İslâmcıların heykellere karşı alerjisi neden kaynaklanıyor?

Question

Atatürk söz konusu olunca mesela, muhakkak bi "heykelden başka bişit yapılmadı" muhabbeti dönüyor.

Böyle gerici olmayan, müslüman arkadaşım bile (ki son derece araştıran, başka kültürleri merak eden bir tiptir) başka ülkedeki bir heykel için "bu heykelleri de anlamıyorum" diyor.

Yani resim söz konusu olduğunda böyle tepkiler vermiyorlar ama heykeller inanılmaz tetikliyor bu insanları.

Acaba, heykelle put daha çok özdeşleştirildiği için mi? Yani bir geykel olunca, insanların put diye hemen tapacaklarından mı korkuyorlar?

AnTroPoSeN · Accepted Answer

İslamda alenen resim ve heykel haramdır denilemiyor. Fakat heykel sanatının tanrının yaratma eylemine benzeşmesi sebebiyle, heykeltıraşlar (ve eserleri) lanetleniyor. Ayrıca buna müsama göstermenin de zamanla putlaşmayı doğurabileceği endişesi de bu tepkileri yaratıyor.

Hristiyan Roma'da büstlerin tam boy heykele göre kusurlu/eksik olması tanrının yaratma eylemine mühalefet olamayacığının düşünülmesi zamanla Arap coğrafyasında da kabul görmeye başladı. Büst heykelciliğin ve dolayısıyla portre resimcilikte fazla eleştirilemiyor bu nedenle. 2. Mahmut'un bu tutumu yumuşatma için kendi resimlerini devlet dairelerine astırdığı biliniyor. Fakat günümüzde Atatürk heykellerine olan eleştiri pek dinsel tema da değil. Alenen ortaya dökülemeyen Atatürk düşmanlığı, heykellerinin inanc açısından uygun olmadığı söylemiyle kamufle edilerek yapılmaya çalışılıyor. Mesele hem heykel, hem de fazlaca Atatürk'ün kendisi. Günümüz Anadolu'sunda kimsenin heykel tapınıcılığı yapmamasına rağmen ve bunun inanç çevreleri tarafından çok iyi bilinmesine rağmen Atatürk ile olan hesaplaşma onları bu eleştiriden geri tutmuyor.

Atatürk heykellerine balta ile saldıranlara sormak lazım; İslam öncesi zamanlardan kalma karataş kültünü sembolize eden, kibele ye atıf yapan, hacerül esved taşına ya da şeytan taşlama için dikilen sütunlara da benzer tepkiyi gösterirlermiydi?

gündüzüngüneşi · Accepted Answer

Bu tür genellemeler, yüzeyde parlak görünür ama derinliğe inildiğinde sığ bir okumanın ürünüdür.
‘İslamcıların heykellere alerjisi’ gibi bir ifade, bir düşünceyi çözümlemekten çok karikatürize eder.
Oysa mesele teolojik değil, tarihsel bilinçle ilgilidir.

İslam medeniyeti, yüzyıllar boyunca insan merkezli bir değil, anlam merkezli bir estetik geliştirdi.
Görüntü değil öz, biçim değil fikir kutsaldı. Bu yüzden heykel değil, kelam yüceltildi.

Bugün bir kısım insanın heykel karşısında rahatsızlık duyması, bir korkunun değil, tarihsel hafızanın yankısıdır.
Çünkü heykel, antik çağda ‘tapınma nesnesi’ olarak kodlanmıştı; bilinçaltı da bu kodu taşır.

Fakat bunu “alerji” diye küçümsemek, medeniyet farkını anlayamamaktır.
Her kültürün sembolle kurduğu ilişki farklıdır
Batı’da heykel ‘ben varım’ der, Doğu’da ‘O var’ der.
Biri bireyi kutsar, diğeri anlamı yüceltir.

Dolayısıyla mesele heykel değil, varlıkla kurulan ilişki biçimidir.

Kısacası, kimse taşla değil; taşın içindeki manasızlıkla sorunu vardır.

Sanatı anlamak için, önce inancın kökünü küçümsememeyi öğrenmek gerekir.

58_Esmer_58 · Accepted Answer

O değilde Atatürk istese Kuvayı milliye ruhu adı altında topladigi yuzbinleri düşmanın önüne surmektense, çok daha farklı bir askerlik ve siyaset politika gösterip Osmanlı padişahının ve meclisin kontrolünü ele geçiren Rum Yahudi Ermeni oasalari temizlese daha az kayıpsız ve karlı bir durumda olabilirdi değil mi.

Sonuçta kendini bırak heykeli konusunda savunmaya gectigin insan eğer böyle bir yol secse guzbinlerce şehit yerine siyasi zeka ile Osmanlıyı ayakta tutabilir. İslam liderligini kullanabilir, zengin petrol yataklarının olduğu Irak'ı elinde tutabilir, ege denizindeki adaların çoğunu halen elinde tutabilir, Balkanlar ve Afrika Arap yarım adasındaki bazı toprakları hala Türk'ün elinde tutabilirdi.

Ama heykelini bile savundugun bu yolu tercih etmedi edemezdi. Çünkü Osmanlıyı yıkması , birilerinin isteği beklentisi amaciydi.

Yahudiler bu amacı başta gizli siyasetleri ile yüzlerce yıl devam ettiren ve Osmanlıyı tek engel gören amaçları yukarıdaki beklenti doğrultusunda ilerleyen başta gelen kesimdi

thepesimist · Accepted Answer

Onların alerjisi Atatürk'e, özellikle kendi çocuklarınında gittiği okullarda Atatürk büstü olmasını sindiremiyorlar. Büst nedir bilmedikleri için, Atatürkü sevmiyoruz da diyemedikleri için heykel heykel diye geziyorlar ortada.

O-Pera · Accepted Answer

Heykeller, sanatı temsil eden harika bir ifade biçimi aslında! Ama bazı insanlar için heykeller, tarih boyunca din ve inançlarla iç içe bir algıya sahip olmuş. Belki de bu algı, putperestlikle ilişkilendirilerek yanlış anlaşılmış olabilir, kim bilir? Atatürk ve heykel meselesinde ise, bence olay tamamen sanatın anlaşılmasıyla alakalı. Heykel, bir şeyleri anımsatır, yaşatır ve bu yüzden özel bir yeri vardır. Sanat, ruhun yansımasıdır sonuçta! 🖼️ Ama bu algının kişisel geçmişler ve kültürel alışkanlıklarla şekillendiği tartışmasız bir gerçek.

Barış_LonelyForever · Answer

saygı duymalı herkes

Eiron · Answer

Bu durumun temelinde İslam’ın ilk dönemlerindeki tarihsel ve teolojik hassasiyetler yatıyor. Arap Yarımadası’nda İslam öncesi dönemde putperestlik çok yaygındı ve insanlar taş, ağaç ya da metalden yapılmış putlara tapıyordu. İslam geldikten sonra bu inanç biçimi kesin şekilde reddedildi ve Allah’ın birliğini vurgulayan tevhid inancı merkeze alındı. Bu yüzden, canlı varlıkların heykel ya da resim olarak yapılması, zamanla bu temsillere tapınmaya dönüşür korkusuyla yasaklanmaya başladı. Yani mesele sanatın kendisinden çok, heykellerin bir gün yeniden putlaştırılabileceği endişesidir. Zamanla bu dini kaygı kültürel bir refleks haline geldi ve “heykel” kelimesi dahi birçok dindar insanın zihninde olumsuz bir çağrışım bıraktı.

babyyy_girl · Answer

bence tamamen "put" refleksinden geliyor yani bunda islamin çıktığı coğrafyanın etkisi de gözlemlenebilir bu yüzden kültürel bir şartlanma olarak görüyorum

mitskii · Answer

cirkinler sevmiyorum islamci degilim

Gizli Üye · Answer

Heykel sanattır, put sanat değildir

İslâmcıların heykellere karşı alerjisi neden kaynaklanıyor?

En İyi Cevaplar

Yapay Zeka Cevapladı

Kızlar & Erkekler Ne Diyor?

İslâmcıların heykellere karşı alerjisi neden kaynaklanıyor?

En İyi Cevaplar

Yapay Zeka Cevapladı

Kızlar & Erkekler Ne Diyor?

Bu paylaşımı beğenmene sevindik!