Görücü usulü evlilikler hakkında ne düşünüyorsunuz?

Senin evleneceğin kişiyi neden başkası seçsin ki? Sen onların sana uygun gördüklerinden, seçtiklerinden seçim yapabilirsin. Görücü usulü sandığınız gibi birbirilerini tanıyan ailelerin evlatlarını tanıştırması değil; bekar birisi varsa o bekar kişiden herkes tanıdığı, tanımadığı birine bahsediyor, o ona, o ona soruyor kırk yabancı birisi bulunuyor. Görücü usulü evlendirmeye çalışan kadınların %100’ü mutsuz ama sürekli birilerine eş buluyorlar. Neden bu kadar meraklılar anlamıyorum. Türkiye muhafazakar bir ülke dolayısıyla hep görücü usulünü çok güzel gösteriyorlar ama aslında görücü usulü evlenen herkes mutsuz. Onlar muhafazakarlıktan inkâr etseler de bu böyle. İnsanı aşırı pasif kılan bir şeyden hayır gelmiyor. Türk halkı çok gerikafalı olduğu için severek evlenmeyi hep çok kötü gösteriyorlar, görücü usulünü dayatıyorlar. Görücü usulü evlenenlerin romanlardaki gibi mutlu olduğunu, severek evlenenlerin düşman olduğunu zannediyorlar. Bi kere görücü usulünde aracılar eş adaylarını ballandıra ballandıra anlatır, aşırı kusursuz gösterirler çünkü evlenmelerini çok isterler. Bu yüzden görücü usulü evlilikte yalan çok yaygındır. Kendileri bulamadıklarından dolayı da görücü usulü tanışanlar eldekini kaçırmamak için evlenene kadar rol yapabilir.

Pısırık, asosyal, kendisi bulamayan, beceriksiz insanlar için en uygun yöntem görücü usulüdür. Ben öyle birisi olmadığım için görücü usulü evlenmem.

Bir de romanlardaki gibi mutlu olacaklarını zannederek evleniyorlar, çünkü görücü usulü çok abartılıyor. Birbirini sevmeden, aşık olmadan, bir şey hissetmeden evlenirlerse ya zamanla eşlerini sevmezlerse? “Zamanla sevilir” diyorlar ama garantisi ne?

Bir de şöyle bir şey var: görücü usulü evlenen erkek aldatır, çünkü sevmediği kadınla seks yapmaktan sıkılır ve sevmediği için ona üzülmez, acımaz; dolayısıyla aldatır. Dindarsa imam nikahıyla, değilse imam nikahı olmadan aldatır.

Aynı zamanda da en tehlikeli yöntem, çünkü görücü usulünde kimse kimseyi tanımıyor, aracılar bile birbirini tanımıyor. Mesela bekâr bir erkek varsa birisi o kişiyi başkasına söylüyor, o da etrafında tanıdığı yoksa başka birine söylüyor. Ağızdan ağıza araştırma yapılarak bulunuyor. Yani sizin sandığınız gibi görücü usulü demek aile çevresinden, ailenin bizzat tanıdığı biriyle evlenmek demek değil. Görücü usulü evliliklerin daha mutlu olduğu da Türk halkı safsatası ve taraflı istatistiklerdir. Neredeyse hepsi mutsuz; erkek karısına en başında âşık olmadığı için eşini çok sevmez ve devamlı kök ailesine ezdirir. Evlenmek için evlendiklerinden dolayı eş olamazlar çoğu; aileler yüzünden ve eşleri anlatıldığı gibi çıkmadığından sorunlar yaşar. Katlanmaya neden olacak bir sevgi ve aşk geçmişi olmadığından dolayı da severek evlenenler gibi sorunları alttan almazlar. Asla eşleriyle anlaşamazlar; birbirlerine alışık olmadıkları iki yabancı oldukları için sevişmeleri de zor olur. Ama severek evlenenler iki yabancı değil; onlar sevdikleri için en başından birbirlerine alışıyorlar ve birbirlerini arzuluyorlar. Bu yüzden severek evlenen kadınlar eşlerinden kaçmıyor. Görücü usulü evlenenlerin boşanmayanları da geleneksel tipler oldukları için boşanmazlar; “Sabredene Allah çok mükâfat verir” diye, “El âlem ne der?”, “Boşanınca geçimsiz derler” diye, aileleri destek olmaz diye boşanmazlar.

Evleneceğin kişiyi başkasının seçmesi ezikliktir. Evlenirken sana da fikrinin sorulması senin seçtiğin anlamına gelmez; sen sana seçilen hakkında karar verirsin. Aile zaten evladına eş seçmez, kendine gelin damat seçer, yani çocuğunun istediği gibi değil, kendi istediği gibi birisini seçer. Bu sebeple de görücü usulü evlenenler mutsuz oluyor.

Tamamen tesadüflere şansa ve başkalarının seçimine bırakılmış bir evlilik mutluluk getirmez.
İki kişinin ömür boyu birlikte yaşayacağı bir ilişki, birkaç sohbetle ya da aracıların aktardığı yüzeysel bilgilerle kurulamaz. Sevgililer kadar uzun, detaylı ve tanımaya yönelik vakit geçirmezler. Bu yöntem, geçmişten kalan alışkanlıkların modern hayatın ihtiyaçlarına uymadığı, hatta çoğu zaman zarar verdiği bir evlilik modelidir. Her şeyden önce görücü usulünde iki taraf birbirini tanımıyor. Aracılar da çoğu zaman gerçekten tanımaz; sadece duyduklarını aktarır. Böyle bir evlilik, insanların birbiriyle uyumlu olup olmadığını öğrenme şansını ortadan kaldırır. Eş seçimi, bir insanın verebileceği en önemli karardır ve bunu başkalarının filtrelerinden geçirerek yapmak hatadır. Bir insan hayat arkadaşını, en yakını olacak insanı, yoldaşını, diğer yarısını seçerken nasıl olur da işini bu kadar şansa bırakabilir?

Aşık olarak evlenmedikleri için birbirlerine tahammülleri de yoktur, çünkü evlenmek için evlenirler. Severek evlenenler gibi eşlerini sevdikleri, onlarla bir yaşam kurmaya ihtiyaç duydukları için, bir hayat arkadaşına ihtiyaç duydukları için değil.

Evlilik, sorunlarla dolu uzun bir yolculuktur; arka planda sevgi ve gönüllü bağlılık olmadığı zaman en ufak problem bile ilişkiyi sarsar. Görücü usulü evliliklerde erkek çoğu zaman eşine yeterince bağlanamaz, çünkü kalbi daha en baştan o ilişki için atmamıştır. Bu nedenle eşini ailesine karşı korumakta zorlanır; gelin çoğu zaman aile baskısı altında kalır. İlişkide eşitlik, saygı ve ortak yaşam kuralları gelişmez; sadece herkesin kendi ailesinin doğruları vardır.
Bir başka problem de cinsellik alanında ortaya çıkar. İki kişinin birbirini tanımaması, duygusal yakınlığı olmaması, bedenlerini de tanımalarını zorlaştırır. Arzu, istek ve çekim zamanla oluşabilir belki ama çoğu durumda oluşmaz. Sonuç: iki yabancının aynı evde, aynı yatakta zoraki birliktelikler yaşaması. Severek evlenen iki yabancı gibi hissetmez ve öyle yaşamaz.

Görücü usulü evlilik, adı hâlâ masum bir “tanıştırma” gibi dursa da özünde bireyin iradesini, özgürlüğünü ve kişisel mutluluğunu hiçe sayan bir düzenin kalıntısıdır. Sert konuşmak gerekirse: İnsan hayatı, iki ailenin pazarlık masasında kararlaştırılacak kadar ucuz değildir.
Her şeyden önce, görücü usulü evlilik insanı bir “projeye” dönüştürür. Seni tanımadan, hayallerini bilmeden, bir ömür ne istediğini anlamadan sadece “uygun” olduğun için birileriyle eşleştirirler. Bu sistemde sevgi yoktur; beklentiler, gelenek baskısı ve “el alem ne der” korkusu vardır. İnsan, eş değil, bir kalıbın içine zorla sokulan nesne hâline gelir.

En tehlikelisi ise görücü usulünün çoğu zaman rıza ile baskı arasındaki çizgiyi belirsizleştirmesidir. “Biz sadece tanıştırıyoruz” cümlesi, çoğu kişide geri adım atma hakkının olmadığı bir psikolojik baskıya dönüşür. İnsan istemediği biriyle hayat kurmak zorunda kalıyorsa bu ne gelenektir ne kültür: Bu düpedüz özgürlüğün gaspıdır.

Evlilik, iki insanın gönüllü, bilinçli ve karşılıklı saygıya dayalı bir birliktelik kurma kararıdır. Görücü usulü evlilik ise bu kararı başkalarına devretmektir. Kendi hayatının kaptanı olman gerekirken seni başkalarının rotasına mahkûm eder.

Zaten İslamcı, pasif, pısırık, asosyal ve beceriksiz olmayanlar bu yönteme başvurmaz ve ihtiyaç duymaz.

Kısacası:
Görücü usulü evlilik yanlış çünkü insanı pasif bir obje hâline getirir, özgürlüğü yok sayar, baskıyı normalleştirir ve kişisel mutluluğu gelenek uğruna feda eder. Bu çağda kimsenin hayatı, başkalarının seçimine teslim edilecek kadar değersiz değildir. Özetle, görücü usulü evlilik modern dünyanın beklentilerine ve insanların duygusal ihtiyaçlarına uymayan, yanlış ve sakıncalı bir yöntemdir. İnsanlar kendi hayat arkadaşlarını kendileri seçmeli; ömürlerini tanımadıkları birine emanet etmemelidir. Evlilik kader değil, iki bilinçli insanın özgür iradeyle aldığı bir karardır; başkalarının yönlendirmesiyle değil.

Ben görücü usulü iki kişiyle görüştüm bizim eve geldi ikisi de. Anlaşamadık kafa yapımız uyuşmadi benim hoşuma gitmedi konuşmayı kestik. Düşüncem olumlu yönde en mantıklı olanı da bu zaten. Sevgili olunca ailem kabul etmezse korkusu oluyor ama görücü usulünde aile en başından biliyor oluyor o yüzden öyle bir korkuya gerek yok.