Oktay Sinanoğlu Kimdir?

Oktay Sinanoğlu, 1960 yılında Yale Üniversitesi'nde öğretim üyesi oldu. 1 Temmuz 1963'te kimya alanında tam profesörlük unvanı aldı.
1964'te Yale Üniversitesi'nde teorik kimya bölümünü kurdu. Yale'deki görevi boyunca, "Atom ve Moleküllerin Çok-Elektron Teorisi" (1961), "Çözgeniter Kuramı" (1964), "Kimyasal Tepkime Mekanizmaları Kuramı" (1974), "Mikrotermodinamik"(1981) ve "Değerlik Kabuğu Etkileşim Kuramı" (1983) çalışmalarını gerçekleştirdi. 1988 yılında, laboratuvar ortamında birleştirilecek olan kimyasalların, birleştirmenin ardından nasıl tepki vereceklerini öngörebilmek amacıyla, kendi geliştirdiği matematik teorilerine dayanan devrimsel bir yöntem olan ve "Sinanoğlu İndirgemesi" olarak adlandırılan yöntemini yayınladı. Sinanoğlu, Yale'de 37 yıl çalıştıktan sonra, 1997'de emekli oldu.
Aşağıdaki yorumlarda googledan biraz bakıp kimyagerdi yazmışlar lakin ününü kimyagerlik sayesinde değil yazdığı dilimize sahip çıkılması konuşu kitaplarla kazandı. Bye Bye Türkçe, Büyük Uyanış gibi kitaplarıyla ün kazanmıştır.

Yeni bir kitabını okudum, çok değerli bilgiler vardı içinde.
Oktay Sinanoğlu; dünyanın en genç yaşta profesör olmuş kişisi ve Nobel adayı, Türk kuantum kimyacısı, kuramsal kimyacı ve moleküler biyolog. 1953 yılında Ankara’da TED’in Yenişehir Lisesini birincilikle bitirdi. O zaman lisenin eğitim dili tamamen Türkçeydi, takviyeli yabancı dil dersleri vardı, sonradan kolej oldu. TED tarafından Amerika’ya burslu Kimya Mühendisliği için gönderildi.

1956 yılında Amerika Birleşik Devletleri Kaliforniya Üniversitesi, Berkeley’de Kimya Mühendisliğini birincilikle bitirdi. 1957’de Amerika Birleşik Devletlerinde MIT’den birincilikle Yüksek Kimya Mühendisi oldu. Alfred Sloan ödülünü aldı. 1959’da Kaliforniya Üniversitesi, Berkeley’de; Kuramsal Kimya Doktorasını yaptı, doktorasını yaparken iki ödül kazandı. 1959-1960 yıllarında Amerika Birleşik Devletleri Atom Enerjisi Merkezinde araştırmalar yaptı. 1961’de hem Harward, hem de Yale’de kendisinin yeni Nicem (“Kuantum”) Kimyası ve fiziği üzerine teorileri hakkında üst düzey derslerde yeni buluşlarını anlattı.

1962 yılında Batının 300 yılda EN GENÇ profesör oldu. (26 yaşında Yale Üniversitesinde); 1962 yılında Ortadoğu Teknik Üniversitesi mütevelli heyeti yalnız Oktay Sinanoğlu’na mahsus olmak üzere kendisine Danışman Profesör unvanını verdi.

Türkiye’de de kuramsal kimya bölümünü kurdu. Ortadoğu Teknik Üniversitesinde eğitimin Türkçe olması için uğraş verdi. Ama, tabii olmadı. 1964’de Moleküler Biyoloji konusunda ikinci kürsüsüne Yale Üniversitesine atandı. 1973’te Almanya’nın en yüksek Aleksander von Humboldt Bilim Ödülünü ilk kazanan kişi oldu. 1975’te Japonya’nın Uluslararası Seçkin Bilimci Ödülünü kazandı; yine 1975 yılında özel kanunla Oktay Sinanoğlu’na ilk ve tek, Türkiye Cumhuriyeti Profesörü unvanı verildi. 1976’da Japonya’ya Türkiye Cumhuriyeti Özel Elçisi olarak gönderildi. Kendisi Türk-Japon kültür, bilim ve eğitim ilişkilerinin temellerini atmıştır.

2015 Nobel Kimya Ödülünü kazanarak ülkemize büyük bir gurur yaşatan Prof. Dr. Aziz Sancar, “Başarımı memleketime ve Cumhuriyet devrinin başlattığı eğitime borçluyum’ dedi. Prof. Dr. Aziz Sancar’ın bu sözleri batı dünyasının son 300 yıldır çıkardığı en genç profesör olan Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu’nu akıllara getirdi.
İki kez Nobel’e aday gösterilen Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu, başarısının nedenini yalnızca kendi zekasına bağlamıyor, ortaokul ve liseyi o dönemde dünyadaki en iyi orta eğitimin verildiği Türkiye'de okumuş olmasına borçlu olduğunu söylüyordu.
Sinanoğlu, hayatını Türkçeye ve bilime adayan 20. yüzyılın en büyük Türk profesörlerindendi. 1963 yılında 50 yıldır çözülemeyen bir matematik kuramını bilim dünyasına kazandırarak 28 yaşında “tam profesör” unvanını aldı. Bilimin ana dille olması gerektiğini haykıran Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu, Türkçe’nin matematiksel yapısından dolayı en iyi bilim dili olduğunu da her fırsatta dile getiriyordu.
Sinanoğlu, bir Türk'ün bilim dünyasında neler yapabileceğini dünyaya gösteren büyük bir cevherdi. Türkiye’de bulunduğu dönemde çalışmalarını daha çok toplumda bir Türkçe bilinci oluşturmaya adadı ve Türkçe’nin yabancı dillerin istilası altında olduğunu vurguladı. Eğitim dilinin Türkçe olması gerektiğini ve yabancı dilin takviyeli olarak öğretilmesinin gerektiğini savundu.