Mr. Robot dizisinde izinsiz telefon dinlemek var olduğunu biliriz peki ya bu gerçekte var mı?

Bahsettiğiniz hususlar hukukumuzda genel itibarıyla “Telekominikasyon yoluyla yapılan iletişimin tespiti, dinlenmesi, sinyal bilgilerinin değerlendirilmesi ve kayda alınması” olarak adlandırılır ve uygulanabilmesi hukuki olarak katı kurallara bağlıdır. Çok geniş ve ayrıntılı bir konu. Mümkün olduğunca kısaltarak izah etmeye çalışayım.

Öyle “Arka Sokaklar”, “Mr. Robot” ya da diğer tv dizi ve filmlerindeki gibi her istenilen iletişimin dinlenmesi, kişilerin yerinin derhal tespit edilmesi hukuken mümkün değildir. Adli makamlardan gerekli izinlerin alınması da o kadar kolay değildir. Özellikle FETÖ’nün 17/25 Aralık yargısal darbe teşebbüsü sonrasında adli makamlar karar vermek için çok ince eleyip sık dokumaya başlamıştır.

Adli, suçun önlenmesi ve istihbarat sağlanması maksatlarıyla yapılan iletişimin tespiti işlemleri hakim kararı olmaksızın uygulanamaz. Hakim kararında hangi memur ya da memurlar tarafından uygulanacağı belirtilir ve başka bir memur sisteme giremez.

MİT, Emniyet ve Jandarma tarafından iletişiminin tespit edilmesi istenen şahıslara ait delil ve gerekçeler hakim kararına sunulur. Hakimin kabul etmesi durumunda o iletişim vasıtasının sinyalleri ilgili kolluk veya istihbarat birimine yönlendirilir. Yönlendirilen bu bilgileri ile ilgili işlemleri sadece hakim kararında geçen memur yapar ve ilgilileri haricinde hiçbir şahıs ya da kurumla paylaşamaz. Yapılan tüm işlemlerin log kayıtları ve kararlara ilişkin evraklar süresiz olarak saklanır ve sürekli denetlenir.

17/25 Aralık öncesinde tüm sinyaller Telekominikasyon ve İletişim Başkanlığında toplanıyor ve ilgili kolluk/istihbarat birimine yönlendiriliyordu. Bu başkanlığın nerede ise tüm personelinin FETÖ mensuplarından yerleştirilmesi nedeniyle o dönemde yani 2013 yılında FETÖ’cü şerefsizler musluğun başında olduğu için istediklerini hakim kararı vs olmadan dinliyorlardı. Cumhurbaşkanı ve yakın çevresinin konuşma tapeleri aynen veya değiştirilerek bir nevi darbe maksatlı olarak ortalığa saçıldı ancak amaçlarına ulaşamadılar. Daha sonra bu başkanlık kapatıldı ve Bilgi Teknolojileri Kurumu (BTK) kurularak daha güvenli hale getirildi.

Bu bilgiler ışığıda özetle, birilerinin iletişimini kanunlara uygun olarak dinleyebileceğiniz bir meslek sahibi olmak istiyorsanız önce MİT, Emniyet veya Jandarma kurumlarına girmek, daha sonra da bu kurumlarda o görevleri yapan birimlere (adli, istihbari ve kaçakçılık gibi) seçilmek zorundadınız. Ya da BTK’ya katılabilirsiniz ama onlar tespit uygulaması yapmazlar. Bu durumda da dizilerdeki gibi “Bakın bakalım bu adam neredeymiş, telefonunu takibe alın vs” dendiğinde herkesin iletişimi ve yerini göremeyeceksiniz. Sadece ve sadece hakim kararı olan ve BTK tarafından sinyalleri ilgili kolluğa yönlendirilen iletişim vasıtaları takip edilebilir.