İş görüşmesine gider gitmez işi kapmak için neler yapmalıyım?

Bilişim sektörü başta olmak üzere farklı sektörlerde yönetici olarak çalıştım ve 20 yıldan uzun süredir sektörde herhalde on binden fazla iş görüşmesi yapmışımdır. Dünyanın çok farklı ülkelerinden çok sayıda iş görüşmesine kendim de girmişimdir.

Özetle sorunun cevabı değişir. Ve yine kısa cevap vermek gerekiyorsa, başvurduğunuz pozisyon şayet ön planda olmanızı gerektiren, görüntünüzün önemli olduğu, insanlarla iletişimin yüksek olduğu bir pozisyon ise, kesinlikle görünümünüze önem vermeniz gerekir.

Şayet daha asosyal bir iş başvurusu yapılıyorsa, belki bütün gün bilgisayarın önünde vakit harcayacağınız bir iş varsa, görünüm çok daha arka planlarda kalacaktır. Ancak yine de önemlidir.

Tabi yukarıdakiler işin teorik kısmı. Gelelim gerçek dünyaya.

Ne yazık ki insan kaynakları gibi alanlarda cinsiyet eşitsizliği var ve kadın egemen bir sektör. Dolayısıyla başvurduğunuz firma şayet biraz kurumsal bir yapıdaysa ve İK departmanı varsa muhtemelen ön elemeler İK departmanı tarafından yapılacaktır. İK departmanlarının çok sayıdaki sıkıntısından burada bahsetmek niyetinde değilim ama İK'ya gelen başvuruları iki gruba ayırmamız gerekiyor:

1. Dışarıdan yapılan başvurular: Bir şekilde, internet sitesinden, kariyer sitelerinden vs. yaptığınız başvurularda doğrudan İK'ya gelen ön değerlendirme süreci vardır ve çoğu firmadan çalışacağınız departmanın haberi bile olmadan İK tarafından kategorik olarak elenirsiniz. Burada makyaj konusundaki şartlar aslında kadın egemen bir dünyadaki makyaj şartları ile aynıdır. Aslında bunun detayını anlatmaya gerek bile yok, makyajın tipine göre bazan avantaj bazan dezavantaj oluşturabileceğini makyaj yapan bütün kızlar (site ismine atfen) biliyordur diye düşünüyorum ve hatta bu durum belki iş başvurusu yaptığınız şehre ve o şehirdeki o sektördeki kültüre göre bile değişebilir.

Genelde İK elemesinden sonra çalışacağınız departman ile görüşmeniz organize edilecek ve belki aynı gün belki farklı günlerde toplantı olacaktır. Buradaki giyiminiz ve makyajınız ise artık tamamen yapacağınız iş ve çalışacağınız kültür ile ilgilidir. Mutlaka ve mutlaka bir iş görüşmesine gitmeden önce o şirketi ve çalışanlarını araştırın, mümkünse başvuru yaptığınız departman yöneticisini araştırın (örneğin linked-in gibi sitelerden ulaşabilirsiniz).

2. Referans ile yapılan başvurular: Bu başvurularda ise, ya başvuru sırasında bir referans sizin isminizi vermiştir veya doğrudan çalışacağınız departman ile ilgili bir talep gelmiştir. Burada İK'nın görevi daha çok sizin ilgili departman ile görüşmenizi organize etmek ve talebe göre değerlendirme sürecinde yer almaktır. Bir önceki maddede yazdığım ikinci görüşme gibi durumu düşünebilirsiniz.

Özetle, her zaman için bakımlı olmak iyidir. Makyajın tarzına ve şekline göre değişik dirençlerle karşılaşıldığını gördüm. Dolayısıyla yerine göre karar vermek ve mutlaka öncesinde araştırma yapmak önemlidir.

Ayrıca, çoğu zaman makyaja gelene kadar çok daha kritik konular elenme sebebi oluyor. Örneğin; bir iş ilanımızda yaşadığımız tecrübeden bahsetmek istiyorum.

1000'e yakın başvuru olmuştu, başvuranlar arasında 100 kişilik kısa liste oluşturduk. Daha sonra bu 100 kişinin 50 kişisini değiştirmemiz gerekti. Çünkü bir kısmının bilgileri hatalıydı. İK tarafından yapılan kontrollerde CV'lerin hatalı, yanıltıcı veya eksik bilgi içerdiği anlaşıldı. Örneğin; lisans mezunu aranan pozisyona ön lisans mezunu kişilerin başvurması gibi mekanik hatalar vardı. Sonuçta 100 kişilik tam bir liste hazırladık. Bu kişiler arandı, bir kısmı nereye başvurduğunu bile bilmiyordu, bir kısmına ulaşamadık (nedense iletişim bilgileri ile ilgili sorunlar vardı), görüşme randevusu verilenlerin bir kısmı hiç gelmedi, bir kısmı geç geldi, toplamda 50 kadar kişi ile (yarı yarıya) sağlıklı bir mülakat imkanı oldu.

Bu 50 kadar kişinin arasında ise görüşmeye parmak arası terlikle gelenden, annesi ve babası ile gelip toplantıya beraber girebilir miyiz diyene kadar çok değişik tecrübeler yaşadık. Görüşmelerden sonra nihayetinde elimizde 10 kişilik bir listemiz vardı ve bu kişilere iş teklifi yapıldı. Sonuçta tamamı işe başvuru yapmış kişilerdi. Ancak 5 tanesine teklif sonrası ulaşılamadı veya ulaşılsa bile bizden ek süre istedi. Üstelik talep ettikleri maaş dahil bütün sosyal imkanlar sağlanıyordu. Muhtemelen aynı anda birden fazla yere başvuru yapan kişilerdi ve diğer firmaların dönüşünü bekliyorlardı. Kalan 5 kişi teklifi kabul ettiler. İK, işe başlangıçla ilgili bilgileri ve gerekli evrakları iletti 2 kişiyi de burada kaybettik, işe başlaması gereken tarihte gelmediler ve her nedense bu durumu bildirme ihtiyacı bile duymadılar. Sonuçta 1000 kişilik başvurudan 3 kişi kalmıştı ve hikayenin devam eden kısmı işe başvuru ile ilgili olmadığı için burada anlatmayacağım.

Ancak başta söylediğim gibi genelde makyaja gelene kadar çok farklı süreçler işliyor ve işe başvuran gözüyle anlatılan hikayelerin bir de iş veren tarafı var. Genelde iş veren tarafı çok anlatılmaz. Belki bir hayat tecrübesi olarak farklı bir bakış kazandırır diye burada anlatmak istedim.

Umarım faydası olur.