Bilgisayarların İçindeki Sır Perdesini Aralayalım

Bilgisayar / İnternet Teknik Destek Uzmanı, Dijital Dünya

Size uzun uzun formüller elektronik terimler kullanmadan basitçe bilgisayarların işleyişini anlatmaya çalışacağım.

İnsanoğlu önce elektriği keşfeder, sonra elektriği belli metotlarla programlayarak terbiye etmeyi öğrenir. Mesela "karanlık olduğunda ışık yansın gibi" işte o zaman elektronik kavramı hayatımıza girer.

Evimizdeki akıllı TV'ler çamaşır makineleri akıllı telefonlar aslında hepsi birer bilgisayardır denebilir. Bunlar belli başlı işler için programlanmıştır.

Programlama nedir?

Burada aklıma gelen en güzel örnek çamaşır makineleridir. Çamaşır makinesinin içinde bir çip vardır ve önceden programlanmış sabit bilgiler içerir.

Bilgisayarların İçindeki Sır Perdesini Aralayalım

Komutlar kabaca şöyle işler

  • Su al
  • Yeteri kadar dolmadıysa tekrar al
  • Suyun sıcaklığını ayarlanan seviyeye ayarla
  • Yeterli sıcaklık olduysa moturu 10 tur sağa çevir
  • Durduğunda 10 tur sola çevir
  • Durulama komutu geliyor suyu tahliye et

Kabaca bu şekilde çipindeki komutları işler bunların dışına çıkarak kendi kendine yeni komut yürütemez. ( Ancak bazı çamaşır makineleri yürüyebilir 🤣 )

Peki nedir bu bilgisayarın içindeki malzemeler?

Aslında bir oda büyüklüğünde bilgisayarın atalarından bahsetmeyeceğim. Zaman içerisinde transistör keşfedilir ve bu sayede mesela atarilerin içinde var olan çipler üretilmeye başlanır.

İlk başlarda her şey bu çiplerin içindedir CPU da Ram de Ekran kartı da ses kartı da hepsi tek bir çipin içine konumlandırılmıştır.

İlk çiplerden:

Bilgisayarların İçindeki Sır Perdesini Aralayalım

Ancak zamanla bu birimler o kadar geliştirilir ki artık hepsi kendi başına bir çip haline getirilmeye başlanır.

Ekran kartı o kadar karmaşık hesaplar yapabilir oldu ki artık ayrı bir kart oldu ve ses kartı da işlemciden ayrıldı. Ses çipinin ayrılmasının en büyük sebeplerinden biri gittikçe karmaşıklaşan çip yapıları seste elektronik cızırtılar ve gürültü yapmaya başlamıştı. Ses kartını uzağa konumlandırılarak sorunu çözdüler.

Ve günümüz bilgisayarları ortaya çıktı. Bilgisayarlar sabit programlı çipler yerine artık bizimde programlayabildiğimiz ya da hazır üretilmiş programları kullanabildiğimiz bir cihaz haline geldi.

İşlemci (CPU) +Ram + Sabit disk nasıl çalışır.

İşlemci temelde verilen komutları sırayla işleyen birimdir. Yani çamaşır makinesi örneğini hatırlayın evet bu kadar basit değil ama kabaca sırayla komutları işler.

İnsandan örnek vermek gerekirse mesela beynimiz (işlemci) ve önümüzde bir kullan at kağıtlar (ram) var ve aynı zamanda bir de ajandamız(sabit disk) olsun.

Sırasıyla şunlar bizden istendi.

  • 2 ile 2'yi topla
  • 3 ile 2'yi çarp
  • Çıkan iki sonucu topla
  • Çıkan sonucu kalıcı olarak kaydet

Bizde sırasıyla yapalım

  • 2 ile 2'yi beyinde (CPU) topla sonuç 4 kullan at kağıda yaz (RAM)
  • 3 ile 2'yi çarp (CPU) sonuç 6 kullan at kağıda yaz (RAM)
  • Çıkan iki sonucu topla

İşte burada bir duralım bunları toplamak için önceki sonuçları hatırlamamız lazım bunu bizde yapan hafızadır. hafızamız daha 5 dakika önce yaptıklarımızı bize hatırlatır ki bu akıl yürütebilmemiz için bir gerekliliktir.

Bilgisayarlarda ise bu sonuçlar geçici süreliğine RAM de tutulur İşlemci lazım olduğunda RAM den bunları ister. Bu da bizim örnekte sayfaya yazdığımız sonuç kayıtlarıdır.

İşlemci sonucu buldu ve bunu kaydetmemiz istendi o kağıtlar kullan at kağıtlardı bunları hiç unutmamak üzere nereye yazalım?

Ajandaya yazalım ki bir daha aradığımızda orda bulalım işte Sabit disk burada devreye girer. Cihazın elektriği kesilse de kaydedilen veriler orada saklanır.

Bios çipi neye yarar.

Bir çok elektronik aletin ayrıca bios çipleri olur. Burada cihazı kapatıp açtığımızda tekrar işlevleri parçaları hatırlatılır. Çünkü elektrik yokken cihaz her şeyi unutur.

Mesela yine insandan örnek verelim;

Sabah uyandınız ve hiç bir şey hatırlamıyorsunuz. Eliniz var ayağınız var ama ne işe yarıyor unuttunuz. Sanal bir bios çipimiz olduğunu farz edelim o bize tek tek adın şu, soyadın bu, elin şu işe yarar, burnun koklar, ayağın yürür ve koşar gibi her sabah size tekrar hatırlatıyor. İşte bios'un görevi de budur.

Umarım telefonun bilgisayarın TV'lerin o içeride dönen karmaşık dünyasını sizlere biraz olsun anlatabilmişimdir.

Anlattığım şeyler cihazları elbette tam olarak açıklamaz ama hiç bilmeyen insanlar için biraz da olsa fikir verir olduğunu düşündüm.

Saygılarımla.

Bilgisayarların İçindeki Sır Perdesini Aralayalım
9
27
Görüşünü yaz
9Kız Görüşü
27Erkek Görüşü

En İyi Kız Görüşleri

  • Tuğçefalanyani
    Teşekkürler artık bilgisayarın içindeki sır perdesini aralayabileceğiz
    Sevdim 1 Kişi
    Görüş hala geçerli mi?
  • Serenia
    Çok güzel bilgiler. Ellerine sağlık.
    Sevdim 1 Kişi
    Görüş hala geçerli mi?

Diğer Görüşler İçin Aşağı Kaydır

Kızlar & Erkekler Ne Diyor?

727
  • fangoria
    bence geçen yüzyılın en büyük icatı bilgisayarlardır
    Sevdim 1 Kişi
  • spacescom
    Güzel bir paylaşım olmuş en temel düzeyde programlama ile işlemin nasıl yapıldığını anlatmak açıklayıcı olmuş.

    CPU nun çalışma prensibine değinmende güzel olmuş fakat sonrasının gelmemesi belki biraz beklentide hayal kırıklığına sebep olmuş olabilir.

    Sonraki paylaşımlarda devamını yapman da eminim çok güzel olacaktır.

    Ram, hard disk, girişler, bağlantılar ve diğer çevre birimleri ile programlamanın bunlar üzerine etkisine de değindiğinde harika olabileceğine inanıyorum.

    Sonrasında da aşağıdaki cihazlar ile programlamanın etkisini anlatman bence paylaşımlarını harika yerlere götürebilir.

    RAM
    Genellikle makina kodunu depolamaya yarayan geçici bellek.

    HARD DİSK
    Dijital ortam kayıt ve bilgilerini kişinin kendi isteği ile silmesi yahut dosyalara ait biçimin bozulması haricinde sürekli olarak depolayan aygıt.

    EKRAN KARTI
    Bilgisayarın içerisinde makina kodları ile oluşan kodları okuyarak ekrana görüntüyü yansıtmaya yarayan aygıttır.

    Bilgine sağlık
    Sevdim 1 Kişi
    • Devam yazısını yayınladım. Teşekkürler.

  • UDixon
    Benim bilgisayarda arada bir 1 2 saniyelik siyah ekran olup düzeliyor internette takılırken yeni aldım daha 5 6 ay anca olmuştur
    Sevdim 1 Kişi
    • İnternet tarayıcısının ayarlarından Gpu hızlandırma özelliğini kapatıp deneyin.

    • UDixon

      Nerden yapıyoruz o ayarı ilk kez duydum

    • Hangi tarayıcı olduğuna bağlı, ona göre Google da aratın rahatça yaparsınız.

  • biradetmehmet
    Hiç ilgimi çekmedi bu bilgisayar meselesi cok üstüne gittim ama yok olmuyor asambly bilen adamla ev arkadasıydım genede üstüne gidemedim hiç çekmedi beni sürekli değişiyor olması belkide hoşuma gitmedi
    Sevdim 1 Kişi
  • RubbieRolePlayy
    Takı tasarım işine girdikten sonra programlama konusunda da bir merakım olmuştu. Burada da en basit seviyede güzel bilgiler verilmiş.
    Sevdim 1 Kişi
  • sedefcnn
    Bilgiler için teşekkürler 👏 baştan sona okudum. En azından kaba taslakta olsa faydalı bir bilgilendirme olmuş emeğinize sağlık.
    Sevdim 1 Kişi
  • Abdurrahman00t
    Okurken keyif aldım gerçekten. Hahaha teşekkürler ✨
    Sevdim 1 Kişi
  • Astreadoris
    Eline emeğine sağlık
    Sevdim 1 Kişi
  • Fasting
    Gayet basarili...
    Sevdim 1 Kişi
  • Dinazortreni
    Ellerine sağlık çok yararlı olmus
    Sevdim 1 Kişi
  • Emmigelburaa
    Bilgiler için teşekkürler 😇
    Sevdim 1 Kişi
  • Wlesya
    Güzel bilgiler olmuş teşekkür ederim.
    Sevdim 1 Kişi
  • alibilgin
    teşekkür ederim
    Sevdim 1 Kişi
  • hadigelbiraz
    Basit ve yüzeysel ama güzel bilgiler
    Sevdim 1 Kişi
  • postmodernpokemon
    Güzel içerik teşekkürler.
    Sevdim 1 Kişi
  • EmirAdakul
    Güzel bilgiler
    Sevdim 1 Kişi
  • staybehind2
    bilgisayarı ve elektiriğin en iyi tanımı
    Sevdim 1 Kişi
  • Mario45
    Çok güzel bilgi verici bir yazı olmuş teşekkürler
    Sevdim 1 Kişi
  • Atlas_du
    Eline saglik güzel yazi
    Sevdim 1 Kişi
  • yasin_s
    Evet sır çözdüm oleyyy
    Sevdim 1 Kişi
  • Daha Fazla (14)
YÜKLENİYOR...