Şımarık Çocuk Yoktur, Yanlış Yetiştiren Aile Vardır: Olgun Çocuk Yetiştirmek İçin 10 Tüyo

Bizler çok fazla olgun çocuk yetiştirebilen bir topluluk değiliz. Dün bir arkadaş "şımarık çocuk" lafını kullanınca "şımarık çocuk yoktur, yetiştirme tarzı sorunlu olan aile vardır" diyerek bir Bence yazmak istedim. :)

1. Çocuğunuzun öz güvenini geliştirmesine yardımcı olabilirsiniz.

Ben öyle büyüdüm, eminim birçoğunuz da öyle büyümüşsünüzdür, sizin de hiç anneniz okula giderken çantanızı taşıdı mı, bağcığınız çözüldüğünde eğilip bağladı mı? Evet evet, benim de :D

Çocuklar kendi işlerini kendi görmeli ve emin olun görebilirler. O çanta onun sorumluluğundaysa o taşımalı. Bağcık bağlamayı öğretmek de zor değil. Tabii ki bu kolay olmayacak, biraz daha sabır gerektirecek ama çocuğunuz ileride öz güveni yüksek biri haline gelecek, bence değer. :)

2. Çocuğunuzla ilgili şeyleri onun seçmesi için ona bir fırsat verebilirsiniz.

Kazak alınacak anne alıyor, pantolon alınacak babaanne alıyor. Siz şu an annenizin aldığı şeyi beğeniyor musunuz? Muhtemelen hayır. Bırakın çocuğunuz seçim yapsın. Onun kıyafetlerini, oyuncaklarını siz seçmeyin ve neyi sevip neyi sevmeyeceklerine siz karar vermeyin. Tabii çocuğu derya deniz bir oyuncakçıda başıboş bırakmayın, böbrek bırakıp çıkarsınız. Ama onun zevklerine uygun 3 5 seçeneği ona sunun, hangisini beğeniyorsa o alsın. İleride başkası ne derse kabul eden biri haline dönüştürmeyin.

3. Çocuğunuzun bir yerlere yalnız gitmesine izin verebilirsiniz.

Günümüzde bu çok çok zor biliyorum. Ama burada da yaşa ve mesafeye uygun hareket edebilirsiniz. 8. sınıf çocuğunuzu 50 metre ötedeki okula elinden tutup götürmeniz öz güvenini yerle bir edecektir. Arkadaşları yanındaysa ödevlerini yapmak için bir arkadaşının evine gitmesine izin verebilirsiniz. Tabii ailelerin numaraları birbirinde olmalı bu durumda.

4. Çocuğunuza kendini kontrol etmeyi öğretebilirsiniz.

Yolda çığlık çığlığa bağıran çocuklara kötü kötü bakıyor ve "şımarık" diyorsunuz birçoğunuz ama olay ailede bitiyor. Çocuklar duygularını üst seviyede yaşar çünkü onları kontrol edecek prefrontal korteksleri de, süperegoları da henüz gelişmemiştir. Ancak o her çığlık atışında "aman yavrum al sana tablet, sus" derseniz çocuk tableti almak için çığlık atmayı bir yol olarak görecektir. Şımarık olan çocuk değil, şımartan aileler yani. Çocuğa duygularını kontrol etmeyi göstermeniz daha yerinde bir karar olacaktır.

5. Çocuğunuza öz disiplini öğretebilirsiniz.

Çocuk oyun ve eğlence ile ilgisi olmasa bile, kendilerini disipline etmeyi ve gerekli şeyleri yapmayı öğrenmelidir. Yatmadan önce dişlerini fırçalamak, oyuncaklarını toplamak ve ödevlerini yapmak günlük rutinin ayrılmaz bir parçasıdır. Ve ne yaptıklarını kontrol etmeden, ödevlerini yapmalarına izin verin ve sadece dişlerini fırçalamayı hatırlatın. Başında durup kontrol etmeniz onda güvensizlik hissi uyandıracaktır. Ödevlerini lütfen ama lütfen siz yapmayın.

6. Çocuğunuzun cevap vermesine izin verebilirsiniz.

"Kaç yaşındasın bakalım sen?" diye soran komşu teyzeye "8 yaşında teyzesi :)" diyen anneler, amacınız ne? Çocuğunuzun ağzı da dili de kaç yaşında olduğuna dair bilgisi de var. Kendilerini açıklamak için konuşmalarına izin verin, yoksa pısırık, kendi değerlerini savunamayan çocuklar yetiştirmiş olacaksınız.

7. Kızdığınızda nedenini ve etkisini çocuğunuza açıklayabilirsiniz.

Eylemlerinizi çocuğunuza açıklayın. Vazoyu kırdı ve azarlayacaksınız, bunun sebebini söyleyin. "Evde koştuğun için vazo kırıldı, canın yanabilirdi" demek "vazoyu kırdın it oğlu it" demekten daha yararlı emin olun. :) Hatalarını fark etmesi ve buradan bir ders çıkarabilmesi için onun neden hata olduğunu anlaması gerek.

8. Çocuğunuzun hata yapmasına izin verebilirsiniz.

Çocuklar bazı ebeveynlerce "proje" olarak kullanılıyor. Bizim zamanında yapamadıklarımız çocuklar için koyulan hedefler haline bürünüyor. Doktor olmak isteyip olamayan bir babanın çocuğunu hep bu yönde yetiştirmesi gibi... Ancak çocuklar hata yapar. Hepimiz yaparız, insanız çünkü. Hata yapmasını önlemek ve ona toz pembe dünya yaratmaya çalışmak yerine hatalarında her zaman yanında olduğunuzu ve hatalarından ders çıkarmayı öğretmeniz daha iyi olacaktır. Hatalar, hayal kırıklıkları da hayatın bir parçası.

9. Çocuğunuzun kendi fikrini söylemesine yardımcı olabilirsiniz.

Madde bağımlılarının bir kısmı "hayır" diyemeyen çocuklardan çıkıyor. Kötü arkadaş deneyelim dediğinde hayır diyemeyen çocuk maalesef bu davranışa katılıyor ve sonu hüsran.

Çocuğunuzun kendi fikirlerini söylemesini destekleyebilirsiniz. Başkalarına bir şey ispatlamak ya da başkalarına uymak için kendi fikirlerini içine atmasını engellemiş olursunuz böylece. Evde bir karar alınacaksa ondan da fikir alın.

10. Çocuğunuza her zaman bebek gibi davranmamayı deneyebilirsiniz.

3 yaşına geldiğinde çocukta bazı motor beceriler gelişmeye başlar. Örneğin oyuncaklarını toplayabilirler. Biraz daha büyüdüklerinde ise size çamaşır sepetini getirip çamaşır makinesine birkaç çamaşırı atma becerileri olacaktır. Her şeyi onun yerine yapmayın, onu da yanınıza alın.