İlk Görüşte Aşk Olur da, Nefret Olmaz mı! Bir İnsanı Daha Tanımadan Neden Sevmeyiz?

Merhabalar Herkese 🌸

Daha önce, hiç tanımadığınız veya yeni tanıştığınız biri için "ben bu kişiyle kesin tartışacağım" dediğiniz ve hatta bunun da doğru çıktığı oldu mu?

Peki sizce neden böyle? Hislerimiz mi çok güçlü; yoksa müneccim falan mıyız? Hiç zannetmiyorum.

Bu konu üzerinde biraz düşündüm ve birkaç teori ürettim. Düşündüklerimi sizinle de paylaşmak istiyorum. Baştan belirteyim: yazacaklarım arasında her ne kadar araştırmalardan bahsetsem de genel fikir tamamen şahsi olarak ulaştığım sonuç. Yani kısacası; bence diyorum.

Bazen biriyle şahsen tanışmasak da hakkında duyduklarımız veya gördüklerimiz bir düşünce oluşmasına yetiyor. Fakat benim kastettiğim şey baya baya hiçbir şey duymadan, görmeden direkt olarak fiziksel özelliğine bakarak oluşturduğumuz ön yargı.

Tanımadığımızı sandığımız kişileri, bilinçaltımız tanıyor olabilir

Yıllar önce okuduğum bir kitap, insanlar üzerinde yapılan bir sosyal deneye yer veriyor. Bir grup insanı iki ayrı gruba ayırıyorlar ve her iki grubu da ayrı ayrı sınıflara alıp bir teste tabi tutuyorlar. Her sınıfın başında da bir görevli yer alıyor. Sınıfları A ve B Sınıfları olarak düşünelim. A sınıfında testten görevli olan kişi deneklere gayet kibar davranırken; B sınıfındaki testten görevli kişi diğerinin aksine çok kaba davranıp, insanları azarlıyor.

Deneklerden istedikleri şey ise basit:

Test süresi bitince ortak alana çıkıp kapıda duran iki görevliden rastgele seçtikleri herhangi birine kağıdı teslim etmek.

Fakat bilmedikleri şey bu kapıda duran görevlilerden birinin B sınıfındaki kaba adama fiziksel olarak benzediği/onu andırdığı. Ve gözlemlenene göre; B sınıfından çıkan kişilerin birçoğu kağıtlarını "kaba adama benzeyen görevliye" değil diğer adama teslim ediyorlar.

Acaba ilk tanıştığımız kişileri sevip sevmemeye karar verirken de beynimiz böyle mi işliyor?

Belki de yıllar önce tanışıp tartıştığımız, anlaşamadığımız veya bize kötü davranan birini andırıyor olabilirler mi?

Kim bilir, belki de hakkında korkunç şeyler okuduğumuz bir suçlunun fotoğrafı bilinçaltımızda bir yerlerde duruyordur. Biz de birinin bir bakışından, dudak, kaş, göz ve belki de alın yapısından ona benzetip "tehlikeli" algılıyoruzdur.

Peki; kimi zaman karşımızdaki insanla ilgili tahminlerimiz neden doğru çıkıyor?

Bunun sebebini de, fiziksel olarak birbirine benzeyen; birtakım ortak özellikleri olan insanların, kişilik özelliklerinin de benzediğine dair yorumluyorum.

Bazı bilim insanları, araştırmacılar veya eski dönem filozofları bu konuyu da düşünmüş. Belli başlı fiziksel özelliklerin karakterle eşleşip eşleşmediğine dair fikirler öne sürmüşler. Stirling Üniversitesi'nde dahi bu konu araştırılmış fakat net bir sonuç yok. Yine de bulgular doğru olabileceğini gösteriyor.

Tahminlerimizin tutmasını bir diğer nedeni de elbette ki "kendini gerçekleştiren kehanet" dediğimiz olgu

Yani bir insanla daha en başından anlaşamayacağımızı düşünüp ona göre davranınca veya ön yargımızı yansıtmıyoruz sansak bile enerjimizle belli edince zamanla gerçekten aynı kafamızdaki gibi birine dönüşüyor

Sonra da vay efendim "ben insan sarrafıyım/ hemen insanları okurum" diyen kişiler türüyor. Elbette insanları okuyabilen, sezileri güçlü insanlar var ama sayıları sandığımız kadar çok olmayabilir :)

Siz ne düşünüyorsunuz?