Çocuğuma Çevre Bilincini Nasıl Vermeliyim?

Geçenlerde otobüs durağında beklerken, küçük bir çocuğun bir kediye taş attığını gördüm. Gözlerimi hemen yanında sabit ve umursamazca oturan annesine çevirdim. Belki müdahale eder diye. Fakat kendisinden müdahale gelmediği gibi umurunda da olmadı. Bunu görünce olaya müdahil oldum ve çocuğu anlayacağı bir dilde uyardım fakat annesinden tepki gelmediği için çocuk devam etmeye çalıştı ki, benim gözlerimdeki bakışı görene kadar...

Bu tür anneler "Amaaan çocuktur o, ne olacak?" tarzı düşünseler de, ileride Tanem Sivar'ın komşusu gibi katil de olabilirler, hayvanlara acımayıp vicdansızlıklarını gencecik askerleri ve öğretmenleri katledecek kadar ilerleyen terörist de olabilirler. O yüzden "Aman çevre eğitimi de neymiş? Zaten bir sürü eğitim veriyorum ben çocuğuma." demeyin.

Peki çevre eğitimini nasıl vermeliyiz?

Bir okul öncesi öğretmeni olarak size bu konuda yardımcı olmaya çalışacağım.

Okul öncesi dönemdeki bir çocuk için “çevre” içinde bulunduğu ortamın tümüdür. Odası, evi, aile bireyleri, komşuları onun çevresini oluşturmaktadır.

Çocuğun çevresiyle ilgili öğrenebileceği olgular “çevresini tanıması ve çevreyi koruması” olarak ele alınabilir. Çocuğun çevresini tanıması ve benimsemesi için çevresi ile ilgili farkındalık oluşturulması; çevresini koruyabilmesi için de farkındalığın yanı sıra bazı sorumluluklar verilerek çevresine karşı sorumluluk duygusu geliştirmesi gereklidir (Akt: Yağlıkara, 2006).

Çevre Eğitiminde Ailenin Rolü

Chawla (1998), çevresel duyarlılığın belirleyicileri hakkında 6. Sınıfa giden 120 öğrenci üzerinde yaptığı araştırmada evde çevre hakkında konuşan çocukların çevre duyarlılığının daha yüksek olduğunu belirlemiştir. Araştırma sonuçlarının %77 kadarı aile üyelerini çevresel ilginin önemli bir etkeni olarak belirlemiştir, sadece %31 kadarı öğretmenlerin bir etkisi olduğunu belirlemiştir. Bu bulgular, öğretmenlerin ve eğitmenlerin öğrencilerin davranışlarını bazen etkilediklerini fakat daha güçlü etkinin aileden geldiğini göstermektedir.(Akt: Kesicioğlu, 2008).

Bu bilimsel araştırmadan da anlaşıldığı gibi aile, çevre eğitimi açısından en önemli kaynak. Çünkü bir çocuğun bir numaralı örneği anne babasıdır. Anne babası çevreye değer veriyor, hayvanlara sahip çıkıyor, çevre dostu malzemeler kullanıyor ve geri dönüşümlü maddeleri çöpe atmıyorsa çocukları da aynı şeyleri yapacaktır. Kendimden bir kaç örnek vermek istiyorum:

Benim annem ben kendimi bildim bileli hiç bir zaman geri dönüşümlü maddeleri çöpe atmazdı. Biz attığımızda ise çöpten alıp geri dönüşüme koyardı. Bu bende o kadar büyük bir etki oluşturdu ki artık asla geri dönüşümlü maddeleri çöpe atamıyorum. Eğer çevremde geri dönüşüm kutusu yoksa çantama koyup eve getiriyorum.

İlk beslediğim hayvan, babamın getirdiği annesiz kalmış, küçük yavru bir kediydi. Bu yüzden asla dışarıdaki hayvanlara eziyet edilmesine katlanamam.

Eğer siz de çoğunuz ile birlikte yaparak yaşayarak bir şeyler öğrenirseniz, çocuğunuz bunları ömürleri boyunca uygulayacaktır.

Sevgiyle kalın...

Muallime__