Sesimi Duyan Var mı? Deprem Anında ve Sonrasında Yapılması Gerekenler!

Merhaba. Birkaç gündür ülkemiz depremlerle sarsılırken parçalandık hepimiz. Ülkemizde son 50 yılda yaşanan depremlerde on binlerce insan öldü ve sayısız insan yaralandı. Deprem bir doğal afettir önüne geçemeyiz evet ancak en az hasarla atlatmak bizim elimizde. Dün geceki depremde bile camlardan atlayarak yaralanan insanlar olmuş. Ülkece deprem öncesinde, deprem anında ve sonrasında yapılması gerekenleri bilmiyoruz. Lütfen biraz zamanınızı ayırın da benim size sizin kendinize bir yardımınız dokunsun.

Depremlerin sık yaşandığı bir ülkede deprem çantası hazırlamaya bile üşenilmesi şaşılacak şey. Öncelikle bir deprem çantanız mutlaka olmalı, bu çantada neler olmalı detaya yazıyorum.

Önemli evraklarınız ve belgeleriniz (Tapu, ehliyet, diploma, nüfus cüzdanı, pasaport vs.) battaniye, kıyafet, konserve yiyecek, birkaç şişe su, çakmak, düdük, varsa sürekli kullandığınız ilaçlarınız, el feneri, çok amaçlı çakı, pil, ilk yardım çantası ve bir miktar para mutlaka bu çantada bulunmalı. İhtiyaç durumunuzu göz önünde bulundurarak ekstra koymak istediklerinizi kendiniz belirlersiniz. Bu çanta en kolay ulaşabileceğiniz yerde durmalı her zaman.

Deprem için alınacak tek önlem elbette çanta hazırlamak değil. Yapısal ve bireysel bazı tedbirleri de mutlaka almalısınız!

İmar planında konuta ayrılan yerler dışında yerlere konut yapılmamalı, yerleşim yerleri seçilirken hassas davranılmalı. Konutlara deprem sigortası yaptırılmalı. Binalar depreme dayanıklı inşa edilmeli. Evinizde alabileceğiniz önlemler de hayati önem taşıyor: Dolap üstlerine koyduğunuz eşyaları sabitlemelisiniz, kullanıyorsanız soba tarzındaki ısıtıcıları duvara veya yere sabitlemelisiniz, devrilebilecek eşyalar duvara sabitlenmeli arada boşluk kalıyorsa mutlaka doldurulmalı.

Gelelim deprem anında yapılması gerekenlere. Deprem sırasında bina içindeyseniz yapmanız gereken ilk şey soğukkanlı olmaya çalışmak ve detaya yazdıklarımı uygulamak olmalı.

Sabitlenmemiş dolap pencere vs. eşyalardan kesinlikle uzak durun. Varsa sağlam masa altlarına, korunabileceğiniz koltuk ve kanepe kenarlarına çömelip hayat üçgeninizi oluşturun. Başınızı iki elinizin arasına alarak sarsıntı geçene kadar bu pozisyonda beklemelisiniz. Çök-kapan-tutun hayatınızı kurtarabilir. Güvenli bir yer bulup diz üstü çökmek, başınızı ve ensenizi koruyup tutunmak dışında o an hiçbir şey yapmayın. Kesinlikle yapmamanız gereken şeyler de var: Balkona çıkmak, pencereden atlamak, asansör kullanmak, merdivenlere ya da çıkışlara doğru koşmak gibi.

Deprem sırasında açık alandaysanız elektrik direklerinden, binalardan, ağaçlardan uzaklaşmalı ve boş bir arazide çömelerek beklemelisiniz.

Ayrıca toprak kayması ve deniz taşması durumlarından dolayı yamaçlarda ve deniz kıyılarında bulunmamalısınız ki daha büyük bir felakete yakalanmayın.

Eğer depreme toplu taşımada yakalanırsanız insanları panikletecek davranışlardan kesinlikle kaçının ve sakin olmaya çalışın. Yapabileceğiniz tek şey tutunabileceğiniz yerlere sıkıca tutunup gerekmedikçe araçtan inmemeniz.

Görevlilere zorluk çıkarmadan işlerini yapmalarına izin verin ve talimatlara uyun.

Deprem anında eğer kişisel aracınızdaysanız sarsıntıyı hissettiğiniz an bulunduğunuz yer güvenliyse aracınızı sağa yanaştırıp kontak anahtarı üzerindeyken camları kapatıp durmalısınız. Eğer güvenli bir yerde değilseniz detayda yazacaklarımı uygulamalısınız.

Güvenli bir yerde değilseniz kontak anahtarı üzerindeyken aracınızı durdurup araçtan inerek açık bir toplanma alanına gitmelisiniz. Eğer otoparkta ya da tüneldeyseniz aracınızdan inip yanına yan yatarak cenin pozisyonu alıp başınızı ve boynunuzu ellerinizle korumalısınız.

Deprem öncesinde ve sırasında yapmanız gerekenler bunlardı, deprem sonrasında yapmanız gerekenleri de aşağıda belirttim.

Deprem sonrasında eğer bina içindeyseniz önce kendi güvenliğinden sonra varsa çevrenizdekilerin güvenliğinden emin olun. Camları ve kapıları açın, ısıtıcıları, gaz, elektrik ve su vanalarını kapatın.

Deprem sonrası başka bir felaket yaşanmaması için önemli bunlar. Sonraysa deprem çantanızı alarak binayı terk edin ve artçılar bitene kadar binaya girmeyin.

Eğer açık alandaysanız deprem sonrasında güvenliğinizden emin olduktan sonra varsa çevrenizde yardıma ihtiyacı olanlara yardım edip toplanma alanına gidin.

Büyük ve hasarlı bir depremse depremzedelere yardım etmeyi, ilgili ekiplerin işlerini kolaylaştırmayı unutmayın.

Deprem sonrasında enkaz altında kaldıysanız ilk olarak kesinlikle sakin olun, panik işinizi daha da zorlaştıracaktır. Yapmanız gerekenleri detayda belirtiyorum.

Eğer hareket edecek durumda değilseniz kendinizi yoracak hareketler yapmayın, sizi bulmak için geleceklerini kendinize hatırlatarak bekleyin. Eğer seslenebilecek durumdaysanız kendinizi yormadan seslenmelisiniz, çevreden bir ses duyarsanız varlığınızı belli etmelisiniz. Umutsuzluk, panik ve sonuçsuz çırpınmalarla kendi sonunuzu hazırlarsınız, bilinçli ve soğukkanlı davranın.

***

Kendimi en anlaşılır şekilde ifade etmeye gayret ettim, lütfen artık ciddiyetini fark edin durumun. Elazığ ve Malatya depremlerinde hayatını kaybedenler için de çok üzgün olduğumu eklemek istiyorum, arkalarında kalanlara dayanma gücü diliyorum. Yaralılar ve mal kaybı yaşayanlar için de geçmiş olsun dileklerimle sözlerimi bitirmek istiyorum. Esen kalın.