Siyonizm nedir? Bilgisi olan var mı?

Siyonizm nedir?

Siyonizm, tarihi İsrail Toprakları olarak tanımlanan topraklarda bir Yahudi vatanının yeniden kurulmasını destekleyen siyasi bir harekettir. Siyonizm, İsrail'e göç etmek veya İsrail'e yerleşmek isteyen Yahudilerin yanı sıra İsrail Devletinin bir Yahudi ulusal devleti olarak gelişmesini destekler. Modern Siyonizmin temelleri Theodor Herzl tarafından 1896'da yayınlanan Der Judenstaat adlı kitabında atılmıştır. Herzl, Avrupa'da artan antisemitizmle karşı karşıya kalan Yahudiler için bir sığınak olarak hizmet etmek üzere İsrail topraklarında bir Yahudi devletinin kurulmasını önerdi. .

İlk Siyonist Kongresi 1897'de yapıldı ve Dünya Siyonist Örgütü (WZO) kuruldu. WZO, Filistin'deki Yahudi yerleşimini desteklemeye başladı ve İsrail Diyarı'nda bir Yahudi ulusal yurdu kurmaya çalıştı. 1948'de İsrail Devleti kuruldu ve o zamandan beri Siyonizm, İsrail Devletinin gelişimi ve başarısı ile yakından ilişkili.

Siyonist Ne Demek?

Siyonist kelimesi, İncil'deki İsrail topraklarına atıfta bulunan Sion kelimesinden türetilmiştir. Siyonistler, Yahudi halkının anavatanlarına dönme ve İsrail'de bir Yahudi devleti kurma hakkına inanırlar. Siyonist hareket, 19. yüzyılın sonlarında Avrupa'da artan Yahudi karşıtlığına tepki olarak kuruldu. Siyonistler, atalarının anavatanlarında Yahudiler için güvenli bir sığınak yaratmaya çalıştılar. Holokost'tan sonra Yahudilerin Avrupa'da güvenli bir şekilde kalamayacaklarının netleşmesiyle hareket hız kazandı.

Bugün, İsrail'in ilahi bir vaadin yerine getirilmesi olduğuna inanan dindar Siyonistler ve İsrail'i bir Yahudi anavatanı ve anti-Semitizmden güvenli bir sığınak olarak gören laik Siyonistler de dahil olmak üzere farklı türde Siyonistler var.
Siyonist hareket, başlangıcından beri tartışmalıdır. Eleştirmenler, Siyonizmin bir ırkçılık biçimi olduğunu ve Filistin halkının yerinden edilmesine yol açtığını savunuyor. Siyonizm taraftarları, onun meşru bir ulusal hareket olduğunu ve İsrail'in Yahudi halkı için hayati bir sığınak olduğunu savunuyorlar.

Siyonizm, Filistin'de Yahudiler için yeniden bir vatan kurulmasına destek veren uluslararası Yahudi siyasi hareketi. Söz konusu alan, Tevrat'ta bahsi geçen ve İsrail Diyarı (İbranice: Eretz Yisra'el) adı verilen topraklardır. İsrail'in kurulmasından bu yana, Siyonist hareket de şekil değiştirerek öncelikle Modern İsrail devletinin desteklenmesi amacı ile varlığını sürdürmektedir.[1]Siyonizm esas olarak Yahudi ulusu kavramının M.Ö. 1200 ile İkinci Tapınak döneminin sonları (M.S. 70 yılına kadar) arasında ilk olarak geliştiği İsrail Diyarı ile Yahudileri ilişkilendiren tarihi bağlar ve dini gelenekler kavramına dayanmaktadır. [2] [3]Büyük ölçüde Avrupa Yahudilerinin kıtanın dört bir yanında yükselen antisemitizme verdiği bir tepki şeklinde başlayan çağımızdaki hareketin kurucuları çoğunlukla laik Yahudilerden oluşmaktadır.[4] Siyonizm, modern milliyetçilik görüngüsünün bir koludur.[5] Başlangıçta, asimilasyona ve Yahudilerin Avrupa'daki durumuna karşı alternatif tepkiler sunan çok sayıdaki Yahudi siyasi hareketinden biri olan Siyonizm, hızla büyümüş, Holokost'un (Yahudi Soykırımı) ardından da Yahudi siyasi hareketleri arasında hakim güç halini almıştır.

Siyasi hareket, Avusturya-Macar gazeteci Theodor Herzl tarafından, Der Judenstaat (Yahudi Devleti) adlı eserinin yayımlanmasının ardından, 19. yüzyılın sonlarında resmen kurulmuştur.[6] "İsrail Diyarı"na Yahudi göçünü teşvik etmeyi amaçlayan hareket, sonunda Yahudiler için bir anavatan olarak İsrail'i kurma hedefine 1948 yılında ulaşmıştır. Savunucuları, Siyonizmin amacını Yahudi ulusu için kendi kaderini tayin olarak görmektedir.[7] İsrail'de yaşayan Yahudilerin dünya üzerindeki Yahudiler içindeki payı hareketin hayata geçirilmesinden bu yana sürekli olarak artmıştır. Bugün, dünyadaki Yahudilerin yaklaşık yüzde 40'ı İsrail'de yaşamaktadır. Amerika Birleşik Devletleri'nde de benzer sayıda Yahudi yaşamaktadır (bakınız Amerikan Yahudileri), ancak bu rakamın İsrail'e oranla azalmaya devam etmesi beklenmektedir.Bütün Siyonistler buluştuğu ortak payda, İsrail diyarının Yahudiler için milli yurt olarak tanımlanmasıdır [8]. Bu tanımlama ve anlayış, tarihi bağların ve dini geleneklerin Yahudileri İsrail’e bağlamasından doğar [9]. Siyonizm standart bir ideolojiye dayanmaz ve birçok ideoloji arasındaki dialoglara dönmüştür: Genel Siyonizm, Dini Siyonizm, İşçi Siyonizmi, Revizyonist Siyonizm, Yeşil Siyonizm, v.b.Milli bir devletleri olmaksızın, Yahudi diasporasının iki milenyum süren varlığından sonra, Siyonist hareket; 19. Yüzyılda Laik Yahudiler tarafından kuruldu. Dreyfus meselesi ve Rusya İmparatorluğu’ndaki Yahudi pogromlarında da görülen, Avrupa’daki artan anti semitizme cevap olarak Aşkenaz Yahudilerin çoğunlukla desteklediği bir tepki olarak ortaya çıktı[10]. Resmi olarak, hareket, Avusturya-Macaristan’lı gazeteci Theodor Herzl tarafından 1897 yılında bastığı Der Judenstaat (Yahudi Devleti) kitaptan sonra kurulmuştur.

Yahudiler Filistin'in kendilerine vaad edilmiş topraklar olduğuna inanırlar ve Filistin'de yeniden bir İsrail devleti kurmak amacıyla örgütlenen siyasi hareket topluluğudur.