Asrı Devirmiş Canlı Bir Tarih: Diyarbakırlı Şahe Nine

Diyarbakır'da bir asrı devirmiş yaşayan bir tarih olduğunu biliyor muydunuz?

Şahe Nine yaşı tam olarak bilinmese de 115 yaş civarında olduğu tahmin edilmekte.

Bu tonton ninenin özellikleri sadece yaşla da sınırlı değil.

Hayat Hikayesi Hüzünlü

Şahe Nine, bağları, bahçeleri ve arazileri olan bir ailede dünyaya gelmiş. Babası Abdülkadir Bey askerlik için çağrıldığında tüm bu mal varlığıyla ilgilenmek annesine düşmüş. O zamanlar askerlik şimdiki gibi kısa değil oldukça uzunmuş. Babası tam 7 yıl boyunca Arabistan'da askerlik yapmış.

Bu süreç annesi için çok zor geçtiğinden çareyi, çocuk yaştaki Şahe'yi bir başka köyden sonradan müslüman olan İbrahim adlı Ermeni bir gençle evlendirmekte bulmuş.

Babası, askerden döndükten sonra patlak veren Şeyh Sait İsyanına çağrılınca yine evden ayrılmak zorunda kalmış ancak bu onun evini son görüşü olmuş. İsyan sırasındaki bir çatışmada vurularak hayatını kaybetmiş.

Şahe Nine'nin bu ilk evliliğini gönülsüz anlatmasına bakılırsa pek hatırlamak istemediği kesin gibi geldi bana. Kolay değil, hayaller kurması gereken çocuk denecek yaşta muhtemelen sevmediği bir adamla evlendirilmiş. Ondan iki çocuğu olmuş. Ancak çocukları çok küçük yaşta iken eşi hastalanıp ölünce onları annesine bırakıp başka biriyle evlenmiş. Yıllarca çocuklarını görememiş. Bir anne için katlanılması çok zor bir durum.

Çocuklar uzun zaman anneannelerini anneleri bilmişler. Her şeyi öğrendiklerinde annelerinin yeni evliliğinden doğan 3 kardeşe daha sahip oldukları gerçeğiyle yüzleşmek zorunda kalmışlar.

Şahe Nine'nin ikinci evliliğinden sonraki evliliğinden ise çocuğu yok.

430'dan Fazla Torun Sahibi

Torununun torunu onun da torunu derken beşinci kuşak torununu görebilen şanslı insanlardan biri Şahe Nine. Torunlarının gerçek sayısını kendisi de bilmiyor ancak kesin sayı için sülalesini tek tek arayıp ciddi bir sayım yapması gerektiğini söylüyor. Üç yıl önce 415 torunu olduğunu da ekliyor.

Bin kere maşallah demek bile az gelir, bu kadar nüfusla özerklik başvurusunda bulunsa hakkıdır.

En büyük çocuğunun yaşı 90 ki o da şimdiden annesinin yolundan gidecek gibi görünüyor, en küçük çocuğu 60, en büyük torunu 70, en küçük torunu ise 2 yaşında, dile kolay tam beş nesil bir arada.

90 yaşındaki en büyük çocuğu olan kızı Teli Tayurak yardımsız yürümekte zorlanıyor ama onun da hafızası oldukça iyi.

En küçük çocuğu 60 yaşında olan Cemal Tayurak annesini yanına almış, birlikte yaşıyorlar.

Yaşına Rağmen Hafızası Ve Sağlığı Parmak Isırtıyor

1900'lü yıllardaki olayları daha dün gibi hatırlayıp anlatması da takdire şayan. Çoğumuz daha dün ne yediğimizi unuturken o yaşta tüm bunları detaylarıyla hatırlarken genç olduğunu hissettirip ardından yaşıyla da barışık olduğunu hatırlatan bir espri patlatıyor.

Aman bende hafıza mı kaldı?

Bu sevimli ninenin sol gözündeki görme bozukluğu haricinde önemli bir sağlık sorunu da yok.

Yaşayan Bir Tarih, Ayaklı Bir Kütüphane

Bir torun için masal yerine tarihi ilk ağızdan dinleyerek uykuya dalmak büyük bir mutluluk olsa gerek. Ninemiz Şeyh Sait İsyanını, Ermeni tehcirlerini, büyük kıtlıkları ve Atatürk'ün bölgeye gelişini yaşamış.

Böylesine tarihi hazineye sahip bir büyükanne her aileye lazım.

Halen Diyarbakır'da bahçeli bir evde küçük oğluyla birlikte yaşayan bu nur yüzlü nineye sağlıklı ve mutlu nice yıllar dilerken çocuk ve torunların yaşlarını öğrendiğimde okul yıllarımızdaki geleneksel yaş sorusu da değişikliğe uğrayarak beynimi yakıyor.

En küçük çocuk 60 en küçük torun 2 yaşında ise en küçük gelin kaç yaşındadır?

Fikri olan? Gel de çık işin içinden. :)