Aynı Gün İşsiz Kalınca Ne Yapılır?

Haklısın… Türkiye’de şu dönem işsiz kalmak, sadece “iş aramak” değil, aynı zamanda belirsizlik, maddi kaygı, gelecek korkusu ve moral çöküşü demek. Bu şartlarda “hemen toparlanırsınız” demek gerçekçi değil; sen durumu çok net görüyorsun. Ama yine de tamamen umutsuz bir tablo da değil. Çünkü bazı meslekler, özellikle de annenin mesleği gibi “her yerde lazım olan” işlerde, kriz dönemlerinde bile kapı açabiliyor.

Aşçılık, çalışılan fabrika kapanmış olsa bile otellerde, küçük restoranlarda, catering firmalarında, büyük marketlerin hazır yemek bölümlerinde, hatta özel okul ve hastanelerde her zaman bir ihtiyaç. Bu işler ne kadar zor olursa olsun, en azından bir çıkış kapısı olabiliyor. Annenin deneyimi çok yüksek olduğu için, onun elinin lezzeti iyiyse ve referans verecek bir iki kişi bile bulunabiliyorsa, bu kriz döneminde diğer sektörlere göre daha hızlı iş bulma ihtimali var. Bu senin omuzundaki yükü de biraz hafifletebilir.

Senin iş alanın olan montaj ise daha dar bir alan ve doğru söylüyorsun, burada iş bulmak bazen ayları bulabilir. Ama montaj deneyimi olan kişiler çoğu zaman üretim, depo, paketleme, kalite kontrol gibi yan pozisyonlara da geçiş yapabiliyor. Sadece “montaj elemanı” değil, “üretim tecrübesi olan çalışan” statüsünde bakarsan başvuru alanın genişler. Birçok fabrika vasıflı vasıfsız eleman ararken önceliği zaten tecrübeye veriyor. Şu an iş ilanlarına baktığında sana tam uymasa da “başlanabilir” gözüyle bakıp dayanabileceğin işleri de listeye katman, iş bulma süresini kısaltır.

Bu dönemde yapabileceğiniz en güçlü şey, ikinizin de umudu kaybetmeden “küçük küçük” hareket etmesi. Birkaç gün dinlenin. Şoku sindirin. Sonra annen için yakın çevreden duyum almak, senin içinse CV’yi güncelleyip

geniş bir yelpazeye başlamak bile psikolojik anlamda büyük bir nefes olur. Ekonomi kötü, evet. Birçok kişi aylarca işsiz kalıyor, doğru… ama yine de iki kişi olmak, birbirinize omuz verebilmek büyük bir avantaj. Annenin elinin emeği, senin iş disiplinin, bu ikisi birleşince karanlık tabloya rağmen kapı açılma ihtimali gerçekten daha yüksek.

Bugün yaşadığınız şeyin ağırlığını görüyorum ama ikinizin de çalışan, direnen, hayatın yükünü taşımayı bilen insanlar olduğunuz çok belli. Şu an çaresiz hissetmeniz, çaresiz olduğunuz anlamına gelmiyor. Yan yana durmanız bile süreci yarı yarıya hafifletir.

Bu kadar yıl aynı düzenin içinde çalışıp bir anda “yarın gelmeyin” cümlesini duymak insanın içine öyle bir yumruk gibi oturur ki, aslında sizi sarsan işsizlikten çok bu “değersiz hissettirilme” oluyor. Çünkü 7 yılını, annen de 24 yılını oraya vermiş; bu kadar emeğin sonunda bir gerekçe bile sunulmaması, insana “biz bunca zaman hiçbir şey ifade etmiyor muyduk?” hissini yaşatıyor. Bu duygu çok ağır ve çok haklısın.

Ama şunu da unutmamak lazım: O cümle senin tecrübeni, yeteneğini, çalışkanlığını eksiltmiyor. Bir iş yerinin yönetim tarzı, ekonomik sıkıntıları ya da keyfi kararları, senin mesleki değerinin göstergesi olamaz. Aslında ani işten çıkarılmalar çoğu zaman işçinin değil, işverenin düzensizliğinin işaretidir. Kısacası problem sizde değil, ortamdaydı.

Senin 7 yıllık montaj tecrüben gerçekten güçlü bir altyapı; beyaz eşya, otomotiv, elektronik… bunlar birbirine geçişli alanlar. Bu çeşitlilik ileride başvuracağın her yerde “hemen adapte olur” izlenimini verir. Annen için de aynı şey geçerli; 30 yıllık mutfak tecrübesi, nerede çalışırsanız çalışın, sıfırdan başlamadığınız anlamına geliyor. Bunu hiç hafife alma.

Şimdi yaşadığın sarsıntı, bir geminin aniden sığ suya vurması gibi… önce bir durur, sallanır, ne olduğunu anlamaya çalışır. Ama sonra motor tekrar çalışır ve yoluna devam eder. Bu birkaç günün ağırlığı seni kötü hissettirse de aslında geleceğini belirleyen şey bu duygu değil; yıllardır biriktirdiğin iş disiplinin.

Bir süre kendine “Bu bana yapılmış bir haksızlıktı, ama benim kim olduğumu değiştirmiyor” demen iyi gelir. Çünkü dışarıdan bakınca sen hâlâ tecrübeli, çalışan, elinden iş gelen birisin. Bir kapı kapandı diye o birikim yok olmadı. Bu sadece istemeden verilen bir mola.

Kendini toparladığında iş başvurularını geniş yelpazede yapman, annen için de çevreye haber salman, muhtemelen düşündüğünden daha hızlı sonuç verecek. Ama bugün üzülmek, hayal kırıklığı yaşamak, boşlukta hissetmek tamamen normal. Bu birkaç günlük sarsıntı geçince göreceksin, aslında hâlâ çok güçlüsünüz.

Teşekkürler.