Ar ve edep nedir? Edepli nasıl olunur?

Edep Nedir?

Edep, günlük hayatımızda sıkça duyduğumuz bir kelimedir. Arapça dilinden bizim dilimize gelmiştir. Kısaca edep;

• Toplumdaki kurallara uygun hareket etmek,
• İyi ahlâka sahip olmak,
• Terbiyeli olmak,
• İncelik göstermek

anlamına gelir.

Edep Ne Kadar Önemlidir?

Edep, toplumumuzda herkeste olması gereken bir özelliktir diyebiliriz. İnsanlar toplum içerisinde ya da karşılıklı konuşurken bazen edep kurallarını hiçe sayabiliyor. Bu durumda da karşısındaki insanları ya da toplumu rahatsız ediyor.

Bu yüzden toplum içerisinde ya da biriyle karşılıklı konuşmada edep fazlasıyla önem gösterir.

Edep Kuralları Nelerdir?

• Yapılan ya da gösterilen bir iyilik karşısında teşekkür etmek,
• Kabalık bir ortam ya da toplum içerisinde çevreyi utandıracak davranışlar sergilememek,
• Yeni tanışılan insanlara "siz" diye konuşmak,
• Konuşurken küfür, hakaret ya da argo kelimeler kullanmamak,
• Bir kişiye uyarı yaparken nazik olmak,
• Başkalarının konuştukları yerlerde bulunmamak ve dinlememek,
• Birinin bizimle paylaştığı sırrı başkasına anlatmamak,
• Yakın çevremizdeki insanların özel günlerini kutlayarak değerli hissettirmek,
• Yemek yerken ağız şapırdatmaktan kaçınmak,
• Karşımızda konuşan insanların sözünü kesmemek,
• Özel günlerde, bayramlarda bizden büyük insanları ziyaret etmek

Örnek edep kurallarıdır.

Edepli İnsan Nasıl Olur?

Bir insan hem konuşmasıyla, hem giyinişiyle, hem de terbiyesi ile edepli olur. İnsanların hataya düşmesini engeller, her zaman nazik ve ölçülü davranır. Sözlerinde hakaret, küfür ya da argo kelimeler geçirmez. Haddini hiçbir zaman aşmaz. Hatalar yapmaktan kaçınır. Ayrıca insanlara incelik gösterir.

Edep ile İlgili Örnekler Nelerdir?

Edep ile ilgili 2 tane örnek hadis gösterebilirim.

Ayrıca Hz. Osman'ın kitabında geçirdiği bir açıklamadan da edep örneği verebiliriz.

“İslâm gelmeden önce, Osman olgun ve kişilikli biriydi. Çok yönlü özellikleri vardı. Edepli, zengin ve hoş sohbet, tatlı dilliydi. Halk arasında saygınlığa sahipti. Putlara pek itibar etmemiş, çirkinliklere bulaşmamış, şarap içmemiştir yaşamında. Ticaretle uğraşır, asıl alanı manifaturacılık. Bu işte büyük başarılar elde etti. Mekke’nin sayılı zenginleri arasına girdi. Yanlışlara, İslâm’a girmeden önce de düşmedi. Bir el onu korudu, bir hale onu kuşattı.

‘Şarap aklı giderir. Akıl ise Allah’ın insana verdiği en değerli hazinedir. İnsan zor yarışmalarda galip gelerek değil, ancak aklıyla yükselir’ derdi. Gençlerin eğlencelerine katılmaz, şarkı ve oyunlu toplantılarda bulunmaz, giysilerine özen gösterirdi. Aklın yolu doğruyu bulmak ve o istikamette yürümek.

• Bu bir aşka dönüşünce göz başka bir şeyi görmez.
• Aşk, sevgiliyle birlikte olmak.
• Aşk, bağlılık.
• Aşk, güçlüklere ve zorluklara dayanmak.
• Vahiy kâtibi olmak…”

Çehâr yâr-ı güzin’in üçüncü yaprağı olan Hz. Osman’ın yaşamını Ali Haydar Haksal edebî bir dille kaleme aldı. Güzel ahlakı, hoşgörüsü, tatlı dili ve cömertliğiyle bilinen Hz. Osman’ın yaşamı hepimiz için bir örnek teşkil ediyor.

Edep ve Adap Arasındaki Fark Nedir?

Ahlak, insanların insani yönlerini ortaya koyan davranışlardır. Buna güvenilir olmak, cömertlik göstermek, vefalı olmak, adaletli olmak gibi örnekler verebiliriz.

Edep ise, yeme içme kurallarına uymak, toplum içerisinde davranışlarına ve görgü kurallarına uymak, insanlara karşı terbiyeli, kibar ve takdire değer davranışlar sergilemek anlamına gelir. Yukarıda da bunun hakkında bol bol açıklama yaptım.

Sevgiler.