Allah kuran ı kerim de müslüman erkekler ve kadınlar için ne söylemiş?

ayeti baştan oku Allah şu kişiler için bir affediş ve büyük bir ödül hazırlamıştır

Neymiş özetle bana.

“Doğru sözlü, doğru özlü erkek ve kadınlara Allah, bağışlanma ve büyük ecir hazırlamıştır.”

Ahzâb sûresi (33), 35

Âyet, özünde, sözünde ve işinde doğru olmanın iki önemli neticesini açıklamaktadır: Geçmişteki hataların bağışlanması (mağfiret) .. Gelecekte büyük ecir (mükâfat)... Bu, geçmişi ve geleceğiyle en büyük güvenceye sahip olmak demektir.

Aslında bu ayette verilen mesaj, erkeklerle kadınların hak-hukuk açısından aynı pozisyonda oldukları, eşit statüyü paylaştıklarıdır.

Ayette yer alan hususların bir kısmı iman ve İslam'ın temel unsurlardır. Onlar olmadan dinden bahsedilemez. Bir kısmı ise, İmanın şartı olmamakla beraber, ayetin sonundaki ilahî vaade layık olmanın garantisi gibidir. Bununla beraber, bütün insanların aynı seviyede olduklarını düşünmek mümkün değil ve doğru da değildir. Örneğin kimin 'sabır, sadakat, huşu'dan nasibi fazla ise o kimse o nispette yüksek dereceler kazanır.

Bu âyette iki nokta dikkat çekicidir:

1. İbadet, iyilik ve erdem sahibi olmak, bunlar sayesinde kulluk imtihanını kazanmak, yüksek manevî dereceler ve ödüller elde etmek, hâsılı kâmil insan olmak bakımından kadınla erkek arasında fark yoktur; her iki cins kemal için fırsat eşitliğine sahiptirler.

2. Allah'ın ve Resulü'nün (sav) rızâsına ermek, âhirette eşi benzeri görülmemiş nimetler elde etmek için Peygamber eşi veya Ehl-i beyt olmak şart değildir. Onların özel bir yerleri bulunmakla beraber bütün müminlerin önünde ilâhî lütuf ve nimet kapıları açıktır; yeter ki insanlar, bu âyette sıralanan iman, İbadet ve ahlâk kemaline sahip olmak için gayret etsinler.

Her müminin bu sayılan vasıflardan az-çok payı vardır. Ancak, ayetin 'Allah onlara mağfiret ve büyük bir mükâfat hazırlamıştır' alindeki son cümlesi, -Peygamberlerden başka- insanların masum olmadıklarının da kanıtıdır.

Bu ayetin iniş nedeni hakkında farklı rivayetler olmakla beraber temel olarak sahabi kadınlardan gelen: 'Ya Resûlellah! Kur'ân'da daha çok erkekler hayır ile anılmaktadır; yoksa biz kadınların hayır, ibâdet ve itaatimiz kabul edilmeyecek mi?' sorusudur. (bk. Lübabu't-te'vil; Câmiu'l-beyân, 22/8; İbn Kesîr, 3/487; Kuran Yolu; İlmin Işığında Asrın Kur'an Tefsiri)

Fazîletlerin tamamını kendinde toplayan on özellik:

Cenâb-ı Hak önce kadınlarla ve dolayısıyla aile yuvasıyla ilgili aydınlatıcı ve yönlendirici emir ve tavsiyelerde bulunduktan, uyulması lüzumlu birtakım kuralları açıkladıktan sonra, hayata gözlerini açan her insanın, hem dünyasını, hem de âhiretini mutluluğa eriştirmesi için şu on vasfı, diğer bir anlatımla, on özelliği kendinde taşımasını konu edinerek en doğru yolu göstermektedir:

1. İslâm: İslâmiyet Cenâb-ı Hakk'a inanarak teslim olmak, baş eğip itaat etmektir. Bu manayla, diğer dokuz özelliği kendinde taşıyan kişiye, gerçek anlamda 'Müslüman' denir.

Hakk'a teslimiyet, gösterip baş eğen kimse, çevresindeki insanlara da güven ve huzur verir; herkes onun elinden ve dilinden emin olur. Zira dinin özü ve mayası, 'Tevhîd İnancı' doğrultusunda Cenâb-ı Hakk'a kayıtsız, şartsız baş eğip teslimiyet göstermek ve selâmet yolunu tutup çevreye güven ve huzur vermektir.

2. İmân: İmân, şartlara uygun olarak dil ile ikrar, kalp ile tasdîkten ibarettir. Kendini bu düzeye getiren kimseye 'mü'min' sıfatı lâyık görülür. İslâm, bir bakıma zahirî bir teslimiyeti andırdığından, 'Müslüman' sıfatından hemen sonra 'mü'min' sıfatı getirilmiştir.

3. Kânit: İman ve teslimiyet havasında Hakk'a ibâdetle O'nun yüce huzurunda boyun eğip sadakatte bulunmak anlamına delâlet eden 'kânit' çok yönlü bir kavramdır. Edeple durmak, duâ etmek, baş eğmek, namazda uzun süre ayakta durmak gibi mânalara da delâlet eder.

Böylece İslâm ve İmân, sadakatle kulluğu gerektirdiğinden, o iki sıfattan sonra bu sıfat anılmıştır.

4. Sadakat: Sözünde, özünde, davranışında doğru olup, aleyhine bile olsa doğruluktan ayrılmayan kimseye 'sadık' denir. Her şeyin başında. Kelime-i Şehadet'i söyleyen müslüman mü'min, iki şehadetin gerektirdiği hususları yerine getirme konusunda Rabbine söz vermiş olur ve bu sözüne sadık kalması gerekir, İşte Cenâb-ı Hak, yüce huzurunda boyun eğip itaat üzere ibâdet eden kulunu 'sadık' sıfatıyla anmaktadır.

5. Sabır: İman ve İslâm'ın gereğini yerine getirirken dayanma gücünü ortaya koyan, karşılaştığı üzücü olaylara göğüs geren, başa gelen dert ve musibetlere katlanıp kazaya rıza gösteren; ibâdet, meşru iş, ilim ve hayırlı konulara yönelirken azimle devam eden kimseye 'sâbir' denilir. Sabreden kimseyi; bela ve musibetlere karşı sabırlı olan, ibadetleri yapmada ve devam etmede sabır gösteren, günahlardan sakınmada da sabır ve metanet gösteren, diye özetlemek mümkündür.

6. Huşu': Allah'ın huzurunda sükûnet, gönül huzuru, sevgi, tevazu' ve saygı ile durup edep ölçüleri içinde korkmak anlamına gelen 'huşu'' da geniş kapsamlı bir kavramdır. Kendini kulluğun bu çizgisine getiren mü'mine 'Hâşi'' denir. İslâm'ın va'dettiği selâmet yolunda sadakat ve sabrını ortaya koyan mü'mine yakışan güzel vasıflardan biri de, şüphesiz ki 'huşu''dur. O bakımdan sadakat ve sabırdan sonra bu sıfata yer verilmiştir.

7. Sadaka: Sadaka, 'sıdk' kökünden türetilmiştir. Gelir kaynağı ve yeterli işi olmayan, kazanma imkânı çok sınırlı bulunan fakir ve muhtaçlara; dost ve yakınlara Allah için yardım etmek suretiyle sadakatini ortaya koyan mü'mine 'mutasaddık' sıfatı verilir. Böylece mü'min bedenî ibâdetin yanında malî ibâdette de bulunmak suretiyle doğruluğunu tazelemiş olur. Sadaka, çok yönlü bir yardımı ifade eder. Şöyle ki, yolda müslümanlara eziyet veren bir şeyi gidermekten tutun da, kişinin kendi eşinin ve çocuklarının ağzına koyduğu bir lokmaya ve insanlara karşı güler yüz, tatlı dil izhar etmesine kadar yapılan her iyilik bu kelimenin kapsamına girer. Şüphesiz Allah'tan saygı ile korkup O'na teslimiyet gösteren mü'min, mal ve servetin amaç değil, gerçek amaca erişmek için araç olduğunu bilir ve kazandığı nimetleri yalnız kendi inhisarı altında tutmaz, fazlasını muhtaç durumda olan din kardeşlerine vermek suretiyle yalnız kendisi için yaşamadığını ve kendisi için kazanmadığını ortaya koyarak toplumdan kopmaz bir parça olduğunu her vesileyle ispatlar.

8. Oruç: Oruç, daha çok bedenî bir ibâdettir. Hayvanî sıfatı zayıflatıp melekî sıfatı kuvvetlendirmek; nefse karşı hâkimiyet sağlayıp irâdeyi en iyi şekilde kullanmak demektir. Mü'min sadaka vermek suretiyle malını, oruç tutmak suretiyle de bedenini temizler.

9. İffet ve namusu korumak: Bu da oruç ibâdeti gibi, nefsanî arzulara karşı üstünlük sağlamayı; her şeye rağmen meşru' sınırları aşmamayı gerektiren bir sıfattır. İnsanı kemal derecesine yükselten hasletlerden biri de, şüphesiz ki, namus ve iffeti, emredildiği şekilde korumak; şehevî duyguyu meşru olan yana çevirip kanalize etmektir. O bakımdan oruç ibâdetinden hemen sonra iffet ve namusu koruma anılmıştır.

10. Allah'ı çokça anmak: Yukarıda sıralanan dokuz vasfı kendinde toplayan mü'minler nefis ikliminden uzaklaşır, İblîs'e sırt çevirerek rahmânî aydınlığa doğru yönelirler. Böyle olunca da her gün Allah'a biraz daha yakın olma bahtiyarlığına kavuşurlar. Artık kalpleri daha çok Allah ile dolup taşar, O'nun sevgi ve korkusuyla süslenir de oradan dile taşarak kalbî zikirle birlikte dil ile zikretmeye yönelirler. Bundan derunî zevk duydukları için gece ve gündüz Allah'ı anmayı unutmazlar; işe başlarken, evden çıkarken, oturup kalkarken hep O'nu hatırlarlar.

İşte dünya uğrağına gelip ebediyet yolculuğuna devam eden mü'min erkeklerle mü'mine kadınlar bu on sıfatla kendilerini donatıp yönlendirme basîretine eriştiklerinden dolayı, Allah onlara mağfiret ve büyük mükâfat hazırlamıştır.

Diyebiliriz ki, dengeli, düzenli bir toplum ve aile için ideal sıfatlar bunlardır. Yetişmekte olan kuşakların ruh ve dimağlarına, bu son derece faydalı hasletleri işlemek ciddi bir eğitim meselesidir. O bakımdan Cenâb-ı Hak bu sıfatları sıralarken hem erkeklerden, hem de kadınlardan söz ederek dinde, ahlâk ve fazilette eşit durumda mükâfatlara sahip olduklarına işarette bulunmuştur.

'Müminlerden öyle yiğitler vardır ki Allah'a verdikleri sözü yerine getirip sadakatlerini ispat ettiler. Onlardan kimi adağını ödedi, canını verdi, kimi de şehitliği gözlemektedir. Onlar verdikleri sözü asla değiştirmediler.'(Ahazab, 33/23)

İnsanlar dünyada amaçlarına ulaşabilmek için uygun örnek ve rehberler edinirler, bunların yollarını izleyerek, tavsiyelerine uyarak hareket edip istediklerini elde etmeye çalışırlar. Allah'a iman edip O'nun rızâsını isteyen, âhirette lütfedeceği emsalsiz nimetlere mazhar olmayı uman ve daima Allah sevgisiyle yaşamak isteyen insanlar için eşi bulunmaz örnek, O'nun sevgili kulu, elçisi, rahmeti, şahidi, müjdecisi, davetçisi, ışığı olan Muhammed Mustafa (sav)'dir. Onun örnekliği yalnızca Hendek Savaşı'ndaki davranışlarında değil müminlerin bütün hayatlarında geçerlidir.

Hendek Savaşı'nda müminler, Hz. Peygamber (sav)'i örnek almışlar, ona itaat ederek dünyada önemli bir zafer kazanmışlar, âhirette ise büyük bir ödülü hak etmişlerdir.