Vay… be bunu bilmiyordum (Bölüm - 4) Peki ağaran saç tekrar siyahlaşabilir mi?

İşte burası tam “Vay… be” kısmı...

Doğaya bakınca aslında renk dediğimiz şeyin sandığımız kadar sabit olmadığını görüyoruz.
Mesela flamingolar... Aslında doğduklarında o meşhur pembe renkte değildirler. Yedikleri besinlerde bulunan karotenoid pigmentler zamanla tüylerine yerleşir ve o beyazımsı tüyler pembeleşir.
Yani doğa bazen canlıları dışarıdan değil, içeriden boyar usta.
Bu sadece flamingolara özgü de değildir; bazı kuşlarda ve balıklarda da çevre ve beslenme rengi belirler.

İşte insan saçında da bazen buna benzer küçük biyolojik geri dönüşler görülebilir.
Bak bu sadece bir şehir efsanesi değil, arkasında kapı gibi bilim var.
Bilim insanları saç tellerini mikro düzeyde inceledi. Ne gördüler biliyor musun?
Kişi yoğun stresteyken saç teli milim milim beyazlamış; sonra o dert, o stres bitip adam rahatlayınca, aynı saç telinin köke yakın kısmı yeniden kendi renginde çıkmaya başlamış!
Yani bir saç telinin üzerinde resmen hayatının stres grafiği basılıdır.

Özellikle demir eksikliği, B12 eksikliği, bazı beslenme bozuklukları ve o yoğun stres süreçleri düzeldiğinde... Beden o saç teline yeniden renk yükleyebilir.

Buradaki tıbbi mantık şudur: Eğer sorun genç yaşta vitamin eksikliği veya geçici bir stres ise, saç kökündeki boya işçileri (melanositler) ölmemiştir. Sadece hammadde (demir, B12) bitmiştir ya da işçiler stresten greve gitmiştir.
Sen tedavini olup eksikleri yerine koyunca, işçiler tekrar iş başı yapar, hammaddeyi alır ve saçı içeriden boyamaya başlar. Nitekim demir tedavisi alan bazı insanlarda: “Hocam saçımın bazı beyazları yeniden koyulaştı” gözlemleri tamamen gerçektir.

Ama burada kritik bir fark var! Bu durum herkeste olmaz, sınırlıdır ve çoğu zaman kalıcı değildir.
Çünkü yaş ilerledikçe o boya işçileri sadece uyumaz veya greve gitmez; bir kısmı tamamen kadrodan çıkar, yok olur. Fabrika tamamen tasfiye edilip kapısına kilit vurulduğunda... Artık içeride çalışacak işçi kalmaz ve beyazlık kalıcı olur.

Peki erken yaşta beyazlama neden olur?
• Genetik yatkınlık
• Yoğun stres
• B12 ve demir eksikliği
• Ve özellikle SİGARA!
Sigara vücutta muazzam bir "oksidatif stres" (yani paslanma) yarattığı için saç kökündeki o boya fabrikasını erkenden kapatır.

Peki beyaz saç kötü bir şey mi?
Aslında hayır. Tek başına beyaz saç, “Eyvah hastalık var” anlamına gelmez. Çoğu zaman biyolojik yaşlanmanın, yaşanmışlığın doğal bir parçasıdır. Ama ani ve çok erken beyazlama bize içerideki vitamin eksikliği veya hormonal fırtınalar hakkında kopya verir.

İşin en ilginç tarafı şu!
İnsanlar çoğu zaman şampuanın, serumun mucizesini arıyor... Ama bazen saçın hikâyesi; genetikte, hormonda, streste, uykuda ve yaşlanmada yazıyor.
İnsan aynaya bakınca sadece tarzını, saçını görür... Ama bir hekim oraya baktığında genetik hikâyeyi, hormon dengesini, beslenme durumunu, stres yükünü, hatta bazı hastalıkların erken sinyalini görür.

Çünkü saç kökü, sadece kafada duran bir kıl üretim merkezi değildir.
O aslında bedenin içerideki o gizli, biyolojik günlüğüdür.
Kısaca konu durum raporu veriyorum “Vay… be bunu bilmiyordum.”