"Psi"li Meslekleri Karıştırmaya Son!

Eveet, zaten normal hayatta karşılaştığım bu karışıklığı saymıyorum bile. Ama sitede gördüklerim sebebiyle şu Bence'yi yazmak istedim.

Psikiyatri nedir, psikiyatrist kimdir?

Psikiyatri akıl hastalıklarının teşhisi, tedavisi ve önlenmesi ile uğraşan bilim ve hekimlik dalıdır tanım olarak. Yani tıbbın alt alanıdır, kardiyoloji veya nöroloji gibi. Genelde ilaç gerektiren hastalıklarla uğraşır; şizofreni, bipolar gibi. Devlet hastanelerinde yine genel olarak yatılı servislerde çalışırlar, haftada 2 defa yapılan vizitler ile hastaların durumunu ve ilaçlarını tartışıp daha sonrasında polikliniğe geçerler, böylece randevulu hastalarla da ilgilenirler. Bu mesleği yapabilmek için 6 sene tıp okuyup üstüne sınava girip TUS kazanıp 4 sene uzmanlık yapmak gerekir. Yani totalde 10 senelik bir eğitimdir. Genelde "ilaç veren" olarak tanınırlar. Evet, başta antidepresan olmak üzere hastalıkları tedavi etmek amaçlı ilaç yazabilen hekimlerdir bu kişiler.

Psikoloji nedir, psikolog kimdir?

Geldik benim hem bilip hem bilmediğim alana :) psikoloji mezunuyum ama alanda bir deneyimim olmadığı için genelde sorulan sorulara "ben bilmem onları" diye cevap verir ve geçiştirmek zorunda kalırım, çünkü bizim bölümün de kötülüğü bu. Psikoloji; insan davranışları ve zihinsel süreçleri ile birlikte bunların altında yatan nedenleri inceleyen ve araştıran bilim dalıdır. Üniversitelerin Fen Edebiyat veya İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi mezunudurlar, 4 yıl lisans eğitimleri vardır. Ancak herhangi bir üniversitenin lisans öğretim programına bakarsanız sadece tarihi bilgiler işlendiğini görebilirsiniz. Psikoloji tarihi, gelişim psikolojisi (ki içinde tarih var) vs. Durum böyle olunca o 4 senede pek bir şey öğrenmiyor insan, bu sebeple de bir nevi bizi yüksek lisansa zorunda bırakıyorlar. Yüksek lisansta bizim TUS'umuz gibi, uzmanlaşmaya dair bir eğitim oluyor.

Alt dal olarak gelişim psikolojisi, adli psikoloji gibi alanlar olduğu gibi klasik ve çoğu öğrencinin yöneldiği "klinik psikoloji" en popüler alandır. Devlet hastanelerinde genel olarak testör görevi görür, psikiyatristin yönlendirdiği kişilere test yapar, raporunu yazar ve tekrar psikiyatristlere bu raporu iletir. Psikiyatristlerin olduğu gibi yatılı serviste de görev alırlar, vizitlere girerler ama çoğu orada ne yazık ki saksı gibi durur. Özelde durum biraz daha normaldir, danışan görebilir. Genellikle "sohbet eden(!)" olarak bilinirler. Psikolog için internette çokça görsel çıksa da bana en uygunu yukarıdaki geliyor, çünkü psikologların çoğu ne o fotoğraflardaki gibi kişiyi divana yatırır ne de beyaz önlük giyerler. En normali bu :)

Psikoterapi nedir, psikoterapist kimdir?

Psikoterapi; bireylerin duygusal ve davranışsal sorunlarının çözümünü, ruh sağlıklarının geliştirilmesi ve korunmasını amaçlayan tekniklerin genel adıdır. Psikolog genel olarak teknik uygulamaz, yani lisans mezunu psikolog gelip size yetkin bir şekilde Bilişsel Davranışçı terapi uygulayamaz. Çünkü neden, çünkü bu da paraya bağlanmış :) Bunu yapabilmek istiyorsanız üzerine buna dair eğitimler almanız gerekir. Örneğin benim kendimi yakın hissettiğim Gestalt Terapisi için şuradan da bakabileceğiniz gibi 4 senelik bir eğitim gerekir, ücretini ne yazık ki hatırlamıyorum ama birkaç bin tl olması lazım. Yani her psikolog psikoterapist değildir.

Psikolojik danışma nedir, psikolojik danışman kimdir?

Tanımının zor olduğu ve kesinlikle tam tanımını yapamadığım bir meslek kendisi. TPD'de(Türk Psikologlar Derneği) psikoloğun sağlık çalışanı, psikolojik danışmanın ise eğitim çalışanı olduğu söylenirken PDR mezunu arkadaşım bu tanıma kesinlikle karşı çıkıyor. O yüzden bildiğim kadarıyla söylemeliyim. Psikolojik danışma üniversitelerin Eğitim Fakültesi'nde bulunan ve kısaca PDR dediğimiz bölümdür. R'sini simgeleyen Rehberlik, aslında bu bölüm mezunlarının okullarda çalışabileceğini gösterir, ama çeşitli alanları vardır çalışabilecekleri. Hatta klinik psikoloji yüksek lisansı yapıp "klinik psikolog" olarak çalışanlar da vardır ki ben onaylamıyorum ama yapıyorlar :) Psikoloji okuyanların aldığı dersin birçoğunu alıp üstüne eğitim psikolojisiyle ilgili de dersler alıyorlar genel olarak.