. Bahis tutuşturulup gizli yerlerde horoz dövüşleri yapılmaktadır. Boğa ve deve güreşleri Türkiye'de sık görülmektedir. Köpekleri saldırgan olarak yetiştiren kimi insanlar yetiştirdikleri köpekleri dövüştürmektedir. Sırf insanlar yakından görsün diye doğal yaşam alanlarından koparılan hayvanlar hayvanat bahçelerinde hapis hayatı sürmektedir.

Pet shoplarda satılmayı bekleyen hayvanların durumu da çok farklı değildir.

Ömrünün tamamını kafeste geçiren muhabbet kuşu, papağan gibi hayvanları beslemek de onlara bir eziyettir. Bir suç işleyip hapis cezası alma riskiyle karşı karşıya kaldığında kendini kurtarmak için avukatlara servet ödeyen insanoğlu, zevk için kuş beslerken o kuşun ömür boyu kafeste mutlu olup olmayacağını düşünmemektedir.

Kurban keserken hayvana iyi davranılması gerektiği, tedbirli olup hayvana eziyet verilmemesi gerektiği telkin edilir.

Kurban bayramında da bazı acemi kasaplar ve ihmalkar insanlar maalesef hayvanlara eziyet etmektedirler. İslam dini, hayvana eziyeti, işkenceyi, maksatsız olarak bir hayvanı öldürmeyi yasaklar. Bu konuda Kanuni Sultan Süleyman'ın karıncalarla ilgili yaşadığı olayı çoğumuz duymuşuzdur. (Duymayanlar için https://e-tarih.org/makaleler.php?sayfa=makaledetay&makaleno=4611)

Kurban bayramı hakkıyla idrak edilse, aslında kimse kurbana katliam demeyecek, hayvanlara eziyet edilemeyecektir.

Hz. Muhammed bıçağı hayvanın gözü önünde bileyen adamı gördüğünde bunun hayvana eziyet olduğu konusunda uyarmıştır. İslam peygamberi hayvanlara aşırı yük yüklenmesini yasaklamıştır. Uhud seferine giderken ordunun yolu üzerinde yavrularını emziren bir kediyi gören Hz. Muhammed kedinin başına nöbetçi dikmiş, kedi zarar görmesin diye orduyu kedinin etrafından dolaştırmıştır. Uhud savaşı sonrasında nöbetçiden o kediyi istemiş ve adını Müezza koyarak sahiplenmiştir. İslamın hayvana ve hayvan haklarına bakış açısı son derece hassastır.

Bu sebeple kurban kesiminde hassas olunması istenir. Hayvanın ölümünün çabuk olması sağlanmaya çalışılır. İslama uygun olan kesim hayvana eziyet vermeden yapılan kesimdir. Hayvana eziyet ederek yapılan kesimler İslamın değil, ihmalkar ve düşüncesiz insanların kabahatidir. İslamın hayvanlar hakkındaki bakışını bilen bilinç sahibi bir Müslüman hayvanlara eziyet vermeden kurbanını keser. Maalesef bilinçli olma konusundaki eksiklik, hayvanlara yaşatılan sıkıntıların sık yaşanmasına neden olmaktadır. Burada insanları bilgilendirmekle görevli olan kimselere vazife düşmektedir.

Aynı zamanda devletin de kurban bayramında hayvanların mağdur olmaması için gerekli düzenlemeleri yapması gereklidir. Belirttiğimiz gibi, kurban bayramı katliam değil, yardımlaşma ve empati bayramıdır. Her ne kadar yardımlaşma konusunda duyarlı insan az olsa da, birçok fakirin boğazından et geçmektedir. Kurban bayramı hakkıyla idrak edilse, aslında kimse kurbana katliam demeyecek, hayvanlara eziyet edilemeyecektir. Herkese iyi bayramlar.