Sizce günümüzde insanlar gerçekten iyi insanları mı arıyor, yoksa kendilerini iyi hissettiren insanları mı?

İyi olmak elbette herkese karşı sürekli nazik, yumuşak veya herkesi memnun eden biri olmak demek değildir. Bir insanın gerektiğinde sınır koyması, bazı insanlara karşı mesafeli durması ya da haklı olduğu yerde sert tepki vermesi onu kötü biri yapmaz.

Fakat burada önemli bir ayrım var: Birinin bize iyi hissettirmesi, onun gerçekten iyi bir insan olduğunun kanıtı değildir. Bazen insanlar bize kendimizi değerli, özel veya huzurlu hissettirebilir ama bu, karakterlerinin de aynı ölçüde sağlam olduğu anlamına gelmez. Çünkü bir insanın bize gösterdiği yüz ile gerçek karakteri arasında fark olabilir. Kimi insanlar gerçekten iyidir, kimi insanlar ise sadece iyi görünmeyi çok iyi bilir.

Birini tanımak zaten tam olarak bu yüzden kolay değildir. Sadece bize nasıl davrandığına, yanımızdayken ne hissettirdiğine bakarak karar vermek eksik kalır. Çünkü bazı insanlar başlangıçta çok güzel hisler bırakır ama zaman geçtikçe bambaşka yönleri ortaya çıkar.

Bu yüzden “bana iyi geliyor, o hâlde iyi biridir” düşüncesi bana göre fazla yüzeysel kalıyor. Hisler önemlidir ama tek başına yeterli değildir. Karakter; kişinin çıkarı olmadığında, zor durumda kaldığında, kimse onu izlemiyorken yaptığı seçimlerde ortaya çıkar.

İnsanların onayına göre yaşamak elbette doğru değil, herkes kendi değerlerini oluşturmalı. Fakat bu, insanları sadece bize hissettirdikleri üzerinden değerlendirmemiz gerektiği anlamına da gelmez. Bazen en büyük yanılgılar, bize en iyi hissettiren insanların aslında sandığımız kişiler olmadığını fark ettiğimizde başlar.

Öncelikle yorumunuz için teşekkür ederim. Fakat dikkatimi çeken temel bir nokta var. Siz ihtimalleri tartışmaktan ziyade, kendi kanaatlerinizi tartışılmaz gerçeklermiş gibi sunuyorsunuz. "İlk dakikada anlarsınız.", "İyi olan kötü hissettirmez.", "İyi olanı ancak iyi olan görür." Bunlar gerekçelendirilmiş sonuçlar değil; ispatlanması gereken iddialar. Benim itirazım da tam olarak burada başlıyor.
Bir de küçük bir ayrıntı dikkatimi çekti. "Bir kişiyi tanımak sanıldığı kadar zor olduğunu düşünmüyorum." demişsiniz. Doğrusu "Bir kişiyi tanımanın sanıldığı kadar zor olduğunu düşünmüyorum." olmalı. Bunu fikirlerinizi küçümsemek için söylemiyorum. Sadece siz ayrıntılar üzerinden değerlendirme yaptığınız için aynı hassasiyeti ben de göstermek istedim (bu arada o saate kadar uyumayınca insan beyni tek bir yere fokuslanabiliyor).😆

Rol yapan insanı ilk dakikada anlarsınız." demişsiniz. Keşke hayat bu kadar basit olsaydı. Bugün manipülasyon üzerine kurulu ilişkiler, milyonlarca liralık dolandırıcılıklar ve yıllarca sürdürülen aldatmacalar yaşanıyor. İstihbarat örgütleri bile ajanlarını yıllarca başka yapılanmaların içine yerleştirebiliyor. Demek ki insan davranışını okumak, sandığınız kadar kolay değil. Üstelik sevgi, güven ve duygusal bağ işin içine girdiğinde en güçlü karakterler bile yanılabiliyor. Bunu inkâr etmek, insan psikolojisini fazla hafife almak olur.

"İyi olan kötü hissettirmez." düşüncesine de katılmıyorum. Çünkü insan dediğimiz varlık tek bir duygudan ibaret değil. Hepimiz zaman zaman öfkeleniyoruz, kırılıyoruz, hayal kırıklığı yaşıyoruz ve bazen istemeden de olsa sevdiklerimizin kalbini kırabiliyoruz. Bir annenin çocuğunu sertçe uyarması, yakın bir dostun yüzüne acı bir gerçeği söylemesi ya da bir insanın haklı olduğu yerde sınır koyması o an kötü hissettirebilir. Peki bunlar o insanı kötü mü yapar? Elbette hayır. O yüzden "iyi insan kötü hissettirmez" cümlesi, insan doğasının karmaşıklığını tek kalıba sıkıştırmaktan başka bir şey değil.

Bir diğer iddianız ise "İyi olanı ancak iyi olan görür." olmuş. Bence hayat bunun tam tersini defalarca gösteriyor. Kötü niyetli insanlar, iyi niyetli insanları çoğu zaman çok daha hızlı fark eder. Çünkü onların aradığı şey tam olarak kullanılabilecek vicdan, merhamet ve iyi niyettir. Buna karşılık iyi insanlar ise çoğu zaman karşısındakine kendi karakteriyle baktığı için kötü niyeti görmekte daha geç kalabilir. Bu onların kötü olduğu anlamına gelmez; sadece karşısındaki insanı kendisi gibi sandığı anlamına gelir.

Gelelim en baştaki cümlenize. "İyi olan size her zaman iyi hissettirendir." demişsiniz. İşte benim asıl itiraz ettiğim nokta bu. Bir insanın bana iyi hissettirmesi elbette önemlidir ama bu, onun gerçekten iyi biri olduğunun kanıtı değildir. Çünkü iyi hissettirmek başka bir şeydir, iyi olmak başka bir şey. İnsanlar güven de verebilir, huzur da verebilir, samimiyet de gösterebilir. Bunların hepsi gerçek de olabilir, rol de olabilir. Tarih de, günlük hayat da bunun örnekleriyle dolu. Eğer "Bana iyi hissettirdi, öyleyse iyi biridir." sonucuna varacak olsaydık, manipülatif insanların bu kadar başarılı olmasını açıklayamazdık.

Kısacası benim itirazım şu: Siz hisleri delil kabul ediyorsunuz, ben ise karakteri. Çünkü hisler yanıltılabilir; karakter ise er ya da geç kendini ele verir. Aramızdaki temel ayrım da tam olarak budur.

kesinlikle

İlgi meselesi diyorsun yani