Ataturk liberal miydi?

Tamam da Ataturk medeni bilgiler kitabinda "demokrasinin esas itibariyle şahsi (bireysel) oldugunu" soyluyo. Halbuki sosyal demokrasinin Türkçe anlami "toplumsal demokrasi"dir. Ataturk demokrasiyi esas itibariyle bireysel goruyo. Nasi sosyal demokrat olsun?

Ayrica sosyal demokrasi zaten ekonomik kapitalizmden baska bir sey degildir. Sosyal demokrasi kapitalizmi reddetmez, yumusatilmis ve adillestirikmis bir kapitalizmi brnimsrr.

Ustad devletci de ne demek yani onu bilmiyom ki :(

Liberal ekonomilerde olduğu gibi özel sektör istediği alanda yatırım yapabilir, fabrika ve şirketler kurup üretim ve ticaret yapabilir.
İlave olarak devlet de stratejik veya önemli gördüğü alanlarda yatırım yapıp fabrika ve işletmeler kurabilir. Bunlar kar amacı güden kuruluşlar olabileceği gibi kar değil vatandaşın işini veya hayatını kolaylaştırmak üzere kar amacı gütmeyen kuruluşlar da olabilir.
1983 yılına kadar Türkiye devletçi ekonomi sistemini uyguladı. 1983-2002 arasında Devletçi ekonomi geri plana itilereek liberal ekonomi Ön plana çıkarulmaya başlandı. 2002 yılında AKP’nin iktidara gelişinden itibaren devletçi ekonomi tamemen terk edildi.
İstanbul’da 1. ve 2. Boğaz kçprüleri devletçi ekınominin, 3. köprü liberal ekınominin ürünü. Fiyat kıyaslamasını yaprsan ne demek istediğimi anlatsın.

Eyvallah com guzel aciklamissin ama kafama takilan birkac nokta var...

Mesela devletcilikte, liberal ekonomide oldugu gibi ozel sektorun istedigi alanda yatirim yapabilrcrgini soylemissin ancak Ataturk doneminde ozel sektorun pek cok alana girmesi yasakti. Mesela sigara, tutun, tuz, alkollu ickiler vb. gibi pek cok sey sadece devlet tarafindan idare ediliyordu.

Keza turkiyede elektrik ureyen birkac turk ozel anonim sirketi de ataturk tarafindan 30'larda zorla devlete alindi. Ayrica turk ve yabanci su dagitim sirketleri de devletlestirildi.

Yine ataturk doneminde tamami ozel sektore ait olan demiryollarinin %75'i ataturk doneminde %25'i de inonu doneminde devletlestirildi ve ozel sektorun ulasima yatirim yapmasi engellendi. Karayolu ve kopruler desen zaten yasaya gore ya devlet tarafindan yapiliyordu ya da il ozel idaresince (belediyeler) ihale yoluyla yapiliyordu.

Mesela baska bir ornek de havayollari. Thk haricinde havayolu sirketi kurmak da yasakti. Thk (tabii yurticindrki) havayolunu tekel altinda tutuyordu.

Ayrica sahiller, korfezler ve liman isletmeleri falan da hep devletindi. Ozele yasakti hatta ozelin elindekiler hep alindi.

50 hektari gecen butun ozel ormanlar (ulkedeki ormanlarin %80-90'ı) orman yasasi ile devlete alindi. Keza ozelin elindeki tarim topraklari bile kamulastirildi.

Ya biliyorum uzun oldu kb ama ben bu isi tam anlamadim. Ozelin girmesinjn yasak oldugu, ozelin elinde bulunanlara da el konulan bir rejim liberalizmden cok uzak degil mi?

Bir de bisey daha sormak istiyorum: Ataturk doneminde ozel sektorun girdigi ozellikle endustriyel alanlarda devlet ozel faaliyetin hammadde maliyetinden satis fiyatina kadar her seyine karisilabiliyor, sirketlerin gelir gider dengesine bile mudahale edilebiliyormus. Bu cok sacma degil mi? Hatta ozel sektorun hangi mali hangi fiyaytan ithal ve ihrac edebilecegine bile devlet karar veriyormus. Bunun mantigi ne

Bu kadar uzun sorunun cevabı 2 saatlik konferans demektir

Ya ben napcam son iki gune biraktim odevi. Simdi kitaptan bakiyorum kitapta iki paragraf bsi yaziyo. Sitelerden bakiyorum biri liberal diye biri sosyalist anlamadim gitti

Demek ki ödevi sın güne bırakmamalıymışsın

Evet ya ah ap*tal kafam. Hep boyle yapiyorum ayvayi yedim simdi. :(