Kızlar, Deneyim mi tecrube mi sizce?

Deneyimi olan ama tecrübesi olmayan erkek hepsi eski ilişkilerini abartılı şekilde anlatır, sürekli mağduru oynar ya da sürekli kahramandır, aynı hataları farklı isimlerle tekrarlar, kıskançlığı romantizme eder, sınır koyulduğunda agresifleşir, sorumluluk almaz. Çok şey yaşamış olabilir ama hiç durup kendine bakmamıştır.

Deneyimi tecrübeye dönüşmüş erkek geçmiş ilişkilerini anlatırken kimseyi suçlamaz, kendi hatasını kabul edebilir, duygularını abartmaz ve saklamadan ifade edebilir, kıskançlık duygusunu yönetmeye çalışır, sınırlara saygı duyar, haklı çıkmak yerine anlamaya odaklanır. Tetiklendiğini fark eder ama cezalandırmaz.

Deneyimli-tecrübeli erkek gergin hissettirmez. Heyecan olabilir ama kaos olmaz.

Sınırlara, hayal kırıklığına, çatışmaya, ilk tetiklenme anına, zamanlamaya verdiği tepkilere bakarak anlarım.

Bir erkeğin (aslında bir insanın) deneyimle tecrübe arasındaki farkı, anlattıklarından çok ilişkinin içinde sana yaşattığı hâlden anlarsın. Çünkü deneyim geçmiştedir; tecrübe ise bugüne sızar. Aynı şeyleri yaşamış iki insan düşün: biri hâlâ aynı yerden kanar, diğeri oraya artık basmaz. Aradaki fark budur.
İlk başta fark etmezsin. Çünkü başlangıçlar herkes için kolaydır. İlgi göstermek, güzel konuşmak, uyumlu görünmek deneyim işidir. Ama tecrübe, zorlanınca ortaya çıkar. Bir şey ters gittiğinde, sen bir sınır çizdiğinde ya da bir duygu yük getirdiğinde.

Mesela bir noktada rahatsız olursun. Bunu dile getirirsin. İşte orası kırılma anıdır. Deneyimi olup tecrübesi olmayan biri için bu, bir tehdit gibidir. Eleştirildiğini, yetersiz bulunduğunu hisseder. Savunmaya geçer, konuyu saptırır ya da seni “fazla hassas” olmakla suçlar. Çünkü yaşadıklarını anlamlandırmamıştır; sadece taşımaktadır. Bu yüzden en küçük çatlakta dökülür.
Tecrübesi olan biri ise durur. Hoşuna gitmese bile durur. Çünkü şunu bilir: birinin rahatsızlığı, onun değerini düşürmez. Bu fark çok sessizdir ama çok nettir. Sen konuşurken o kendini korumaya değil, durumu anlamaya çalışıyorsa, orada tecrübe vardır.
Bir başka önemli yer: çatışma. Tartışma çıktığında ne olur? Deneyimi olan ama tecrübesi olmayan biri tartışmayı bir güç savaşına çevirir. Haklı çıkmak ister, kontrolü kaybetmekten korkar. Ses yükselir ya da tam tersi, duygusal olarak ortadan kaybolur. Çünkü geçmişte yaşadıkları ona şunu öğretmiştir: “Ya kazanırsın ya kaybedersin.”
Tecrübeli biri için çatışma bir alarmdır, savaş değil. “Burada bir şey yolunda gitmiyor” sinyali gibi görür. O yüzden çözüme yönelir. Bu, onun daha az incindiği anlamına gelmez; sadece incinince ne yapacağını öğrenmiştir.
Kıskançlık meselesi de burada çok belirleyicidir. Deneyimi olan biri kıskandığında bunu dışarı taşır: kontrol eder, sorgular, sınırlamaya çalışır. Çünkü duygusunu yönetemez; duygu onu yönetir. Tecrübeli biri ise kıskançlığı önce içinde tanır. “Bu benim korkum” diyebilir. Bu cümleyi kurabilmek, yaşanmışlıktan değil, içgörüden gelir.

Tecrübesi olan birinin yanında insan kendini ispat etmeye çalışmaz. Sürekli anlaşılmak için çabalamaz. Çünkü orada bir alan vardır. Hatalar tolere edilir, duygular taşınabilir, sessizlik bile güvenlidir.

ne alaka