Çok Bilimsel bir sorum var: hem yanan hemde ıslak biryer nasıl olabilir? bilimsel olarak bunun açıklaması ne?

En tatlı cevaplar gemini ile başlar:

Fizik ve kimya dünyasında hem yanan (yüksek ısı, alev veya aşırı ekzotermik reaksiyon barındıran) hem de ıslak (sıvı ortamda bulunan) bir yerin olması, ilk başta bir çelişki gibi gelse de birkaç farklı bilimsel mekanizmayla mümkündür.

Bu durumun gerçekleştiği başlıca bilimsel senaryolar şunlardır:

1. Sualtı Hidrotermal Bacalar (Black Smokers)

Okyanusların tabanında, yer kabuğunun çatlaklarından sızan su, magma odalarına çok yaklaşarak 400°C'ye kadar ısınır.

* Bilimsel Açıklama: Normal şartlarda bu sıcaklıktaki suyun anında buharlaşması gerekir. Ancak okyanus tabanındaki devasa su basıncı, suyun kaynama noktasını yükseltir ve su sıvı halde kalmaya devam eder. Bu bölgeler, etrafı tamamen suyla kaplı (ıslak) olmasına rağmen lav kadar sıcak (yanan/kavuran) birer jeotermal enerji kaynağıdır.

2. Sıvı İçerisinde Plazma ve Elektrik Arkı (Underwater Plasma)

Su veya başka bir sıvı ortamın içinde yüksek voltajlı elektrik akımı uygulandığında plazma halleri oluşturulabilir.

* Bilimsel Açıklama: Elektrik arkı veya lazer odaklanması sayesinde suyun içinde anlık olarak Güneş yüzey sıcaklığına (binlerce dereceye) ulaşan mini plazma kabarcıkları yaratılır. Ortam tamamen sıvı suyla çevrili olmasına rağmen, bu noktalarda çok yüksek enerjili bir "yanma" ve ısı yayılımı gerçekleşir.

3. Kimyasal Ekzotermik Yanmalar ve Kimyasal Yanıklar

Bazı kimyasal maddelerin suyla teması, klasik anlamda bir alev olmasa bile dokularda veya maddelerde "yanma" etkisi yaratır.

* Bilimsel Açıklama: Sülfürik asit gibi maddeler suyla birleştiğinde aşırı şiddetli bir ekzotermik (ısı veren) reaksiyon başlar. Ortam tamamen sıvı/ıslak olmasına rağmen, açığa çıkan ısı o kadar yüksektir ki maddedeki bağları koparır ve termal/kimyasal bir yanmaya neden olur. Benzer şekilde, sodyum veya potasyum gibi alkali metaller suyla temas ettiğinde açığa çıkan ısı hidrojen gazını tutuşturarak suyun üzerinde bizzat alevli bir yanma başlatır.

Bu büyüleyici durumlardan özellikle okyanus tabanındaki aşırı sıcak hidrotermal sistemler mi, yoksa kimyasal reaksiyonlar mı daha çok il

gini çekti?

Islaklık tanımı biraz nereye çeksen gelir bir yanı var. Yunan ateşi gibi bir şeyden bahsediyorsan yanan madde sudan daha az yoğunla sahip olduğu için üstte kalır su üstünde ateş olur yanma gerçekleşir.

Ortam ıslaktır ama yanma reaksiyonu gerçekleşen madde gaz olabilir.

Burada yanma kimyasal bir reaksiyondur. Normal şartlarda oksijen olması gerekir denilir ama güneş uzayda ve uzayda bu anlamda oksijen yok. Orada aslında gerçekleşen nükleer füzyondur.

Bunun bilimsel açıklaması gayet basit 😄 Su her zaman ateşi söndürmez. Örneğin ıslak bir yüzey aynı anda yüksek sıcaklıkta olabilir ve sıcaklık yeterince yüksekse su buharlaşırken yüzey yanmaya devam edebilir.

Ama bu sorunun Kızlar Soruyor versiyonunda asıl beklenen cevap muhtemelen bilimsel değil 😂