Oto yıkamada aylık 9.000 TL maaş verip çalışacak eleman bulamıyoruz. İş beğenmiyorlar, niye böyle?

Öncelikle İş Kanununa göre işçiyi günde 12 saat çalıştıramazsın. Aylık 180 saatten fazla da çalıştıramazsın, fazla mesai ödemek zorundasın. Oto yıkamanın fiziksel şartları ağır, kış aylarında ısıtılmayan bir ortamda akşama kadar soğuk su ile çalışıyorlar. 9.000 TL, 4 kişilik bir ailenin yoksulluk sınırının (23.000 TL) yarısı bile değil. İş beğenmemek değil, bir kişiyi bile geçindirmeyecek ücretle maaşlı kölelik yapmak istememektir o. Biri 1 saat, ikisi 15 dakika üç dinlenme arasını düştükten sonra kalan 10,5 saatte aralıksız yıkama yaparak 14 araba yıkayan işçi (1 araba için 45 dakika), araç başına 120 liradan işletmeye günde 1.680 lira ciro yaptırır. KDV, vergi, elektrik, su vs düştükten sonra işletmenin günlük kazancı 900 TL olsa, 9.000 TL net maaşın işverene maliyeti de 11.000 TL olsa, bu işçi 12 günlük çalışması ile işverene olan 1 aylık masrafını çıkarır. Haftada 1 gün izin kullanırsa, 26 günde işverene maliyeti olan 11.000 liranın iki katını (900 x 26 = 23.400 TL) işverene kazandırmış olur. Günde 12 saatten aylık 312 saat çalışmış olur. Fazla mesai almaz ise saat ücreti net 28,80 liraya gelir, bu da saatlik net asgari ücretin altındadır. Yani net köleliktir. Detayına inmezsen, ayda 9.000 TL, asgari ücretin yüzde 70 fazlası olduğu için iyi para gibi görünür, ancak saatlik ücret ve işyerinin fiziksel şartları ile işin niteliğine bakıldığında düşüktür. Patron ve işçi birlikte kazanmalıdır, patron işçinin sırtından, işçinin emeğini sömürerek para kazanırsa olmaz. İşçinin emeğini brüt 12.000 liraya satın alıp müşteriye net 23.400 liradan satmak, emek üzerinden yüzde 100 para kazanmak demektir. Perakende mal ticaretinde bile kâr oranları yüzde 30-40 düzeyinde. İşçinin BRÜT aylığı 15.000-16.000 civarında olmalı, o zaman çalıştıracak adam bulabilirsin.

Perpa ticaret merkezinde çalışıyorum ve çay ocağı çalıştıracak eleman bulamıyor. 1 tane Suriyeli çocuk vardı o da kamera sistemleri işine girmiş. 1 ayda 5 eleman değiştirdi işyeri.

1. Si bu tarz işler bir insana ne kazandırır?

2. 5 yıl çalıstın mesleki olarak ne elde edersin?

Bunlar vasfı olmayan işler. Genç bir insanın bu işlerde zamanını harcamaması gayet mantıklı bence.