Soğuk Savaş Döneminde Başlayan Uzay Yarışı Nasıl Sonuçlandı?

Soğuk Savaş ve Savaş Alanları

2. Dünya savaşı sonrasında kurulan dünya düzeni

2. Dünya savaşı sonunda Yalta konferansında savaş sonrası planlaması yapıldı ve dünya iki bloka ayrıldı. Liberal ve Komünist blok. Liberal blokta ABD, Birleşik krallık ve İngiliz uluslar topluluğu, Fransa, Almanya, İtalya, İspanya, Türkiye, Japonya, Kore gibi ülkeler yer alıyordu. Komünist blok ise kendi içinde değişiklik gösteren komünizmin yorum farklarından dolayı birkaç parça idi. Çin Halk Cumhuriyeti kendi başına bir bloktu. Sovyetler Birliği içinde Çekoslovakya, Romanya, Macaristan, Doğu Almanya, Bulgaristan gibi ülkeleri barındırıyordu. Bir de bunlardan ayrı hareket eden Yugoslavya federasyonu ve Arnavutluk vardı. Ama işin aslı iki büyük güç bloku vardı. ABD'nin başını çektiği NATO ve Sovyetler Birliği'nin başını çektiği Varşova Paktı

Soğuk savaş neydi?

Soğuk savaş bu blokların birbiriyle doğrudan çatışmaya girmediği ama sürekli olarak da siyasi, diplomatik, istihbari, askeri, teknolojik, sportif alanlarda birbirini taciz edip açık düşürme faaliyetlerinden oluşuyordu. Aslında sinir savaşıydı yapılan. Bu kadar farklı alanda mücadele sürse de dünyada soğuk savaşın daha çok askeri boyutu bilinmektedir. Karşılıklı silahlanma yarışından dolayı.

Askeri-Teknolojik alanlarda Soğuk Savaş

Aslında bu görsel soğuk savaşın durumunu çok güzel anlatıyor. İnanılmaz güçlü silahlar geliştirilmiş olsa da birbirlerine karşı hiç kullanmadılar. Karad, deniz ve hava askeri alanlarındaki kızışma sovyetler birliği tarafından uzaya da taşındı.

Uzay yarışı başlıyor

Uzay yarışı 1957 yılında başladı. 4 Ekim 1957'de Sovyetler birliği ilk yapay uyduyu yakın yörüngeye oturttu. 83 kg ağırlığındaki Sputnik 1 uydısı iyonosfer tabakasının elektron yoğunluğunu ölçüp telsizlerle kodlanmış bip bir sesleriyle bilgiler gönderdi. Yerden 215 ile 865 km mesafede ölçümler yapan Sputnik 22 gün boyunca farklı yükseklikteki noktalardan bilgiler gönderdikten sonra bataryaları bitti ve atmosfere girerek yandı.

Sputnik'ten 4 ay sonra ABD de Explorer-1 uydusunu uzaya göndermiş olsa da bir adım geriye düşmüşlerdi.

Uzaya giden ilk insan Yuri Gagarin

Sovyetler yine öndeydi. 1961 yılı 14 nisanda uzaya ilk insanlı seyahati onlar gerçekleştirdi. Kozmonot Yuri Gagarin uzaya gönderilen ilk insan olarak tarihe geçti. Amerika yine geride bırakılmış ve prestiji sarsılmıştı. Sovyetlerin teknolojik ve bilimsel olarak daha iyi durumda olduklarına Amerikan halkı inanmaya başlamıştı. Bu soğuk savaşta önemli bir aşamaydı. Psikolojik üstünlük Sovyetlerdeydi. Gagarin 108 saatlik uzay yolculuğunda batı blokuna atılan golün adıydı. 5 Mayıs 1961 tarihinde de Amerika uzaya ilk insanlı seyahati yapmış olsa da karizma çizilmişti bir defa.

Bir muamma: Ay yolculuğu

Amerikan Başkanı John Fitzgerald Keneddy Amerikan halkının bozulan moralini iyileştirmek için Amerika'nın Aya insanlı yolculuk yapacağı vaadinde bulunarak moral aşılamaya çalıştı. 16 Temmuz 1969 tarihinde ABD Apollo 11 adlı uzay aracıyla aya gidildiğini ilan etti ve buna ait olduğunu iddia ettikleri ses ve görüntü kayıtlarını televizyonlardan yayınladılar. Psikolojik üstünlük Amerika'lılara geçmiş olsa da aya gerçekten gidilip gidilmediği halen bir muamma olarak kalmıştır. Zira o yıllarda ne elektronik, ne de televizyon yayın sistemleri Ay'dan yayın yapacak kadar gelişmiş değildi. İndiği iddia edilen uzay aracı ise dünyaya yayın yapabilecek güçte bir radyo ve televizyon vericisi taşıyabilecek büyüklükten çok çok uzaktaydı. Daha ilginç olan ise teknoloji o güne göre milyonlarca kat daha iyi ve ileri derecede olmasına rağmen hiçbir ülke tarafından bir daha Ay'a insanlı yolculuk yapılmamış olması. Bu durum da yayınlanan bu görüntülerin aslında bir film seti olduğu düşüncesini kuvvetlendiriyor.

Uzay yarışı kızışıyor

1980'li yıllarda Sovyetler Mir Uzay istasyonunu kurdu ve kozmonotların orada bilimsel çalışmalar yapmaya başladığını açıkladı. Amerika yine sovyetlerin gerisinde kalmıştı. Yine soğuk savaşın uzay maçında gol yemişlerdi. Ardından onlar da Önce Uzay mekiği projesini hayata geçirerek uzaya tekrar tekrar gidip gelebilecek bir uzay aracı geliştirdiler.

Bu çerçevede 1981 ile 1991 yılları arasında ürettikleri Columbia, Challenger, Discovery, Atlantis, Endeaovur adlarını verdikleri uzay araçlarını kullanmaya başladılar. ardından da Uluslararası uzay istasyonu adında bir yapıyı uzaya gönderdiğini açıkladı ve astronotların bilimsel çalışmalar yaptığını duyurdu.

Uzayda en uzun süre kalma yarışı

Amerikalı Astronot Michael Scott Kelly 240 gün uzayda kalarak bir rekor kırdı. Buna Rus kozmonot Valery Polyakov 437 günle cevap verdi. Amerika yine gol yemişti. Yani uzay yarışında Ruslar hep önde görünüyorlar.

Biraz da eğlenelim

Umarım beğenmişsinizdir.