Liberalizmde insan haklarinin dayanagi nedir?

Ben zaten 3 farklı bakış açısına sahip kişinin örneklerini verip kendi bağımsız düşüncemi sundum ortaya.

Dediğin gibi bir anlamda ama burada haklar tanımının ne olduğu da önemli mesela Karl Marx liberalizme ters bir düşünce yapısına sahip. Ona göre de insan hakları denilen şeyin güçlülerin kendilerini koruması için bir araç olduğunu söylüyor.

Mesela Thomas Hobbes o da bir merkezi otoritenin olması gerektiğini özgürlük ve hakların bu otorite tarafından kısıtlanması gerektiğini öne sürüyor.

İnsanlığa baktığın zaman ilk kanunlara dişe diş göze göz mantığıyla ceza veriyor. Bir insanın elini alırsan elin kesilir. O insanın o özgürlüğünü alırsan kendi özgürlüğünü de kısıtlarsın. M. Ö fiyat kontrolü bile yapıldığı bile olmuş. Biraz da toplumların yaşayış şekillerine düzenlerine göre yapılan kanun çalışmaları olmuş. Bu da düzeni sağlamak için Hobbes'un düşüncesinin doğru yönleri de olsa baktığın zaman otoriteyi kötüye kullanıp kendi çıkarları doğrultusunda hareket edenler de olmuş ve olacak. Aslında hepsinin iyi ve kötü, haklı ve haksız yanları var.

Adam Smith'in yaklaşımını bilmiyordum biraz kopya çektim 😏anladığım kadarıyla bireyler kendi çıkarlarını gözetirken aynı zaman da toplumun da çıkarlarını gözetmesi gerektiğini savunuyormuş eğer yanlış anlamadıysam. Bu aslında sürü davranışına çok benziyor. Sürüde bulunan canlılar kendi iyilikleri için mücadele etmeyi amaçlarken, aynı zaman da sürünün iyiliği içinde çalışmayı amaç edinmiştir.

Duruşlarının yakın olması zıt olmaları normal. Bu aslında hayatın kendisinde çok gözlemleyebileceğin bir şeydir. Aynı etkiye kalan iki farklı kişi farklı yaklaşım sergileyebilirler. Çünkü karar alırken aslında kişiliklerine, algılarına ve yorumlamalarına göre hareket ederler. Biri insanın bireysel özgürlüğünün yıkıcı bir güç olarak nitelendirdiği için kontrol altında tutulması gerektiğini söylüyor aslında. Adam Smith işi biraz daha ticari bakmış gibi :D birey ne kadar güçlenirse o kadar da topluma katkısı olur gibi anladım ben,. Doğal düzenin kişisel çıkarlara göre oluşacağını söylemiş. Olaya bu yandan hiç bakmamıştım mantıklı da geldi açıkçası. Sonuçta toplumsal ahlak dediğin şey ya da ahlak kuralları aslında toplumun neye tepki gösterip, neyi hoş karşılayacağına göre değişir.

Sayende öğrenmiş oldum aslında toplumu ileriye götüren şey bilim ve sanattır. Hangisi önde dersen bilim derim. Bu da ekonomik olarak istikrarlı ülkelerde toplumlarda mümkün.

☺️☺️☺️☺️☺️☺️☺️