Ağlayıp kapınızda yatan mı, hatasını kabul edip sessizce geri çekilen mi? Gerçekten pişman olan hangisi?

Bazen bir insan tarafından kırıldığınızda ya da birini hayatınızdan çıkarmak zorunda kaldığınızda, karşı tarafın verdiği ilk tepki size olan sevgisini değil; aslında kendi bencilliğinin boyutunu ele verir. Çoğumuzun ilişkilerde bizzat yaşayarak tecrübe ettiği, dışarıdan bakıldığında ise sıkça karıştırılan iki zıt profil var:

1. Tip (Gürültülü / Histerik Pişmanlık): Aralıksız arar, uzun duygu sömürüsü dolu mesajlar atar, kapınızda yatar, ağlar, "Sensiz yaşayamam, beni nasıl bırakırsın?" tiratları atar. Toplum ve popüler kültür bunu genelde "Baksana ne kadar çok seviyor, mahvoldu" diye romantize eder. Oysa nörobiyolojide bu çoğunlukla vicdani bir muhasebe değil; beynin panik merkezi olan amigdalanın devreye soktuğu ilkel bir yatıştırma (fawn) refleksidir. Karşı taraf o an sizin canınızın ne kadar yandığını umursamaz. Bütün derdi, terk edilme dehşetini bastırmak, tavan yapan stresini düşürmek ve sizi geri kazanarak kendi konfor alanını kurtarmaktır. Sınırlarınıza saygı duymaz, sizi duygusal şantajla köşeye sıkıştırır. Kriz geçip güvende hissettiğinde ise neredeyse her zaman eski fabrika ayarlarına geri döner.
2. Tip (Sessiz, Vakur ve Onurlu Pişmanlık): Hatasını eğip bükmeden, bahanelerin ardına sığınmadan kabul eder. Dürüstçe özrünü diler ancak tiyatral gösterilere girişmez. En önemlisi; sizin kırgınlığınıza, zamana ihtiyacınız olmasına ve hatta onu affetmeme hakkınıza koşulsuz saygı duyar. Sizi kendi vicdanını rahatlatmak için paravan olarak kullanmaz; hatasının bedeli neyse onu sessizce sırtlar ve geri çekilir. Bu tavır yüksek bir bilişsel olgunluk ve stoacı bir karakter gerektirir. Çünkü gerçek telafinin gürültülü laflarla değil, davranışın kendisiyle yapılacağını bilir.
İnsan en çok, karşısındakinin "özür dilerken" bile sadece kendi korkusunu ve vicdan azabını dindirmeye çalıştığını fark ettiğinde soğuyor.